ଏହି ସମୟରେ ରାମ ଦୟାଳୁ ହୃଦୟରେ ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ମାସ୍ତରଙ୍କ ଉପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ ସୁମନ୍ତ୍ର, ତୁମର ମୋ ଉପରେ ଅତ୍ୟୁଚ୍ଚ ଭକ୍ତିକୁ ମୁଁ ଜାଣିଛି। ଏବେ ମୁଁ କାହିଁକି ତୁମକୁ ଏଠାରୁ ନଗରକୁ ପଠାଉଛି, ତାହାର କାରଣ ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।" ତାହାପରେ ରାମ କହିଲେ, "ତୁମେ ଯେତେବେଳେ ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିବ, ମୋର ଛୋଟ ମାଆ କୈକୟୀ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଶ୍ୱାସ କରିବେ ଯେ ରାମ ଅତିବାସ୍ତବିକ ଭାବେ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଛନ୍ତି। ସେ ରାଜମାତା ମୋ ଅରଣ୍ୟ ଯାତ୍ରାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବେ, ଏବଂ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କୁ ମିଥ୍ୟାବାଦୀ ଭାବେ କେବେ ଭାବିବେ ନାହିଁ।" "ମୋର ପ୍ରଧାନ ଇଚ୍ଛା ଏହା ଯେ, ମୋର ଛୋଟ ମାଆଙ୍କ ପୁଅ ଭରତ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତୁ। ମୋ ଏବଂ ରାଜାଙ୍କ ସୁଖ ପାଇଁ ତୁମେ ରଥ ନେଇ ନଗରକୁ ଫେରିଯାଅ, ଏବଂ ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଠାରେ ଯଥାଯଥ ଉପଦେଶ ଦେଇଛି, ସେଠି ସେଠି ତାହା କହିବା।" ଏପରି କହି ଓ ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଇ, ରାମ ଗୁହାଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ କଥା କହିଲେ, "ଗୁହା, ଏଠାରେ ଗ୍ରାମବାସୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ମୋ ପ୍ରବେଶ ଉଚିତ ନୁହେଁ; ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମତେ ଆଶ୍ରମରେ ବାସ କରିବାକୁ ହେବ, ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ।" "ତେଣୁ ମୁଁ ଏହି ତପସ୍ଵୀ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ବ୍ରତ ଗ୍ରହଣ କରି, ପିତା, ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବି। ମୋ ଜଟା ପିନ୍ଧିବା ପରେ ମୁଁ ଚାଲିଯିବି; ବଟବୃକ୍ଷର ଦୁଧ ଆଣିଦିଅ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି ଗୁହା ତୁରନ୍ତ ବଟ ଦୁଧ ଆଣିଦେଲେ। ଏହି ବଟ ଦୁଧରେ ରାମ ନିଜ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଜଟା ପିନ୍ଧିଦେଲେ; ଦୀର୍ଘ ବାହୁ ଓ ମହାପୁରୁଷ ରାମ ତପସ୍ଵୀ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ। ତାପରେ ଚୀରବସ୍ତ୍ର ଓ ଜଟା ଧାରଣ କରି, ଭାଇ ଦୁଇଜଣ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଦୁଇଜଣ ଋଷି ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ଏହାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହ ତପସ୍ଵୀ ପଥ ଗ୍ରହଣ କରି, ନିଜ ବ୍ରତ ନିଷ୍ଠାୟ ରାମ ଗୁହାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଗୁହା, ସେନା, ଧନ, କୋଟ ଓ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଉପରେ ସଦା ଚେତନ ରୁହ; କାରଣ ରାଜ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ।" ତାପରେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁବଂଶୀ ରାମ ଗୁହାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ନିଜ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତା ସହ ଚାଲିଯାଇଲେ। ଗଙ୍ଗା ତୀରକୁ ପହଞ୍ଚି, ତୀବ୍ର ଧାରା ଉପରେ ପାର ହେବାକୁ ଚାହିଁ, ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ପୁରୁଷଶାର୍ଦୂଲ, ଏହି ପ୍ରସ୍ତୁତ ନୌକାରେ ଚଢ଼, ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ସୀତାଙ୍କୁ ଉଠେଇ ଆସ, ତାପରେ ତୁମେ ଚଢ଼।" ଭାଇଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପ୍ରଥମେ ସୀତାଙ୍କୁ ନୌକାରେ ବଉଠେଇ ଦେଲେ, ତାପରେ ନିଜେ ଚଢ଼ିଲେ। ତାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଅଗ୍ରଜ ରାମ ନୌକାରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଓ ନିଷାଦପତି ଗୁହା ନିଜ ଆତ୍ମୀୟମାନେକୁ ଚେତାଇଲେ। ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ରାମ ନୌକାରେ ବସି ପୂଜାପାଠ କଲେ, ଯେଉଁ ପୂଜା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଦୁଇଁକୁ ଉପଯୁକ୍ତ। ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଜଳ ଆଚମନ କରି, ସୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହ ରାମ ଉଜ୍ୱଳ ମୁହଁରେ ଗଙ୍ଗା ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସୁମନ୍ତ୍ର, ଗୁହା ଓ ସେନାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ରାମ ନୌକାରେ ଚଢ଼ି ନୌକାଚାଳକଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଚାଲିବାକୁ ଦେଲେ। ତାପରେ, ସେମାନଙ୍କ ଉତ୍ସାହରେ, ନୌକା ଚତୁର ଚାଳକଙ୍କ ଚାଳନାରେ ଶୀଘ୍ର ଗତିରେ ଗଙ୍ଗା ପାର ହେଲା। ଭାଗୀରଥୀ ମଧ୍ୟଭାଗକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ନିର୍ମଳ ସୀତା ହାତ ଜୋଡି ଗଙ୍ଗା ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, "ଏହି ଦଶରଥପୁତ୍ର, ମହାନ ଓ ଧୀମାନ୍, ତାଙ୍କୁ ଆପଣ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରୁଛନ୍ତି।" "ଚୌଦ୍ଦ ବର୍ଷ ଅରଣ୍ୟବାସ ପରେ, ମୁଁ ଓ ମୋର ଭାଇ ସହିତ ସେ ପୁନଃ ଫେରିବେ। ଶୁଭେ, ଦୟାମୟୀ ଦେବୀ, ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ନିରାପଦ ଫେରିବି, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦରେ ପୂଜିବି।" "ତ୍ରିପଥଗା ଦେବୀ, ଆପଣ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକ ଦେଖନ୍ତି, ସାଗରରାଜଙ୍କ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ଭାବରେ ଏହି ଲୋକରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି। ତେଣୁ, ରାମ ଯେତେବେଳେ ନିରାପଦ ରାଜ୍ୟ ଫେରିପାରିବେ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ପ୍ରଶଂସା କରିବି।" "ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଗାଈ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଉତ୍ତମ ଭୋଜନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଦେଇ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବି। ହଜାର ଘଡ଼ି ମଦ ଓ ମାଂସ-ଅନ୍ନ ଦେଇ ଆପଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜିବି। ଆପଣଙ୍କ ତୀରରେ ବସୁଥିବା ସମସ୍ତ ଦେବତା, ତୀର୍ଥ ଓ ମନ୍ଦିରମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୁଁ ପୂଜିବି।" "ମୁଁ ମୋର ସୁବଳ ବାହୁ ବନ୍ଧୁ ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇ ସହିତ ପୁନଃ ଏହି ଅରଣ୍ୟରୁ ଅୟୋଧ୍ୟାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବି।" ଏପରି କହି ନିର୍ମଳ ସୀତା ଶୀଘ୍ର ଗଙ୍ଗାର ଦକ୍ଷିଣ କୂଳକୁ ପହଞ୍ଚିଗଲେ। ତୀରେ ପହଞ୍ଚି, ରାମ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଓ ସୀତା ସହ ନୌକା ଛାଡ଼ି ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। ତାପରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ସୁମିତ୍ରନନ୍ଦନ, ଲୋକମାନେ ଅଥବା ଏକାକୀ ଦୁଇଁଠାରେ ଆମର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସଦା ସତର୍କ ରୁହ। ଅରଣ୍ୟର ଏକାକୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ସବୁଠୁ ଅଧିକ ସତର୍କ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ଚାଲ, ସୀତା ତୁମ ପଛରେ ଚାଲିବେ।" "ମୁଁ ପଛରୁ ଚାଲି, ତୁମେ ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବି। ଆଜି ସୀତା ଅରଣ୍ୟର କଷ୍ଟ ଅନୁଭବ କରିବେ। କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟ ପୂର୍ବରୁ ସହଜରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ; ଆଜି ସୀତା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଅରଣ୍ୟବାସର ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରିବେ।" "ଆଜି ସେ ଏହି ଜନଶୂନ୍ୟ, କ୍ଷେତ୍ର ଓ ବାଗିଚା ବିହୀନ, ବିପଦ ଓ ଖଡ଼ିଘାଟିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବେ।" ରାମଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପ୍ରଥମେ ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ; ତାପରେ ରଘୁବଂଶର ଶୋଭା ରାମ ସୀତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ।