ଏହି ଘଟଣା ସମୟରେ, ବୟସ୍କ ଋଷି ଅତି ପ୍ରଶଂସିତ ତଥା ଧର୍ମଜ୍ଞ ବ୍ୟକ୍ତି, ତାଙ୍କର ବୟସ୍କା ଭାର୍ୟାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ଆଦର ସହିତ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ ଓ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଲେ। ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଙ୍ଗଳକାମନାରେ ନିରନ୍ତର ଲିନ୍ ଥିଲେ। ଏହି ମହାନ ଋଷି ଭାର୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ବୈଦେହୀ, ଧର୍ମମାର୍ଗ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଏହି ଅନସୂୟାଙ୍କୁ ଗୃହଣ କର। ଏହି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ତପସ୍ୱିନୀ ବିଷୟରେ ରାମଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ କହିଲେ। ଋଷି ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ ଯେ, ଦଶ ବର୍ଷ ଧରି ଅବିରତ ଅନାବୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ସମୟରେ ଏହି ଅନସୂୟା ମୂଳ ଓ ଫଳ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ନଦୀକୁ ଧରାରେ ବହାଇଥିଲେ। ସେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ଦୃଢ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ତପସ୍ୟାର ତୀବ୍ରତା ଓ ନିୟମରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଥିଲେ। ନିଜ ନିୟମ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୋଇ, ବାଧାକୁ ଦୂର କରି, ଦେବତାମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଦଶ ଦିନ ଧରି ରାତି ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। ଏହି ଅନସୂୟା ତୁମ ପାଇଁ ମାତୃସମାନ, ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷୀ। ଋଷି ଆହ୍ବାନ କଲେ, “ହେ ବୈଦେହୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜ୍ୟ, କ୍ଷୀଣକ୍ରୋଧା, ସଦା ବୃଦ୍ଧା ଏବଂ କ୍ୟାନ୍ଦେ ଅନସୂୟାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ସହିତ ନିକଟରେ ଯାଅ। ସେ ତାଙ୍କ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱରେ ଖ୍ୟାତି ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି।” ଋଷିଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି ରାମ ନମ୍ରତା ସହିତ “ଏହିପରି ହେଉ” ବୋଲି ଉତ୍ତର ଦେଲେ ଓ ଧର୍ମଜ୍ଞା ସୀତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ରାଜକୁମାରୀ, ଋଷି ଯାହା କହିଛନ୍ତି ତୁମେ ଶୁଣିଛ, ତୁମ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ଏହି ତପସ୍ୱିନୀଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଯାଅ।” ରାମଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ସୀତା ତାଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ, ଧର୍ମଜ୍ଞା ବୟସ୍କା ଭାର୍ୟାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେ ବୟସ୍କା, ଅତି ଦୁର୍ବଳ, ଚମଡ଼ି ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିବା, ପକ୍କା କେଶ ଓ ଶରୀର ଅନୁସନ୍ଧାନରେ ସଦା କ୍ପମ୍ପିତ, ପବନେ କଦଳୀ ଗଛ ପରି ହିଲୁଚିଲେ। ସୀତା, ଅତି ଭାଗ୍ୟଶାଳି, କୌଣସି ସଂକୋଚ ବିନା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ ଓ ନିଜ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ। ସୀତା ନିର୍ମଳ ତପସ୍ୱିନୀଙ୍କୁ ଆଦର ସହିତ ହାତ ଜୋଡି ପ୍ରଣାମ କଲେ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ସୁସ୍ଥତା ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ଅନସୂୟା, ଏହି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆନନ୍ଦ ଭରି କହିଲେ, “ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତୁମେ ଧର୍ମ ଅନୁସରଣ କରୁଛ। ତୁମେ ନିଜ ପରିଜନ, ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଓ ଶ୍ରୀ ତ୍ୟାଗ କରି ରାମଙ୍କ ସହିତ ଅରଣ୍ୟରେ ଆସିଛ; ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତୁମେ ତାଙ୍କ ସହ ଅଛ।” “ପୁର କିମ୍ବା ଅରଣ୍ୟ, ସ୍ୱାମୀ ଦୁଷ୍ଟ କିମ୍ବା ସଦ୍ଗୁଣୀ, ଯେଉଁ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରିୟ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଉତ୍କର୍ଷ ହୁଏ। ସ୍ୱାମୀ ଦୁଷ୍ଟ ହେଉ କିମ୍ବା ଅସମ୍ପନ୍ନ, ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ରର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି। ସ୍ୱାମୀଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୌଣସି ଆତ୍ମୀୟ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ, ଏହି ଭାବେ ଯେଉଁଠିବି, ସ୍ୱାମୀ ଅପାର ତପସ୍ୟାର ଫଳ ସମ। ଅଧମ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କର ଗୁଣ ଅପରାଧ ଦେଖନ୍ତିନାହିଁ, ମନେ ମାତ୍ର କାମନା ରହିଥାଏ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନିର୍ଭର କରି ଏଠୁ ଓଠୁ ଭ୍ରମଣ କରନ୍ତି। ଏପରି ଅନୁଚିତ ଚରିତ୍ରରେ ଲିନ୍ ଥିବା ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଅପକୀର୍ତ୍ତି ଓ ଧର୍ମରୁ ପତନ ଅନୁଭବନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ତୁମେ ପରି ଗୁଣବତୀ ଓ ବିଶ୍ୱ ଚରିତ୍ର ବୁଝିପାରୁଥିବା ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ନିଜ ସ୍ୱଭାବ ଅନୁଯାୟୀ ଜୀବନ ଯାପନ କରନ୍ତି, ଯେପରି ଧର୍ମପାଳକ। ଏହିପରି, ତୁମେ ନିଷ୍ଠାରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଧର୍ମପଥରେ ସାଥୀ ହେଉ, ଏହି ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଓ ପୁଣ୍ୟ ଉଭୟ ଅର୍ଜନ କରିପାରିବା।” ଏହିପରି ବର୍ଣ୍ଣନା ସହିତ ଶ୍ରୀମଦ୍ ଆୟୋଧ୍ୟା କାଣ୍ଡର ୧୧୭ତମ ସର୍ଗ ଶେଷ ହେଉଛି। ଏପରେ, ଅନସୂୟାଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଇର୍ଷ୍ୟାରହିତ ବୈଦେହୀ ତାଙ୍କ ଉପଦେଶକୁ ସମ୍ମାନ କରି ମୃଦୁ କଥା କହିଲେ, “ମହିଳାମଣି, ଆପଣ ଯାହା କହିଲେ ଏହି କଥା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ; ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଜାଣେ, ସ୍ତ୍ରୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୂଜ୍ୟ। ମୋ ସ୍ୱାମୀ ଯଦି ଦୁଷ୍ଟ ମଧ୍ୟ ହେଉନ୍ତି, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟଥା କରିବିନା, ସେବା କରିବି। ତେଣୁ ତାଙ୍କର ଗୁଣ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କିଏ ଉପେକ୍ଷା କରିପାରିବ? ରାମ ତ ଧର୍ମଶୀଳ, ପ୍ରଶଂସନୀୟ, କରୁଣାମୟ, ଆତ୍ମନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଥିବା, ପ୍ରେମରେ ଦୃଢ଼ ଓ ମାତାପିତା ପରି ପ୍ରିୟ। ରାମ ଯେପରି କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ ଆଦର କରନ୍ତି, ସେପରି ସମସ୍ତ ରାଜପତ୍ନୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କରନ୍ତି। ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କେବଳ ଏକଥର ଦେଖାଯାଇଥିବା ମହିଳାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ, ରାମ ମାତୃଭାବେ ଆଦର କରନ୍ତି। ମୁଁ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅରଣ୍ୟକୁ ଆସିବାବେଳେ, ମୋ ଶ୍ୱଶୁରୀ ଯେଉଁ ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ ତାହା ମୋ ହୃଦୟରେ ଅଟୁଟ ଅଛି। ଏବଂ ବିବାହ ସମୟରେ ଅଗ୍ନି ସାମ୍ନାରେ ମୋ ମାତା ଯେଉଁ କଥା କହିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ମୁଁ ସେଥିରେ ଅଟୁଟ ଅଛି। ଆପଣଙ୍କ ଉପଦେଶ ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ ପୁନଃ ସ୍ମରଣ କରାଇଲା; ସ୍ତ୍ରୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀ ସେବା ଠାରୁ ବଡ଼ ତପସ୍ୟା ନାହିଁ। ସାବିତ୍ରୀ ସ୍ୱାମୀ ସେବା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗରେ ପୂଜିତ, ଆପଣ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗ ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି। ସେ ସମସ୍ତ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବୀ; ରୋହିଣୀ କେବେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦେଖାଯାଉନାହିଁ। ଏହିପରି, ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାରେ ଦୃଢ଼ ମହିଳାମାନେ ନିଜ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଦେବଲୋକରେ ପୂଜିତ।" ଏହି ଉତ୍ତର ଶୁଣି ଅନସୂୟା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ମୈଥିଲୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସ୍ନେହଭରା କଥା କହିଲେ, “ହେ ସୀତା, ମୋ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ବଡ଼ ତପୋବଳ ଅର୍ଜନ କରିଛି; ଏହି ଶକ୍ତି ଉପରେ ଭରସା କରି, ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଚାହେଁ। ତୁମ କଥାଏ ଉଚିତ ଓ ପ୍ରୀତିଦାୟକ, ମୁଁ ଅତି ଖୁସି; କହ, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ କ’ଣ କରିପାରିବି?” ଏହି କଥା ଶୁଣି ସୀତା ମୃଦୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ କହିଲେ, “ଏହିଠାରେ ସବୁ ହୋଇଗଲା।” ତାଙ୍କ ଉତ୍ତର ଶୁଣି ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ଅନସୂୟା ଅଧିକ ଖୁସି ହୋଇ କହିଲେ, “ହେ ସୀତା, ତୁମ ଆନନ୍ଦ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବି।” ତା’ପରେ ଅନସୂୟା କହିଲେ, “ହେ ବୈଦେହୀ, ଏଠାରେ ଦିବ୍ୟ ମାଳା, ବସ୍ତ୍ର, ଅଳଂକାର, ସୁଗନ୍ଧ ଚନ୍ଦନ ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ଉଙ୍ଗୁଠି ଅଛି।