ସେଇ ରାତିଟିଏ ଅତିତ ହେବା ପରେ, ଦୁଇ ଭାଇ—ଶତ୍ରୁମାର ଶୂରବୀର ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ—ମହାମୁନିଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଦେଇ ପାହାଡ଼ ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା କରିଲେ। ମହାମୁନି ଭରଦ୍ୱାଜ ତାଙ୍କ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ମଙ୍ଗଳାଶୀର୍ବାଦ କଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଜାଉଥିବା ଦେଖି, ବାପା ଯେପରି ଝିଅପୁଅଙ୍କୁ ଦେଖି ଚାଲିଥାଏ, ସେପରି ଅନୁସରଣ କରିଲେ। ଏହାପରେ, ତପୋବଳରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ମହାମୁନି ଭରଦ୍ୱାଜ ଧୈର୍ୟ ଓ ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ: “ହେ ପୁରୁଷସାର୍ଥ, ତୁମେ ଗଙ୍ଗା ଓ ଯମୁନା ମିଳନସ୍ଥଳକୁ ପହଞ୍ଚି ନିଶ୍ଚୟ କାଳିନ୍ଦୀ ନଦୀକୁ ଅନୁସରଣ କରିବା, ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ବହୁଛି। ଏହା ପରେ, ତୁମେ ତୀବ୍ର ବେଗର କାଳିନ୍ଦୀ ନଦୀ ଉପରେ ପ୍ରାଚୀନ ଓ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥଦେଖିବା। ସେଠାରେ ଏକ ଦୋଉଁ (ପାଲତି) ତିଆରି କରି, ଅପ୍ରମେୟ ତେଜସ୍ଵୀ ନଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା; ପରେ ଏକ ବଡ଼ ବଟବୃକ୍ଷ ତଳେ ପହଞ୍ଚିବା, ଯାହା ହରିତ ପତ୍ରରେ ଶୋଭିତ, ଅନେକ ଗଛରେ ଆବୃତ, ଘନ ଛାୟାମୟ, ଏବଂ ସିଦ୍ଧପୁରୁଷମାନେ ଯେଉଁଠି ବାସ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ସୀତା ଦେବୀ ଅଞ୍ଜଳି ଯୋଗୁ ମଙ୍ଗଳ କାମନା କରିବେ। ଏହି ବଟବୃକ୍ଷ ତଳେ ଚାହାଁଲେ ବସିପାରିବ, କିମ୍ବା ଆଉ ଏକ କ୍ରୋଶ ଚାଲିଲେ ନୀଳବନ ଦେଖିବେ, ଯେଉଁଠି ପଳାଶ, ବେର ଓ ଯମୁନା ତୀରର ବାଁସ ମିଶିଛି। ଏହି ପଥରେ ମୁଁ ଅନେକଥର ଚାଲିଛି, ଏହା ଚିତ୍ରକୂଟକୁ ଯିବା ପଥ। ଏହି ମାର୍ଗ ମଧୁର, ନିର୍ମଳ, ଓ ଅଗ୍ନିଭୟ ନାହିଁ।” ମୁନି ଏପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ବିଦାୟ ନେଲେ। ରାମ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ “ଏହିପରି ହେଉ” ବୋଲି ଉତ୍ତର ଦେଲେ ଓ ମୁନିଙ୍କୁ ବିଦାୟ କଲେ। ମୁନି ଯିବା ସମୟରେ, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ସୌମିତ୍ରି, ମୁନି ଯେପରି ଦୟା ଦେଖାଇଛନ୍ତି, ଏହା ଆମ ପାଇଁ ମହାଭାଗ୍ୟ।” ଏପରି ଦୁଇ ଭାଇ ମଧୁର କଥା ହେଲେ। ତେବେ, ସୀତାଙ୍କୁ ସାମ୍ନାରେ ରଖି ସେମାନେ କାଳିନ୍ଦୀ ତୀରକୁ ଚାଲିଗଲେ। ତୀବ୍ର ବେଗର କାଳିନ୍ଦୀ ନଦୀ ପହଞ୍ଚି, ଦୁଇଁ ଭାଇ କଠର ଗଛର ଗୁଛି ଦ୍ୱାରା ଏକ ବଡ଼ ଦୋଉଁ ତିଆରି କଲେ। ଏହି ଦୋଉଁ ସୁକା ବାଁସ ଓ ମୂଳରେ ଢାଙ୍କାଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ତାହାରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ କାନ୍ତା ଓ ଜାମ୍ବୁ ଗଛର ଡାଳି କାଟି ସୀତାଙ୍କ ପାଇଁ ସୁବିଧାଜନକ ଆସନ ତିଆରି କଲେ। ଏଠି, ଦଶରଥନନ୍ଦନ ରାମ ସୀତାଙ୍କୁ ଏମିତି ବସାଇଲେ, ଯେପରି ଶ୍ରୀସିଂହାସନରେ ବସେ। ଏହାପରେ, ଧନୁଷ, ବାଣ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ସୀତାଙ୍କ ପାଖରେ ତାଙ୍କ ପୋଷାକ, ଉଷ୍ଣବସ୍ତ୍ର ଦୋଉଁ ଉପରେ ରଖାଗଲା। ପ୍ରଥମେ ସୀତାକୁ ବସାଇ, ଦୁଇଁ ଭାଇ ଦୋଉଁ ଧରିଲେ। ଦଶରଥନନ୍ଦନ ଦୁଇଁ ଭାଇ ଦୋଉଁ ଚାଲି ମଧ୍ୟ କାଳିନ୍ଦୀ ଉପରେ ପହଞ୍ଚିଲେ; ସୀତା ତାହା ସମୟରେ ନଦୀକୁ ନମସ୍କାର କଲେ: “ମାତା, ମୁଁ ସୁସ୍ଥରେ ଏପାରେ ପହଞ୍ଚିଯାଉ, ମୋର ପତିବ୍ରତା ଧର୍ମ ଅଟୁଟ ରଉ, ରାମ ଯେବେ ଆଉଥିବେ, ତୁମକୁ ହଜାର ଗାଈ ଓ ଶତ ଘଡ଼ି ମଦ ଦେଇ ପୂଜିବି।” ଏପରି କହି ସୀତା ଅଞ୍ଜଳି ଯୋଗୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। ଦୋଉଁ ଦ୍ୱାରା ତୀର ପହଞ୍ଚି, ତିନିଏ ଚମକୁଥିବା, ତୀବ୍ର ବେଗର ତରଙ୍ଗମୟ ଯମୁନା ଅତିକ୍ରମ କଲେ। ତୀରରେ ବହୁ ଗଛ ଥିଲା। ଏଠାରୁ ଦୋଉଁ ଛାଡ଼ି, ତିନିଏ ଯମୁନାବନ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ। ଏକ ଘନ ଛାୟାମୟ, ହରିତ ପତ୍ରର ବଡ଼ ବଟବୃକ୍ଷ ତଳେ ବସିଲେ। ସେଠାରେ, ସୀତା ଆଗକୁ ବଢ଼ି, ବଟବୃକ୍ଷକୁ ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ: “ମହାବୃକ୍ଷ, ମୋର ପତିବ୍ରତା ଧର୍ମ ସଫଳ ହେଉ, ମୁଁ ଏବେ କଉସଲ୍ୟା ଓ ମହାନ୍ୟା ସୁମିତାଙ୍କୁ ପୁନର୍ଦ୍ଦେଖିପାରିବି।” ଏପରି କହି, ସୀତା ଅଞ୍ଜଳି ଯୋଗୁ ବୃକ୍ଷକୁ ପରିକ୍ରମା କଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଦୟାମୟ ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ: “ଭାଇ, ସୀତାଙ୍କୁ ଆଗରେ ନେଇ ଚାଲ, ମୁଁ ପଛରୁ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହୋଇ ଆସିବି। ସୀତା ଯେଉଁଠି ଫଳ ଫୁଲ ଚାହିଁବେ, ତାହା ତୁମେ ଦେଇଦେଉ।” ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦେଇ, ତିନିଏ ଏକାସାଥି ଚାଲିଲେ, ଏବଂ ସୀତା ଦୁଇ ଶୂରବୀର ମଧ୍ୟରେ ହସ୍ତିନୀ ପରି ଚାଲିଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗଛ, ଝାଡ଼, ଫୁଲ ଲତାକୁ ଦେଖୁଥିଲେ। ଅନେକ ଅଜଣା ଫୁଲ ଗଛ ଦେଖି, ସୀତା ମୃଦୁ କଣ୍ଠରେ ରାମଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ। ଏହିପରି ସୀତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଏକ ନଦୀପାରେ ନେଇଗଲେ, ଯେଉଁଠି ବିବିଧ ବାଳୁକା ଓ ହଂସ, କୁରୁର ଡାକ ଶୁଣାଯାଉଥିଲା। ଏଠି, ସୀତା ନଦୀଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିଲେ। ପରେ, ଏକ କ୍ରୋଶ ଚାଲି, ଦୁଇଁ ଭାଇ ଅନେକ ମୃଗ ହତ୍ୟା କରି ଯମୁନାବନରେ ଘୁରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ମୟୂର, ହସ୍ତୀ ଓ ଶୋଭାମୟ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ସେମାନେ ଖୁସିରେ ରହିଲେ, ଏବଂ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀତୀର ଉପବନରେ ନିର୍ବିଗ୍ନ ହୋଇ ବସିଲେ। ଏପରି ଭାବେ ଅଞ୍ଚଳର ଏକ ରାତି ଅତିତ ହେଲା। ପରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଘୁମରେ ଥିବାବେଳେ, ରାଘବ ମୃଦୁ କଣ୍ଠରେ ତାଙ୍କୁ ଜଗାଇଲେ। “ସୌମିତ୍ରି, ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ପଶୁପକ୍ଷୀଙ୍କ ମଧୁର ସ୍ୱର ଶୁଣ; ଏବେ ଆମେ ଚାଲିବାର ସମୟ ହେଲା, ହେ ମହାତ୍ମା।” ଭାଇଙ୍କ ଡାକରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଘୁମ, ଅଳସ୍ୟ ଓ କ୍ଳାନ୍ତି ଛାଡି ଦେଲେ। ସେମାନେ ଉଠି, ନଦୀର ଶୁଭ ଜଳ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ ଓ ମୁନିଙ୍କ ଦେଖାଇଥିବା ପଥ ଅନୁସରଣ କରି ଚିତ୍ରକୂଟ ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।