ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଅଗ୍ନିଶାଳାରେ ବସିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଶିରୋନମ୍ର କରି ସମ୍ମାନ ଜଣାଇଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ମିତ୍ର, ଆସ, ମୋ ସହ ଚଳ ଏବଂ ଯିଏ କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ସେଠାରେ ଯାଇ ତାଙ୍କର ଘର ଦେଖ।" ପରେ, ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ସେ ସଉମିତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ ଶ୍ରୀମୟ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ ରାମଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ରାମ ସୁୟଜ୍ଞଙ୍କୁ ସୁନାର ଅତି ଉତ୍ତମ ବାହୁବନ୍ଦ, ସୁନ୍ଦର କଣପାଶା, ସୁନା ତାର ସହ ଗଳାର ହାର, ମଣି, କଙ୍କଣ ଓ ବାଙ୍ଗି ଓ ଅନେକ ରତ୍ନ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ପରେ, ସୀତାଙ୍କ ଉନ୍ମତ୍ତନରେ, ରାମ ସୁୟଜ୍ଞଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୃଦୁଭାଷୀ, ତୁମେ ଏକ ହାର ଓ ସୁନାର ଚେନ୍ ତୁମ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ଦେଉଛ, ଏବଂ ମୋ ସହଧର୍ମିଣୀ ସୀତା ତାଙ୍କୁ ଏକ କମରବନ୍ଧ ଦେବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।" "ଏହା ସହିତ, ମୋ ସହଧର୍ମିଣୀ ତୁମ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଉଥିବା ଭାର୍ଯ୍ୟା ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାୟଲ ଓ ସୁନ୍ଦର ବାହୁବନ୍ଦ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏବଂ ବୈଦେହୀ ଚାହୁଁଛନ୍ତି ଯେ, ତୁମେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ରତ୍ନମଣି ଦ୍ୱାରା ସୁଶୋଭିତ ଏକ ଉତ୍ତମ ଶଯ୍ୟା ବିଛାଇ ଦିଅ।" "ମୋ ମାମା ଯେ ଶତୃଞ୍ଜୟ ନାମକ ହାତୀ ଦେଇଥିଲେ, ସେହି ହାତୀ ଏବଂ ଏକ ହଜାର ସୁନା ମୁଦ୍ରା ମୁଁ ଏବେ ତୁମକୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେଉଛି।" ରାମଙ୍କ ଏପରି ଉପହାର ଦେଖି, ସୁୟଜ୍ଞ ସେଗୁଡିକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି, ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏବଂ ସୀତାଙ୍କୁ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ତା'ପରେ ରାମ ମୃଦୁ କଥାରେ ନିଜ ପ୍ରିୟ ଏବଂ ଶାନ୍ତ ସ୍ୱଭାବର ଭାଇ ସଉମିତ୍ରୀକୁ ବ୍ରହ୍ମା ଯେପରି ଦେବତାଧିପତିଙ୍କୁ କହନ୍ତି, ସେପରି କହିଲେ, "ସଉମିତ୍ରୀ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଓ କୌଶିକ, ଏହି ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରି ସମ୍ମାନ କର, ଯେପରି ଫସଲକୁ ପାଣି ଦିଆଯାଏ।" "ହେ ବାହୁଶାଳୀ ରାଘବ, ତାଙ୍କୁ ଏକ ହଜାର ଗାଈ, ସୁନା ଓ ରୂପା, ରତ୍ନ ଓ ବହୁ ଧନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର।" "ଏବଂ ତୈତ୍ତିରୀୟ ଅଧ୍ୟାପକ, ଯିଏ ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଭକ୍ତ, ଯିଏ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ସେବା କରନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ଏକ ଯାନ, ସେବକ ଓ ବସ୍ତ୍ର, ଯେତେ ଚାହିଁବେ, ଦେଇଦିଅ।" "ଏବଂ ଚିତ୍ରରଥ ନାମକ ରଥଚାଳକ, ଯିଏ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ପରାମର୍ଶଦାତା ଭାବରେ ସେବା କରୁଛନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଧନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର।" "ସମସ୍ତ ଗୋଧନ, ଏକ ହଜାର ଗାଈ, ଏଠାରେ ଥିବା ବହୁ କଠକ ଅଧ୍ୟାୟନକାରୀ ଓ ଦଣ୍ଡଧାରୀ ଯୁବକମାନେ—ଏମାନେ ଦୈନିକ ପାଠରେ ନିୟୋଜିତ, ଅନ୍ୟ କିଛି କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଆଳସ୍ୟ ଓ ସୁଖରେ ରତ, କିନ୍ତୁ ବଡ଼ମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି।" "ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅସୀ ପ୍ରକାର ରତ୍ନଭରିତ ଯାନ, ଦୁଇଶେ ଉତ୍ତମ ବଳଦ, ଏକ ହଜାର ମାପ ଚାଉଳ ଦିଅ।" "ଏବଂ ସଉମିତ୍ରୀ, ତାଙ୍କର ଜୀବିକା ପାଇଁ ଏକ ହଜାର ଗାଈ ଦିଅ। ବଡ଼ ଦଳ ମହିଳାମାନେ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଛନ୍ତି—ପ୍ରତିଜଣକୁ ଏକ ହଜାର ଦିଅ।" "ଯେପରି ମୋ ମାତା କୌଶଲ୍ୟା ତାଙ୍କର ଦାନରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜାତିମାନେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ମାନ ପାଉନ୍ତୁ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ।" ଏପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁସାରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମନୁଷ୍ୟମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଧନ ଦେଇ, କୁବେର ପରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ। ପରେ ସେ ନିଜ ଅନୁଗାମୀମାନେଂକୁ, କଣ୍ଠ ଭରି ଆଉଁସୁ ଆଖିରେ ଲୁହେଇ, ଦେଖିଲେ ଯେ ସେମାନେ ନିଜ ଜୀବିକା ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ଧନ ପାଇଛନ୍ତି। ସେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଘର ଓ ମୋ ଘର ମୋ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାହା ପାଇଁ ଖାଲି ହେଉନାହିଁ।" ଏପରି କହି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖିତ ଅନୁଗାମୀମାନେଂକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ଏବଂ ଧନାଧ୍ୟକ୍ଷକୁ କହିଲେ, "ମୋ ଧନ ଆଣ।" ତା'ପରେ ସମସ୍ତ ଅନୁଗାମୀମାନେ ଧନ ଆଣିଲେ, ସେଠାରେ ବଡ଼ ଧନର ଏକ ଏତେ ଭାରି ଢେର ଦେଖାଗଲା ଯାହା ଦେଖି ସମସ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ଏହା ପରେ, ସେ ମହାପୁରୁଷ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହ ଏହି ଧନ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବୃଦ୍ଧ, ଯୁବକ ଓ ଦରିଦ୍ରମାନେଂକୁ ଦେଇଦେଲେ। ସେଠାରେ ଗର୍ଗ ଗୋତ୍ରର ଏକ କପିଳ କେଶର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ତ୍ରିଜଟା। ସେ ଅରଣ୍ୟ ଚାଷ କରି ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିଲେ, ହାତରେ ଲଙ୍ଗଳ ଓ କୁଦାବାଲି ଧରି ଚାଷ କରିବା ତାଙ୍କ ଜୀବିକା। ତାଙ୍କ ଯୁବତୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେଂକୁ ନେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଲଙ୍ଗଳ ଓ କୁଦାବାଲି ରଖିଦିଅ, ମୋ କଥା ଶୁଣ। ଧର୍ମାତ୍ମା ରାମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯାଅ—ସମ୍ଭବତଃ କିଛି ପାଇପାରିବ।" ତ୍ରିଜଟା, ଯିଏ ଭୃଗୁ ଓ ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କ ପରି ପ୍ରଭାମୟ, କେହି ରୋକିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସଭାର ପଞ୍ଚମ ପରିସର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଗଲେ। ସେ ରାମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯାଇ କହିଲେ, "ହେ ରାଜପୁତ୍ର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ମୁଁ ଗରିବ ଏବଂ ମୋ ଅନେକ ସନ୍ତାନ। ମୁଁ ସଦା ଅରଣ୍ୟ ଚାଷ କରି ଜୀବନ ଯାପନ କରେ, ଦୟାକରି ମୋର ବିଚାର କର।" ତେବେ ରାମ ହାସି କହିଲେ, "ମୋ ଏହି ହଜାର ଗାଈ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଦେଇନାହିଁ; ତୁମେ ତୁମ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଯେତେ ଘେରିପାରିବ, ସେତେ ନେଇଯିଅ।" ତ୍ରିଜଟା ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ତାଙ୍କ ବସ୍ତ୍ର ମୁଣ୍ଡାଇ, ଦଣ୍ଡ ଧରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ସେ ଦଣ୍ଡ ହାତରୁ ଛୁଟି ସରୟୂ ନଦୀ ଉଲ୍ଲଂଘି ଏକ ବଡ଼ ଗୋଧନ ମଧ୍ୟରେ, ବଳଦ ପାଖରେ ପଡ଼ିଲା। ତା'ପରେ ଧର୍ମାତ୍ମା ରାମ ସରୟୂ ତଟରେ ତ୍ରିଜଟାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସେହି ଗାଈମାନେଂକୁ ତ୍ରିଜଟାଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ନେଇଦେଲେ। ପରେ ରାମ ଗର୍ଗବଂଶୀ ତ୍ରିଜଟାଙ୍କୁ ମୃଦୁ କଥାରେ ଶାନ୍ତନା ଦେଇ କହିଲେ, "ତୁମେ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଉନାହିଁ, ଏହା ମୋ ଏକ ଖେଳ ମାତ୍ର।" "ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ତୁମ ଶକ୍ତି, ଯାହା ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ। ଏହି ଶକ୍ତି ଜାଣିବାକୁ ମୁଁ ଏପରି କଲି। ଏବେ ତୁମେ ଆଉ ଯେକୌଣସି ଦାନ ଚାହୁଁଛ, ମାଗ।" "ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି, ମୁଁ କେବେ ତୁମକୁ ବାଞ୍ଚିବିନାହିଁ। ମୋ ଧନରୁ ଯେକୌଣସି ଯାହା ଚାହୁଁଛ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ନେଇଯିଅ, ଯେଉଁଠାରେ ମୋର ପୁଣ୍ୟ ଓ କୀର୍ତ୍ତି ଦୁଇଟି ବୃଦ୍ଧି ପାଉ।" ତା'ପରେ ମହାମୁନି ତ୍ରିଜଟା ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହ ଆନନ୍ଦରେ ସେହି ଗୋଧନ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ପ୍ରତିଦାନ ସ୍ୱରୂପ ରାମଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି, ବଳ ଓ ସୁଖ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ।