ଏହିପରି ଘଟଣାରେ, କକୁତ୍ସ୍ଥ କୁଳର ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଶ୍ରୀରାମ ତପସ୍ଵୀମାନେ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ତପସ୍ଵୀଙ୍କୁ ନମ୍ରତା ସହିତ କହିଲେ— “ମୋତେ ଏପରି ଆଦେଶ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ତପସ୍ଵୀମାନେ ମୋତେ ଆଦେଶ ଦେବା ଅଅନୁଚିତ। ମୁଁ ମୋର ନିଜର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଇଁ ଏହି ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛି। ମୁଁ ମୋର ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶିରୋଧାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଏଠାରେ ଆସିଛି— ତୁମମାନେ ତପସ୍ଵୀମାନେ ଯେଉଁ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଛ, ରାକ୍ଷସମାନେ ଯେଉଁ ଅନ୍ୟାୟ କରୁଛନ୍ତି, ତାହା ଦୂର କରିବା ମୋର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ଏହା ଏକ ଅନୁଗ୍ରହ ଯେ, ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କର କାମ ସାଧନ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଆସିଛି; ଏହି ଅରଣ୍ୟବାସ ମୋ ପାଇଁ ମହାଫଳଦାୟକ ହେବ। ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତପସ୍ଵୀମାନେ ଯେଉଁ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦ୍ୱେଷ କରୁଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ କରିବି; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋ ସହ ମୋ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହ ତୁମମାନେ ମୋର ପ୍ରାକ୍ରମ ଦେଖିବେ।” ଏପରି ଭାବରେ ନିଜ ଦୃଢ଼ ସଂଯମ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ସହିତ ଶ୍ରୀରାମ ତପସ୍ଵୀମାନେ ପାଇଁ ଏକ ଵର ଦେଇ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହ ତପସ୍ଵୀମାନେ ନେଇ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଯାଇଲେ। ଏଠିଠାରେ ଏହି ଉପଖ୍ୟାନର ସପ୍ତମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଶତ୍ରୁଦଳନ ଶ୍ରୀରାମ, ତାଙ୍କ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତାଙ୍କ ସହ, ଏହି ଦ୍ୱିଜତପସ୍ଵୀମାନେ ସହିତ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଯାଇଥିଲେ। ଦୀର୍ଘ ଦୂର ଯାତ୍ରା କରି, ଅନେକ ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ ନଦୀ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସେମାନେ ଏକ ପବିତ୍ର ଓ ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ମହାମେରୁ ପର୍ବତ ସମାନ ଉତ୍ତୁଙ୍ଗ। ଏହିପରି, ରଘୁବଂଶୀ ଦୁଇ ଭାଇ ସଦା ସଙ୍ଗରେ, ସୀତା ସହିତ ଏକ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଗଛରେ ଭରିଥିବା ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେମାନେ ଏକ ଭୟାନକ କିନ୍ତୁ ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା ଅରଣ୍ୟକୁ ଯେଉଁଠି ଚମର ଚିରା ମାଳା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଏକ ପ୍ରକାଶ୍ୟ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ। ସେଠାରେ ଶ୍ରୀରାମ ତପସ୍ଵୀ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କୁ ନମ୍ରତା ସହିତ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ— “ମୁଁ ରାମ, ହେ ପୂଜ୍ୟପାଦ, ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛି; ଅତଏବ, ଧର୍ମବିଦ୍ ମହାମୁନି, ଆପଣ ମୋତେ କିଛି କହନ୍ତୁ।” ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମହାମୁନି ହସ୍ତେ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ କରି କହିଲେ— “ହେ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ, ତୁମେ ଏଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛ, ଏହି ଆଶ୍ରମ ଏବେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ରକ୍ଷା ପାଇଛି। ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲି; ଏହି ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ଦେବଲୋକକୁ ଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିନଥିଲି। ମୁଁ ଶୁଣିଛି, ରାଜ୍ୟଚ୍ୟୁତ ହୋଇ ଚିତ୍ରକୂଟରେ ବାସ କରି, ହେ କକୁତ୍ସ୍ଥ, ତୁମେ ଏଠାକୁ ଆସିଛ; ଏଠାକୁ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଆସିଥିଲେ। ସେ ମହାଦେବ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାୟକ, ମୋତେ କହିଥିଲେ— ମୋର ତପୋବଳରେ ମୁଁ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଜିତିଛି। ଏହି ତପୋବନ ଦେବ ଓ ଋଷିମାନେ ପୂଜିଥିବା ସ୍ଥାନ, ଯାହା ମୁଁ ତପସ୍ଵୟା ଅର୍ଜନ କରିଛି, ଏଠାରେ ମୋର କୃପାରେ ତୁମେ ତୁମ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ପତ୍ନୀ ସୀତା ସହ ବାସ କର।" ଏହି ମହାତପସ୍ଵୀଙ୍କୁ ଶ୍ରୀରାମ ଶାନ୍ତ ଓ ନିୟମିତ ଚିତ୍ତରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ଉତ୍ତର ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେପରି କହିଲେ— “ହେ ମହାମୁନି, ମୁଁ ନିଜେ ଲୋକଜୟ କରିପାରିବି; କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଯେପରି ଦେଖାଇଛନ୍ତି, ମୁଁ ଏହି ଅରଣ୍ୟରେ ବାସ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ। ଆପଣ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଙ୍ଗଳେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍; ଏହା ମୋତେ ଶାରଭଙ୍ଗ ଓ ଗୌତମ ମହାମୁନି କହିଛନ୍ତି।” ଏପରି ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମହାମୁନି ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ମଧୁର କଥା କହିଲେ— “ହେ ରାମ, ଏହି ଆଶ୍ରମ ଧାର୍ମିକ, ମନୋହର, ସଦା ତପସ୍ଵୀମାନେ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତି, ଏଠାରେ ମୂଳ ଓ ଫଳ ଅବିରତ ମିଳେ। ଏଠାରେ ଏତେ ବଡ଼ ହରିଣମାନେ ଆସି, ମାନେ କେବଳ ଆକର୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି, କିନ୍ତୁ କୌଣସି କ୍ଷତି ହୁଏ ନାହିଁ, ଏବଂ ଭୟ ବିନା ଚାଲିଯାଆନ୍ତି। ଏଠି କେବଳ ହରିଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅପରାଧ ନାହିଁ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଭାଇ ଶ୍ରୀରାମ ଧୃଢ଼ ଚିତ୍ତରେ ଧନୁଷ ଓ ବାଣ ଧରି କହିଲେ— “ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଏହି ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଥିବା ହରିଣମାନେକୁ ମୁଁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ବଧ କରିଦେବି। କିନ୍ତୁ ଯଦି ଆପଣ ସେମାନଙ୍କୁ ଆରୋଗ୍ୟ କରିଦେବେ, ତେବେ ତାହାଠାରୁ ବଡ଼ ଯନ୍ତ୍ରଣା କ’ଣ ହେବ? ଏହି ଆଶ୍ରମରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିପାରିବି ନାହିଁ।” ଏପରି କହି, ଶ୍ରୀରାମ ସାନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା କରିଲେ। ସେଠି ସାନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଶ୍ରୀରାମ ସୁନ୍ଦର ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ଆଶ୍ରମରେ ବାସ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମହାତ୍ମା, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ବିଧିବତ୍ ସମ୍ମାନ କରି, ଦିନ ଶେଷ ଓ ରାତି ଆସିବା ସମୟରେ ତପସ୍ଵୀମାନଙ୍କ ଉପଯୋଗଯୋଗ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ। ଏଠିଠାରେ ଏହି ଉପଖ୍ୟାନର ଅଷ୍ଟମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଆଦର ସହିତ ଅତିଥି ହୋଇ, ଶ୍ରୀରାମ ଓ ସଉମିତ୍ରି ସେଠାରେ ରାତି କାଟି ଉଷା ହେବାରେ ଜାଗିଲେ। ରାଘବ, ସୀତା ସହିତ, ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ଗୋଲାପ ଗନ୍ଧି ଶୀତଳ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କଲେ। ତା’ପରେ, ସେଇ ତପସ୍ଵୀମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଅରଣ୍ୟରେ, ସୀତା, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପ୍ରଭାତେ ଅଗ୍ନି ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ବିଧିବତ୍ ପୂଜା କଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୋଇ, ସେମାନେ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ ଓ କୌମୁଦିକ କଥା କହିଲେ— “ହେ ପୂଜ୍ୟପାଦ, ଆପଣଙ୍କ ଆଦର ଓ ସମ୍ମାନରେ ଆମେ ଖୁସି ହେଲୁ; ଏବେ ଆମେ ଚାଲିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, କାରଣ ତପସ୍ଵୀମାନେ ଆମକୁ ଅନ୍ୟ ଆଶ୍ରମଗୁଡ଼ିକୁ ଯିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରୁଛନ୍ତି। ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ନିର୍ମଳ ଚରିତ୍ର ତପସ୍ଵୀମାନେ ଯେଉଁଠି ରହନ୍ତି, ସେସବୁ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିବାକୁ ଆମେ ଉତ୍ସୁକ। ଏହି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ତପସ୍ଵୟା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମୁନିମାନେ ସହିତ ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତି ଚାହୁଁଛୁ।” ଏପରି କହି, ଶ୍ରୀରାମ, ସଉମିତ୍ରି ଓ ସୀତା ସହିତ, ମୁନିଙ୍କ ପାଦସ୍ପର୍ଶ କଲେ। ତାଙ୍କୁ ପାଦସ୍ପର୍ଶ କରିବା ସମୟରେ, ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ ମୁନି ସେମାନେକୁ ଉଠାଇଲେ, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସ୍ନେହ ଭରା କଥା କହିଲେ।