ବରତ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେଖିବାକୁ ମଧୁର ଏବଂ ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତ, ମହାର୍ଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ଏହି ରାତି ଅତିବାହିତ କରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ । ଏହି ପରି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଆୟୋଧ୍ୟା କାଣ୍ଡର ନବୂଯଂଶତମ ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ ହେଲା । ପରେ, ବରଦ୍ବାଜ ଋଷି ଆଶ୍ରମରେ ରହିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କରି, କୈକେୟୀପୁତ୍ର ବରତଙ୍କୁ ଅତିଥି ଭାବେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ । ବରତ ମହାର୍ଷିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅବଶ୍ୟ, ଆପଣ ଆଶ୍ରମର ନିୟମାନୁସାରେ ପାଦ୍ୟ, ଅର୍ଘ୍ୟ, ଅତିଥିସତ୍କାର ଦେଇଛନ୍ତି ।” ବରଦ୍ବାଜ ଋଷି ହସି କହିଲେ, “ମୁଁ ଜାଣିଛି ଆପଣ ଆଶ୍ରମରେ ଆସିବାରେ ଅନେକ ସ୍ନେହ ରଖିଛନ୍ତି । ଆପଣ ସମସ୍ତ କିଛିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି ।” ଏହି ସ୍ନେହ ଦେଖି ବରଦ୍ବାଜ କହିଲେ, “ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଦଳର ଖାଦ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ଚାହେଁ । ମୋର ସ୍ନେହ ଯଥାଯଥ ଅଛି, ଆପଣ ଏହି ମନୁଷ୍ୟମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ । କିନ୍ତୁ, ଆପଣ ଦଳକୁ ଦୂରେ ରଖି ଏଠାରେ କାହିଁକି ଆସିଛନ୍ତି? ଆପଣ ଦଳ ସହିତ ଆସିନାହାନ୍ତି କାହିଁକି?” ବରତ ନମ୍ରତାପୂର୍ବକ ହାତ ଜୋଡି କହିଲେ, “ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଭୟରେ ଦଳ ସହିତ ଆସିନାହିଁ । ରାଜା କିମ୍ବା ରାଜପୁତ୍ର ଯେତେବେଳେ ଦେଶରେ ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କୁ ସବୁବେଳେ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଦାୟିତ୍ୱ ନିଭାନ୍ତି । ମୋ ସହିତ ଅନେକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡା, ମନୁଷ୍ୟ, ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ଆବୃତ କରନ୍ତି । ଏମିତି ଦଳ ଆଶ୍ରମର ଗଛ, ଜଳ, ଜମି, ଘର, କିମ୍ବା ଆଶ୍ରମର କିଛିକୁ କ୍ଷତି କରିନାହିଁ । ଏହି କାରଣରୁ ମୁଁ ଏଠାରେ ଏକା ଆସିଛି ।” ବରଦ୍ବାଜ ଋଷି ଆଦେଶ କଲେ, “ଦଳକୁ ଏଠାରେ ଆଣ ।” ବରତ ଏହି ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ ଦଳକୁ ଆଣିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ । ଏହା ପରେ, ଅଗ୍ନିଶାଳାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଜଳ ପିଇ, ଶୁଧ୍ଧି କରି, ଅତିଥିସତ୍କାର ପାଇଁ ବିଶ୍ବକର୍ମାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ । ବରଦ୍ବାଜ ଋଷି କହିଲେ, “ମୁଁ ବିଶ୍ବକର୍ମା ଏବଂ ତ୍ୱଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଡାକୁଛି; ମୁଁ ଅତିଥିସତ୍କାର କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ଏହା ଏଠାରେ ବ୍ୟବସ୍ଥା କର ।” ଏହିପରି, ତିନି ଲୋକର ରକ୍ଷକ ଦେବମାନେ, ଶକ୍ର ଆଦି ଦେବମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଡାକିଲେ; ମୁଁ ଅତିଥିସତ୍କାର କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ଏହା ବ୍ୟବସ୍ଥା କର । ଏହି ଦିନ ଭୂମି ଓ ଆକାଶର ଦକ୍ଷିଣ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗର ସମସ୍ତ ନଦୀମାନେ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତୁ । କିଛି ମଦ ଭରି ବହୁ, କିଛି ଉତ୍ତମ ମଦରା ଭରି ଚାଲୁ, ଏବଂ କିଛି ଚିନି କା ଜଳ ଭରି ଚାଲୁ । ଏହିପରି, ବିଶ୍ବାବସୁ, ହାହା, ହୂହୂ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବୀ ଅପ୍ସରା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବୀମାନେ ଆସନ୍ତୁ । ଘୃତାଚୀ, ବିଶ୍ବାଚୀ, ମିଶ୍ରକେଶୀ, ଅଲମ୍ବୁସା, ନାଗଦନ୍ତା, ହେମା, ହିମା ପାହାଡ ଉପତ୍ୟକାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଅପ୍ସରାମାନେ ଆସନ୍ତୁ । ଶକ୍ରଙ୍କ ସେବାରେ ଥିବା ମହିଳାମାନେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସେବାରେ ଥିବା ମହିଳାମାନେ, ତୁମ୍ବୁରୁ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ସହିତ ଆସନ୍ତୁ । କୁରୁ ଦେଶର ଦିବ୍ୟ ଅରଣ୍ୟ, ଅନ୍ତର୍ଗତ ବସ୍ତ୍ର, ଭୂଷଣ, ପତ୍ର, କୁବେରଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଫଳ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତୁ । ଏଠାରେ ସୋମଦେବ ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ ଦେଉନ୍ତୁ—ବିଭିନ୍ନ ପାକ ଯାହା ଖାଇବା, ଚାଷିବା, ଚୁସିବା, ଚାଟିବା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ । ବିଭିନ୍ନ ମାଳା, ଗଛରୁ ପଡିଥିବା ମାଳା, ଦିବ୍ୟ ପାନୀୟ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମାଂସ ଏଠାରେ ରହୁ । ଏହିପରି, ଅଦ୍ୱିତୀୟ ତପୋବଳ ଓ ଧ୍ୟାନ ଶକ୍ତିରେ, ବରଦ୍ବାଜ ଋଷି ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ । ସେ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ହାତ ଜୋଡି ଧ୍ୟାନ କରିଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବେ ଆସିଗଲେ । ଏହିପରି, ଘମ ହଟାଇବା ପବନ ମଲୟ ଓ ଦର୍ଦୁର ପାହାଡକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ଶିତଳ, ଆନନ୍ଦ ଦାୟକ, ସୁଭ ଓ ମଞ୍ଜୁ ପବନ ବହିଲା । ଦିବ୍ୟ ମେଘ ଆକାଶରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି ହେଲା; ଦିବ୍ୟ ଢୋଳର ଶବ୍ଦ ଚାରିଦିଗରେ ଶୁଣାଗଲା । ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପବନ ବହିଲା, ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ; ଦେବମାନେ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଗୀତ ଗାଇଲେ, ଭୀଣା ବଜାଇ ସୁମଧୁର ଧ୍ୱନି ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ । ସେହି ଶବ୍ଦ ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ଚୁଆଁ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସ୍ପଷ୍ଟ, ମଞ୍ଜୁ ଓ ସମତୁଳିତ ରାଗ ରେ ଗୁଞ୍ଜିଲା । ସେହି ଦିବ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବାରେ ଆନନ୍ଦ ଲାଗିଲା, ଶବ୍ଦ ଶାନ୍ତ ହେଲା ପରେ, ବରତ ବିଶ୍ବକର୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଦଳର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦେଖିଲେ । ପୃଥିବୀ ପାଞ୍ଚ ଯୋଜନ ଦୂର ଯାଏଁ ସମତଳ ହୋଇଗଲା, ନୀଳ ମଣି ଭଳି ହରିତ ଘାସରେ ଢକି ଥିଲା । ବିଲ୍ବ, କପିଥ୍ଥ, ପନସ, ଅମଳକୀ, ଆମ୍ବ ଫଳରେ ଭରିଥିବା ଗଛ ଦେଖାଗଲା । କୁରୁ ଦେଶରୁ ଦିବ୍ୟ ଅରଣ୍ୟ ଆସିଗଲା, ଅନେକ ପକ୍ଷୀରେ ଘିରିଥିବା ଦିବ୍ୟ ନଦୀ ଚାଲିଲା । ଚାରିଟି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣ୍ଡପ ଏବଂ ହାତୀ-ଘୋଡା ପାଇଁ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ଥା ଦେଖାଗଲା; ରାଜାଦି ନିବାସରେ ରାଜମହଲ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱାର ଦେଖାଗଲା । ଏହି ଦ୍ୱାର ମେଘ ଭଳି ଧଳା ଥିଲା, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ସୁଗନ୍ଧରେ ଭରିଥିଲା । ଚାରିପଟି ମଣ୍ଡପ ଶୟନ, ଆସନ, ଯାନ, ଦିବ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ, ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର, ବିଭିନ୍ନ ପାକ ଓ ଶୁଧ୍ଧ ଭାଣ୍ଡରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା । ସମସ୍ତ ଆସନ ଉତ୍ତମ ଶୟନରେ ଢକି ଥିଲା; କୈକେୟୀପୁତ୍ର ବରତ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୁଜା ଧାରଣ କରି, ମହାର୍ଷିଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ମଣ୍ଡପ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯାହା ରତ୍ନରେ ଭରିଥିଲା । ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପୁରୋହିତମାନେ ବରତଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରବେଶ କରି, ଏହି ଦିବ୍ୟ ମଣ୍ଡପର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ । ବରତ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଦିବ୍ୟ ରାଜସିଂହାସନ, ଚମର, ଛତା ଉପରେ ପହଁଚିଲେ, ରାଜା ପରି ଉପବେଶ କଲେ । ସେ ଆସନକୁ ସମ୍ମାନ କରି, ରାମଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଚମର ନେଇ, ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆସନରେ ବସିଲେ ।