ଏହି ସମୟରେ, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ଯକ୍ଷମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିକଟରେ ଶରଣ ନେଲେ, କାରଣ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ଆଶ୍ରୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା। ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏବଂ ମାନବମାନେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ—ତାଙ୍କ ମନ ଦେବତା ଏବଂ ମାନବମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ ଲଗାନ୍ତୁ। ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅମରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ, ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଭୟ ଛାଡ଼, ତୁମେ ମଙ୍ଗଳମୟ ହେଉ। ତୁମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ମୁଁ ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ, ପୋତା, ମନ୍ତ୍ରୀ, ପରିଜନ, ସାଥୀ ସମେତ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ କରିବି।" "ମୁଁ ଏହି ଦେବତା ଏବଂ ଋଷିମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିବା କ୍ରୂର, ଭୟଙ୍କର ରାବଣଙ୍କୁ ମାରିଦେଇ, ଦଶ ହଜାର ଏବଂ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାନବ ଲୋକରେ ବସିବି। ଏହି ଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ପୃଥିବୀରେ ରହି, ଏହାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବି।" ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ଦେଇ ଦୟାମୟ ବିଷ୍ଣୁ ଏହି ବର ଦେଲେ। ତାପରେ, ନିଜ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଚିନ୍ତା କରି, ପଦ୍ମନେତ୍ର ବିଷ୍ଣୁ ନିଜକୁ ଚାରି ଭାଗରେ ବିଭଜିତ କରିଲେ। ସେ ସମୟରେ, ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କୁ ନିଜ ପିତା ଭାବରେ ବାଛିଲେ। ଦେବତା, ଋଷି, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରୁଦ୍ର, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ଦିବ୍ୟ ଶ୍ରୁତି ଦ୍ୱାରା ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। "ଏହି ଅହଂକାରୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ କଣ୍ଟକ ଭାବରେ ରହୁଥିବା ରାବଣଙ୍କୁ ଦୂର କର, ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା!" ଦେବତାମାନେ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। "ଏହି ଭୟଙ୍କର, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ଦଳ ଓ ପରିଜନ ସମେତ ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଆମେ ଦେବଲୋକକୁ ଯିବା, ଯେଉଁଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ର ରକ୍ଷା କରିଥାଏ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଓ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଉ।" ଏହି ସମୟରେ, ଦିବ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ପାୟସ ପାତ୍ରକୁ ଦିବ୍ୟ ଖୀର ଭରି, ନିଜ ପ୍ରିୟା ଭାବରେ ଚିହ୍ନି, ରାଜା ଦଶରଥ ତାହାକୁ ଦୁଇ ଡାହା ହାତରେ ଧରିଲେ, ଏପରି ଲାଗିଲା ଯେ ଏହା ମାୟା ରଚନା। ଏତେବେଳେ, ଦେବମାନଙ୍କ ଆଗ୍ରହରେ ନାରାୟଣ ବିଷ୍ଣୁ, ଯେଉଁଠି ସବୁ ଜଣେ ଜାଣିଥିଲେ, ଦେବମାନେଁକୁ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ—"ଓ ଦେବମାନେ, ଏହି ରାକ୍ଷସ ରାବଣଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ କଣ ଉପାୟ ଅଛି? କେଉଁଉପାୟ ଅନୁସରି ମୁଁ ଏହି ଋଷିମାନେଁକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଥିବା ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କରିପାରିବି?" ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଅବିନାଶୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—"ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କର।" ରାବଣ ଦୀର୍ଘ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଯାହାରେ ବ୍ରହ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ପ୍ରାଚୀନ ଦେବତା, ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ବର ଦେଲେ—"ତୁମେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଜୀବମାନଙ୍କୁ ଭୟ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ମାନବମାନେ ଛାଡ଼ି।" ରାବଣ ବର ନେବା ସମୟରେ ମାନବମାନେକୁ ଅପମାନ କରିଥିଲେ, ଏହି ବର ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଅହଂକାର ବଢ଼ିଗଲା। ସେ ତିନି ଲୋକକୁ ଉପଦ୍ରବ କରି, ନାରୀମାନେକୁ ଚିହ୍ନି ନେଉଥିଲେ; ଏହି ଭଳି, ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ମାନବମାନଙ୍କ ହାତରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଛି। ଏହି ଦେବମାନଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ନିଜକୁ ସଂଯମ କରିଥିବା ବିଷ୍ଣୁ ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କୁ ନିଜ ପିତା ଭାବରେ ବାଛିଲେ। ଏ ସମୟରେ, ମହାତେଜସ୍ବୀ ଦଶରଥ ନିଜର କୌଣସି ପୁଅ ନଥିଲେ; ପୁଅ ପାଇଁ ଆଶା କରି, ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଦଶରଥ ପୁତ୍ରକାମେଷ୍ଟି ଯଜ୍ଞ କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ନିଜ ନିର୍ଣୟ କରି, ଆଦିପିତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରି, ଦେବମାନେ ଏବଂ ମହାଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ଦୃଶ୍ୟରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ଏହି ବେଳେ, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଦଶରଥଙ୍କ ଅଗ୍ନିରୁ ଏକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ତେଜସ୍ବୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭୟଙ୍କର ପୁରୁଷ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସେ ରାତିର ରଙ୍ଗରେ, ଲାଲ ଜାମା ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଲାଲ ମୁଁହ, ଡ଼ମ୍ବର ଧ୍ୱନି ଭଳି ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲେ; ତାଙ୍କର ଶରୀରର କେଶ ଏବଂ ଦାଢ଼ି ହଳଦିଆ ଏବଂ ଚମକୁଥିଲା, ଚୁଆ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେ ଦିବ୍ୟ ଚିହ୍ନ, ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ପର୍ବତ ଶିଖର ଭଳି ଉଚ୍ଚ, ଗର୍ବିତ ସିଂହର ଶୌର୍ୟ ରହିଥିଲା। ସୂର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଭା ଭଳି, ଦେଖିବାକୁ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ଭଳି, ସେ ଏକ ସୁନା ଦେଖିବା ପାତ୍ର ଧରିଥିଲେ, ତାହାର ଭିତରେ ଚାନ୍ଦି ଶୋଭା ଥିଲା। ଏହି ପାତ୍ର ଦିବ୍ୟ ପାୟସରେ ଭରିଥିଲା, ସେ ଏହାକୁ ନିଜ ପ୍ରିୟା ଭାବରେ ଚିହ୍ନି, ଦୁଇ ଡାହା ହାତରେ ଧରିଥିଲେ, ଏପରି ଲାଗିଲା ଯେ ଏହା ମାୟା ରଚନା। ଏହି ପୁରୁଷକୁ ଦେଖି, ଦଶରଥ ହାତ ଜୋଡି କହିଲେ—"ଓ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ। ମୁଁ କଣ କରିପାରିବି?" ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିବା ସେ ପୁରୁଷ କହିଲେ—"ଓ ରାଜା, ଦେବମାନେଁକୁ ପୂଜା କରି, ତୁମେ ଏହି ଦିବ୍ୟ ପାୟସ ପାଇଛ।" "ଓ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବମାନେଁକୁ ତିଆରି କରିଥିବା ଏହି ଦିବ୍ୟ ପାୟସ ନିଅ, ଯାହା ପୁତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରିବ, ଶୁଭ ଓ ଆରୋଗ୍ୟ ବଢ଼ାଇବ।" "ଏହି ପାୟସ ତୁମେ ତୁମ ଯୋଗ୍ୟ ପତ୍ନୀମାନେଁକୁ ଦିଅ, କହି—'ଏହି ପାୟସ ଖାଅ।' ତାଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ, ଓ ରାଜା, ତୁମେ ପୁଅ ପାଇବା, ଯାହା ପାଇଁ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରୁଛ।" ଦଶରଥ ଖୁସି ହୋଇ, ଦେବମାନେଁକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ସୁନା ପାତ୍ରକୁ ଜନ୍ମେ ମଣି ନିଅ, ଦିବ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଭରିଥିଲା। ସେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ପୁରୁଷକୁ ବିନମ୍ରତାରେ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଲେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କଲେ। ଦେବମାନେଁକୁ ତିଆରି କରିଥିବା ପାୟସ ଦେଇ, ଦଶରଥ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ, ଏକ ଗରିବ ବ୍ୟକ୍ତି ଧନ ପାଇଥିବା ଭଳି। ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ଚମତ୍କାର କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ସେ ପୁରୁଷ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ଦଶରଥଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁର ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣରେ ଶୋଭିତ ସରତ ଆକାଶ ଭଳି ଆନନ୍ଦର ରେଖାରେ ଆଲୋକିତ ହେଲା। ଦଶରଥ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ଯାଇ, କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଏହି ପାୟସ ନିଅ, ନିଜ ପୁଅ ପାଇଁ ଏହା ଦିଆଯାଇଛି।" ତାପରେ, ରାଜା ଆଧା ପାୟସ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ ଦେଲେ, ଏହି ଆଧାରୁ ଆଉ ଆଧା ସୁମିତ୍ରାଙ୍କୁ ଦେଲେ।