ଏହି ଶ୍ରୀରାମାୟଣର ଏକ ଦୁଃଖଦ ଅଧ୍ୟାୟରେ, କୌଶଳ୍ୟା ଦେବୀ ଏକା ହୋଇ ପୁତ୍ର ଓ ପତି ଦୁହିଁଠାରୁ ବିଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ନିଜ ଦୁଃଖକୁ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଭରତ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ମନରେ ଦୁଃଖ ଓ ଦୁଃଖର ଭାବ ଭରି ଯାଇଥିଲା। ଭରତ ଏହି ଦୁଃଖର ମୁହୁର୍ତ୍ତରେ ଏକ ଦୀର୍ଘ ଶପଥ ନେଇ, ଏହିପରି କଥା କହିଥିଲେ—ଯେଉଁ ଲୋକ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସମ୍ମତି ନେଇ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜ ଦୁଷ୍ଟ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗିବେ। ଯଦି କୌଣସି ଦାସ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପାପୀ ହୋଇ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଅପବିତ୍ର କରିବାକୁ ପଠାଯାଏ, କିମ୍ବା ଶୋଇଥିବା ଗାଏଠାରେ ପା ଦେଇ ମାରିବାକୁ ବୋଲାଯାଏ, ସେ ଲୋକ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସମ୍ମତି ନେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଏହି ପାପ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଯଦି ଏକ ସ୍ୱାମୀ ନିଜ ଦାସକୁ ବଡ଼ କାମ କରେଇ ଅପରିଗଣ୍ୟ କରେ, ଏହା ଅଧର୍ମ—ଏହି ଅଧର୍ମ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଯଦି ଏକ ରାଜା ନିଜ ପ୍ରଜାକୁ ପୁଅପରି ସୁରକ୍ଷା ଦେଇଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ଧୋକା ଦିଯାଏ, ଏହି ଅପରାଧ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଯଦି ରାଜା ନ୍ୟାୟସମ୍ମତ କର ନେଇ ଲୋକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇନାହାଁନ୍ତି, ଏହି ପାପ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ ଦେବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇ ଠକେଇ ଦେଇନାହାଁନ୍ତି, ଯଦି ଯୁଦ୍ଧରେ ନ୍ୟାୟ ନ ରଖିବା, ଯଦି ଶାସ୍ତ୍ରର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅର୍ଥ ଦୁଷ୍ଟ ମନରେ ନଷ୍ଟ କରାଯାଏ, ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଲୋକ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସମ୍ମତି ନେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ସେ ଏହି ଦୁଃଖର ଫଳ ଭୋଗିବେ। ଏହିପରି ଅନେକ ପାପ କାର୍ଯ୍ୟର ଉଲ୍ଲେଖ ହେଇଛି—ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିବା, ମିତ୍ରକୁ ଧୋକା ଦେଇବା, ଗୋଯାତ୍ରା କରିବା, ଗୁପ୍ତ ଅପବାଦକୁ ସାମ୍ନାରେ କହିବା, ଅକୌଶଳ, ଅକୃତଜ୍ଞ, ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘୃଣିତ ହେବା, ଘରରେ ଘେରା ହୋଇ ଏକା ଖାଇବା, ଦୁଃଖୀ ଅବସ୍ଥାରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଠକେଇବା, ବିନା ନ୍ୟାୟ ଦାନ ଦେଇବା, ଅସତ୍ୟ ଦାନ ଦେଇ ଠକେଇବା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଅପରାଧରେ ଭାଗିଦାର ହେବା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଇ ତାଙ୍କ ପାପ ନେଇବା—ଏହିପରି ଅନେକ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଏହି ଲୋକ ଭୋଗିବେ। ଏହିପରି ଦୁଷ୍ଟ କର୍ମର ଫଳରେ ଲୋକ ନିଜ ବଂଶ ନଷ୍ଟ ଦେଖିବେ, ଜୀବନରେ ଦୁଃଖ ଭୋଗିବେ, ନ୍ୟାୟ ନ କରି ତାଙ୍କ ଅନ୍ତର ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବା, ଧନ ଚୋରି ହେବା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଠକେଇବା, ଦୁଷ୍ଟ ମନରେ ମଦ, ଜୁଆ, ଅନ୍ୟ ମହିଳାଙ୍କୁ ଆସକ୍ତି ହେବା, ଧର୍ମ ଭାବ ରଖି ଅଧର୍ମ କରିବା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ୟାୟ ଦାନ ଦେଇ ଦୁଃଖ ଦେଇବା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମହିଳାଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ କରିବା, ନିଜ ପତ୍ନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବଂଶ ନଷ୍ଟ କରିବା—ଏହି ଦୁଷ୍ଟ କର୍ମର ଫଳ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଏହିପରି ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଜଳ ଅପବିତ୍ର କରିବା, ବିଷ ଦେଇବା, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପୂଜା ବାଧା ଦେଇବା, ପିଲା ଗାଏଠାରୁ ଦୁଧ ନେଇବା, ତିଆରି ପାଣି ଥିଲେ ତିଆରିକୁ ଠକେଇବା, ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ନ୍ୟାୟ ଅନ୍ୱେଷଣ କରୁଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ପାପର ଭାଗିଦାର ହେବା—ଏହି ସମସ୍ତ ପାପ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ। ଏହି ଦୁଃଖ ଓ ପାପର ଉଲ୍ଲେଖ ଦେଇ, କୌଶଳ୍ୟା ଦେବୀ ନିଜ ଦୁଃଖକୁ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଶୋକରେ ଅତିବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ଭାସି ପଡ଼ିଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଭରତ ଦୁଃଖରେ ଅନ୍ୟୁନ ହୋଇ, ଏହି ଦୁଃଖ ଶପଥ କହିଥିଲେ। ଏହି ଶପଥ କାହାକୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ସେମାନେ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ସମ୍ମତି ନେଇ ଅଧର୍ମ କରିଥିଲେ, ଏହିପରି ଦୁଃଖ ଓ ପାପର ଫଳ ସେମାନେ ଭୋଗିବେ। କୌଶଳ୍ୟା ଦେବୀ ଭରତଙ୍କୁ ଦେଖି ଏହି ଦୁଃଖ ଶପଥ କହୁଥିବାରେ, ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଏହି ଶପଥ ତାଙ୍କ ଜୀବନକୁ ଅଧିକ ଦୁଃଖିତ କରୁଛି ବୋଲି କହିଲେ—"ପୁତ୍ର, ତୁମେ ଏହି ଶପଥ ଦେଇ ମୋ ଦୁଃଖକୁ ଅଧିକ ବଢ଼ାଇ ଦେଉଛ।