ରାମଙ୍କ ଉପରେ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ତାଙ୍କର ଭାଷଣ ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ଉଚିତ ଉତ୍ତର ଦେବାର ଜ୍ଞାନ ଥିଲା। ଲକ୍ଷ୍ମଣ କହିଲେ, “ହେ ରାମ, ତୁମେ ଯେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ତୁମର ଅଭାସରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାରତ କୌଶଳ୍ୟା ଓ ସୁମିତ୍ରାଙ୍କୁ ଭକ୍ତିସହିତ ସମ୍ମାନ କରିବେ। ଏହାର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯଦି ଭାରତ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରି ନ୍ୟାୟ ଭାବେ ଶାସନ କରିବେ ନାହିଁ, ଏବଂ ଅଭିମାନରେ ଚିନ୍ତିତ ମନରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ, ତେବେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସେହି ଦୁଷ୍ଟ, କ୍ରୁର ଭାବରେ ଅନ୍ୟାୟ କରୁଥିବା ଭାରତଙ୍କୁ ମାରିଦେବି, ଏହାର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତାଙ୍କ ସହ ଥିବା ଲୋକମାନେ, ତିନି ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେବି। କୌଶଳ୍ୟା ଏତେ ଉତ୍ତମ ଯେ, ସେ ମୋ ପରି ହଜାର ଜଣକୁ ସମ୍ଭାଳିପାରିବେ, କାରଣ ସେ ହଜାର ଗ୍ରାମ ସହିତ ଅନେକ ନିର୍ଭର ଲୋକ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ସେ ନିଜେ, ମୋ ମାଁ, ଏବଂ ମୋ ପରି ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପବାନ୍। ତୁମେ ମୋତେ ସଙ୍ଗୀ ଭାବେ ନେଉ, ଏଠାରେ କୌଣସି ଅନ୍ୟାୟ ନାହିଁ। ମୁଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବି, ତୁମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସାଧିତ ହେବ। ମୋ ଧନୁ ଆଂଶି ଏବଂ ଫାଉଡ଼ା ଓ ଟୋକା ନେଇ, ମୁଁ ତୁମେ ଆଗରେ ଚାଲିବି ଏବଂ ତୁମକୁ ପଥ ଦେଖାଇବି। ମୁଁ ସଦା ତୁମ ପାଇଁ ଜଡ ଫଳ ଏବଂ ଦଣ୍ଡବନ ଖାଦ୍ୟ ଆଣିଦେବି। ତୁମେ ଏବଂ ଵୈଦେହୀ ପାହାଡ଼ ଶ୍ରେଣୀରେ ଆନନ୍ଦ କରିବା; ମୁଁ ତୁମେ ଜାଗି ଥିବା କିମ୍ବା ଶୁଇଯାଉଥିବା ସମୟରେ ସବୁ କାମ କରିଦେବି।” ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଏହି କଥାରେ ବହୁତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ କହିଲେ, “ହେ ସୌମିତ୍ରି, ତୁମର ସମସ୍ତ ମିତ୍ରମାନେ ପାଖରେ ଯାଉ ଏବଂ ବିଦା ନିଅ।” ତାପରେ ଦୁଇଟି ଦିବ୍ୟ ଧନୁ, ଯାହା ବଡ଼ ଆତ୍ମା ବରୁଣ ଜନକଙ୍କ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞରେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ, ଏମିତି ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହି ସହିତ ଅଭେଦ୍ୟ ଦିବ୍ୟ କବଚ, ଦୁଇଟି ଅଶ୍ରାନ୍ତ କୋଟି ଏବଂ ସୁର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା ଦୁଇଟି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତଳୱାର ଥିଲା। ସୌମିତ୍ରି ନିଜ ମିତ୍ରମାନେ ପାଖରେ ବିଦା ନେଇ, ଜଙ୍ଗଲରେ ବସିବା ନିଶ୍ଚୟ କରି, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ପୁରୋହିତଙ୍କ ପାଖରେ ଗଲେ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ନେଲେ। ସୌମିତ୍ରି ରାମଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଖାଇଲେ, ଯାହା ମାଳା ଦ୍ୱାରା ସୁସଜ୍ଜିତ ଏବଂ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲା। ରାମ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଚିତ୍ତରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଆଦର ଭାବରେ କହିଲେ, “ତୁମେ ଠିକ୍ ସମୟରେ ଆସିଛ, ମୋ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ, ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ।” ତାପରେ ରାମ କହିଲେ, “ମୁଁ ମୋ ସମସ୍ତ ଧନ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ତପସ୍ୱୀମାନେ ପାଇଁ ଦେବାକୁ ଚାହେଁ, ତୁମେ ସହିତ। ଏଠାରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷକ ପ୍ରତି ଦୃଢ଼ ଭକ୍ତି ଅଛି; ଏବଂ ମୋର ସମସ୍ତ ନିର୍ଭର ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ତୁମେ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ପୁତ୍ର ଉତ୍ତମ ଓ ଦ୍ୱିଜ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ସୁୟଜ୍ଞଙ୍କୁ ନେଇ ଆସ। ମୁଁ ବିଶିଷ୍ଟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଶୀଘ୍ର ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯିବି।” ଏଠାରେ ଅୟୋଧ୍ୟା କାଣ୍ଡର ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ବତ୍ତିଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉ। ପରେ, ଭାଇଙ୍କର ଆଦେଶ ଉପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶୀଘ୍ର ସୁୟଜ୍ଞଙ୍କ ଗୃହକୁ ଗଲେ। ଅଗ୍ନିଗୃହରେ ଥିବା ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ, “ମିତ୍ର, ମୋ ସହିତ ଚଳ ଏବଂ ଦୁଃସାଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଲୋକର ଘର ଦେଖ।” ତାପରେ ସୌମିତ୍ରି ସହିତ ସୁୟଜ୍ଞ ସାନ୍ଧ୍ୟା ପୂଜା କରି ରାମଙ୍କର ଶୋଭାମୟ ଏବଂ ଶ୍ରୀମୟ ଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ରାମ ସୁୟଜ୍ଞଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଙ୍ଗନ, ଶୁଭ୍ର କଣବା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତାର ଦେଖିବା ହାର, ମଣି, ଦଣ୍ଡ, ଚୂଡ଼ା ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ତାପରେ ସୀତାଙ୍କ ଉତ୍ତେଜନାରେ ରାମ କହିଲେ, “ମିତ୍ର, ତୁମର ଜନାନୀ ପାଇଁ ଏକ ହାର ଏବଂ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୃଙ୍ଖଳ ନିଅ; ସୀତା ଏକ ଶୁଭ୍ର କମରବନ୍ଧ ଦେବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଏହି ସହିତ, ତୁମର ଜନାନୀ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଉତ୍ତମ ପାଦାଉଠି ଏବଂ କଙ୍ଗନ ଦେଉଛି। ଵୈଦେହୀ ଚାହୁଁଛି ତୁମେ ଏକ ଶୁଭ୍ର ଶୟ୍ୟା ବିଛାଇ ଅନେକ ମଣିରେ ଭୂଷିତ କର। ଏହି ଶତ୍ରୁଞ୍ଜୟ ନାମକ ହାତୀ, ଯାହା ମୋ ମାମା ଦେଇଥିଲେ, ମୁଁ ଏହାକୁ ତୁମକୁ ଦେଉଛି, ଏକ ହଜାର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ସହିତ।” ରାମଙ୍କ ଏହି ଦାନ ସୁୟଜ୍ଞ ଗ୍ରହଣ କରି ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ତାପରେ ରାମ ଆଦର ଭାବରେ ନିଜ ଭାଇ ସୌମିତ୍ରିଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମା ଦେବତାଙ୍କୁ କଥା କହିଥାନ୍ତି, “ସୌମିତ୍ରି, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଓ କୌଶିକ, ଏହି ଦୁଇ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମଣି ଦେଇ ଜଳ ପରି ଆମନ୍ତ୍ରଣ କର। ହେ ବଳଶାଳୀ ରାଘବ, ତାଙ୍କୁ ହଜାର ଗାଈ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ରୂପା, ମଣି ଏବଂ ବଡ଼ ଧନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର। ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶିକ୍ଷକ, ଯେ ଵେଦ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଭକ୍ତିଶୀଳ, ଯେ କୌଶଳ୍ୟାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ରହିଛନ୍ତି—ସୌମିତ୍ରି, ତାଙ୍କୁ ଏକ ଯାନ, ଉପସ୍ଥିତି ଏବଂ ରେଶମ ପୋଶାକ ଦିଅ, ଯେପରି ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁଥିବା ଦରକାର। ଚିତ୍ରରଥ ନାମକ ରଥୀ, ଯେ ବଡ଼ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ସେବା କରୁଛନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ମଣି, ଶୁଭ୍ର ପୋଶାକ ଏବଂ ଧନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର। ସମସ୍ତ ଗାଈ ଏବଂ ହଜାର ଗାଈ, ଏଠାରେ ଅନେକ କଠକ ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ଦଣ୍ଡଧାରୀ ଯୁବକ ଅଛନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ଏଠାରେ ଅସୀମ ଭାବରେ ଦିଅ। ସେମାନେ ସଦା ନିଜ ଦୈନିକ ପାଠରେ ଲିନ୍, ଅନ୍ୟ କିଛି କରୁନାହିଁ; ଆଳସ୍ୟ ଏବଂ ସୁଖ ପ୍ରିୟ, କିନ୍ତୁ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ। ସେମାନେ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଅସୀମ ମଣିରେ ଭରିଥିବା ଅଠିଅଠି ଯାନ ଦିଅ, ଦୁଇଶ ଉତ୍ତମ ବଳଦ ଏବଂ ହଜାର ମାପ ଚାଉଳ ଦିଅ। ସୌମିତ୍ରି, ସେମାନେ ପାଇଁ ହଜାର ଗାଈ ଦିଅ; ଏଏଁ ବଡ଼ ସମୂହ ନାରୀମାନେ କୌଶଳ୍ୟାଙ୍କୁ ଆସିଛନ୍ତି—ସୌମିତ୍ରି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣାକୁ ହଜାର ଦିଅ।” ଏଭଳି ରାମ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଜଙ୍ଗଲ ଯାତ୍ରା ପୂର୍ବରୁ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ନିର୍ଭର ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଦାନ ଓ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ଉତ୍ତମ ଭାବରେ ବିଦା ନେଲେ।