ରାବଣ, ଯିଏ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୁର୍ବଳ କରିବାର ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଏକ ସାଥୀ ଭାବରେ ମାରୀଚକୁ ଚୟନ କରିଥିଲେ। ମାରୀଚ ତାଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ବୁଝାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ ଯେ, ଏତେ ପ୍ରବଳ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବିରୋଧ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ରାବଣ ତାଙ୍କର ଏହି ସତ୍ୟକୁ ଅନ୍ୟାୟ ଭାବରେ ଅନୁଦାନ କରିଥିଲେ। ତା'ପରେ, ତାଙ୍କର ଭଗ୍ୟର ଆକର୍ଷଣରେ, ସେ ମାରୀଚ ସହିତ ଏକ ତପସ୍ବୀଙ୍କର ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଦୁଇ ପ୍ରିଂସ୍ ଏକ ଚତୁରତାରେ ଗଭୀର ଦୂରତାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ତେଣୁ, ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିବା ପାଇଁ ଯାଞ୍ଚ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଜଟାୟୁଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ। ଜଟାୟୁଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଦେଖି, ରାମ ଦୁଃଖରେ ଅତିରିକ୍ତ ଭାବେ ଚିନ୍ତା କରିଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୁଃଖରେ ଦାହ କରିଥିଲେ। ବନରେ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜୁଥିବା ସମୟରେ, ରାମ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଦାନବ କବନ୍ଧ ସହିତ ମିଳିଥିଲେ। ସେ ଦାନବକୁ ହତ୍ୟା କରି, ତାଙ୍କର ଦେହକୁ ଦାହ କରି ଦେବାରେ ଯାଇଥିଲେ, ତାପରେ କବନ୍ଧ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚାଲିଗଲେ। ରାମ ସେଥିରେ ଶବରୀ, ଜଣେ ଧର୍ମପ୍ରତିବଦ୍ଧ ତପସ୍ବୀକୁ ଯିବାକୁ କହିଥିଲେ। ଶବରୀଙ୍କର ଗୌରବ ପାଇଁ ସେ ଅତି ଭଲ ଭାବରେ ସ୍ୱାଗତ ହେଲେ। ସେଠାରେ, ରାମ ହନୁମାନ ସହ ମିଳିଥିଲେ, ଯିଏ ପମ୍ପା ତଳରେ ଥିଲେ। ହନୁମାନଙ୍କର କଥାରେ ସେ ସୁଗ୍ରୀବ ସହ ମିଳିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ସୁଗ୍ରୀବକୁ ସବୁ କଥା କହିଥିଲେ। ରାମର କଥା ଶୁଣି ସୁଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କ ସହ ମିଳିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ବନ୍ଧୁତ୍ୱ ଗଢିବା ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ସାକ୍ଷୀ ଭାବରେ ଧରିବାରେ ମିଳିଥିଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କର ବିରୋଧୀ ୱାଲୀଙ୍କର କଥା କହିଥିଲେ, ଏବଂ ରାମ ତାଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱାସ ଦେଇଥିଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ରାମକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କର ଦେହକୁ ଦେଖାଇଥିଲେ, ଯାହା ଏକ ବଡ଼ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ରାମ, ହସିବା ସହିତ, ତାଙ୍କର ମହାନ ଶକ୍ତିକୁ ଦେଖିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ତୁଳିରେ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ଦଶ ଯୋଜନା ଦୂରରେ ଫେରାଇଥିଲେ। ଏହା ପରେ, ସେ ଏକ ମହାନ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସାତଟି ସଳା ଗଛ, ଏକ ପର୍ବତ, ଏବଂ ନରକକୁ ଭାଙ୍ଗିଥିଲେ, ଯାହା ସେ ଆଶା ଦେଇଥିଲେ। ସେଥିରେ, ସୁଗ୍ରୀବ ଖୁସି ହୋଇ, ରାମ ସହ ନିକଟରେ ଗଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ, ସୁନ୍ଦର ସୁନ୍ଦର ଶବ୍ଦରେ ଚେତନା କରି, ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କର ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତି ଭାବିବାକୁ ଭାଲ ଲାଗିଥିଲା। ତାଙ୍କର ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତି ଭାବିବାକୁ ଭାଲ ଲାଗିଥିଲା। ବାଲୀ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ରାମ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ସେ ନିଜ ରାଜ୍ୟକୁ ଫେରାଇଥିଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ସମସ୍ତ ବନରା ମାନେ ସେଠାରେ ଜଣାଇଥିଲେ, ଯାହା ବିଲାସୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ତା'ପରେ, ସମ୍ପତିଙ୍କର କଥାରେ, ହନୁମାନ ସମୁଦ୍ରକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଏକ ଶତ ଯୋଜନା ଚାଲିଥିଲେ। ତା'ପରେ, ଲଙ୍କାରେ ପହଁଚି, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଅନ୍ଧକାରେ ଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ପରିଚୟ ଦେଇ, ସୀତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଇଥିଲେ। ହନୁମାନ ଚାରିପାଖରେ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ପାଞ୍ଚ କମାଣ୍ଡର ଏବଂ ସାତ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ, ତେବେ ସେ ଧରା ପଡିଗଲେ। ତେବେ, ହନୁମାନ ଲଙ୍କାକୁ ଦାହ କରି, ମାଇଥିଲୀ ସୀତାକୁ ଛାଡ଼ି, ରାମଙ୍କୁ ସୁଖବର ଦେବାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ହନୁମାନ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, କହିଥିଲେ, "ସୀତା ଦେଖାଗଲେ।" ତେବେ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସହିତ ସେ ମହାସାଗର କୁ ଯାଇ, ତାଙ୍କର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ କେନ୍ଦ୍ରାଳୁ ତୀରକୁ ଦଳ କରିଥିଲେ। ସମୁଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ନଳଙ୍କୁ ସେତୁ ତିଆରି କରିବାକୁ କହିଥିଲେ। ସେହି ସେତୁ ଦ୍ୱାରା, ସେ ଲଙ୍କାକୁ ପହଁଚି, ରାବଣଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ୍ୟା କରି, ରାମ ସୀତାକୁ ପୁନଃ ପାଇଥିଲେ, ତେବେ ସେ ଗଭୀର ଲଜ୍ଜାରେ ଡୁବିଥିଲେ। ସେ ସମ୍ମିଳନରେ ସୀତାଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, ତେବେ ସୀତା ଏହି ଦୁଃଖ ଦେଖି, ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ, ସତ୍ୟରେ ରହିଥିଲେ। ତା'ପରେ, ଅଗ୍ନିଙ୍କର ସାକ୍ଷୀରେ, ସୀତାକୁ ନିର୍ଦୋଷ ଭାବରେ ଜଣାଇ, ସେ ଏହି ମହାକାର୍ୟ ସହିତ, ତିନି ବିଶ୍ୱ, ସମସ୍ତ ପ୍ରଣୀଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ। ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ମହାନ ରାଘବଙ୍କୁ ଖୁସି ହୋଇଥିଲେ। ରାମ, ଲଙ୍କାରେ ବିଭୀଷଣକୁ ରାଜା ଭାବରେ ଅନୁସ୍ଥାନ କରି, ସେ ତାଙ୍କର କାମ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଖୁସି ହେଲେ। ଦେବତାଙ୍କର ଦେୟ ଗ୍ରହଣ କରି, ରାମ ବନରାଙ୍କୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରି, ସହଯୋଗୀଙ୍କ ସହିତ ପୁଷ୍ପକ ଯାନରେ ଆୟୋଧ୍ୟାକୁ ଯାଇଥିଲେ। ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କର ତପସ୍ବୀଙ୍କର ଆଶ୍ରମକୁ ପହଁଚି, ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ରହି, ରାମ ହନୁମାନକୁ ଭାରତଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ପଠାଇଥିଲେ। ପରେ, ସୁଗ୍ରୀବ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି, ସେ ପୁଷ୍ପକ ଯାନରେ ନନ୍ଦୀଗ୍ରାମକୁ ଯାଇଥିଲେ। ନନ୍ଦୀଗ୍ରାମରେ, ତାଙ୍କର ମାଟି ହାରାଇ, ରାମ, ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ ସହିତ, ସୀତାକୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରି, ରାଜ୍ୟକୁ ପୁଣି ଦାବି କରିଥିଲେ।