ସୀତାଙ୍କୁ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେଇ ରାମ କହିଲେ, “ଏକ ନାରୀ ଯଦି ପତିଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିନଥାଏ, ସେ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟରେ ପଡ଼ନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ପତିଙ୍କ ସେବା କଲେ ସେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁନାହାନ୍ତୁ ବା ଉପାସନା ଛାଡ଼ି ଦେଇଛନ୍ତି, ତଥାପି ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପତିଙ୍କ ସେବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ। ପତିଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନତା ଓ ଉପକୃତିରେ ନାରୀଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆନନ୍ଦ ରହିଛି। ଏହି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଚିରନ୍ତନ, ବେଦ ଓ ଲୋକରେ ଘୋଷିତ, ଯେପରି ଅଗ୍ନିହୋମ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଉତ୍ତମ ମନ୍ୟବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ପାଳନ କରନ୍ତି। ମୋ ପାଇଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିବା, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଆଦର ପାଇବେ—ଏପରି ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତିକ୍ଷା କର, ମୋ ଫେରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ। ନିୟମିତ ଆହାର, ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠା, ପତିସେବାରେ ନିରନ୍ତର ଲାଗି ରହିଲେ, ମୁଁ ଫେରିଲେ ତୁମେ ତୁମର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶା ପୂରଣ ପାଇବ।" ଏପରି ରାମଙ୍କ ଉପଦେଶ କାଳେ, ତାଙ୍କର ଆଖି ଜଳରେ ଭରିଗଲା। ଏହି ସମୟରେ କୌସଳ୍ୟା, ପୁଅ ରାମଙ୍କ ବିଦାୟର ଦୁଃଖରେ ଭାଗ୍ନ ହୋଇ, କହିଲେ, "ମୋର ମନ ବିଶ୍ୱାସ କରିପାରୁନାହିଁ ଝିଅ, ତୁମେ ଯିବାକୁ ଯାଉଛ; କିନ୍ତୁ କାଳ ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ, ଏହା ଫେରିଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ଯାଅ, ପୁଅ, ଭଗ୍ୟ ହେଉ। ତୁମେ ଯେତେବେଳେ ଫେରିବ, ମୁଁ ଶାନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିବି; ପିତାଙ୍କ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପୂରଣ କରି, ନିଜ ବ୍ରତ ସଫଳ କରି, ଘରକୁ ଫେରିଲେ, ମୁଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁଖରେ ଶୟନ କରିବି। ମୃତ୍ୟୁର ପଥ ଏହି ଜଗତରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ବୋଧ, ଏହି ଦିନରେ ଯେଉଁଠାରେ ଯିଏ ତୁମକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରେ, ମୋର କଥା ମନେ ରଖ। ଏବେ ଯାଅ, ତୁମେ ସୁସ୍ଥ ଭାବରେ ଫେରିବ; ତୁମ ମୃଦୁ ଓ ମଧୁର କଥା ମୋତେ ଆନନ୍ଦ ଦେବ। ସମ୍ଭବତଃ ଏହି ଦିନ ଆସିପାରେ, ଯେଉଁଠାରେ ତୁମେ ଅରଣ୍ୟରୁ ଫେରିବା, ଏବଂ ମୁଁ ତୁମକୁ ଜଟା ଓ ଚୀର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେଖିପାରିବି।" ଏହିପରି କହି, ରାମଙ୍କ ଅରଣ୍ୟବାସ ପ୍ରତି ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ଦେଖି କୌସଳ୍ୟା ଶୁଭ କଥା କହି, ତାଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଅଭିଲାଷା କଲେ। ଏଠାରେ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଅନୁଯାୟୀ ଏକ ନୂତନ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଦୁଃଖ ଦୂର କରି, ପବିତ୍ର ଜଳ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ରାମଙ୍କ ମାତା ଶୁଭ କାର୍ୟ ଆରମ୍ଭ କଲେ। କୌସଳ୍ୟା କହିଲେ, “ଏଠାରେ କେହି ତୁମକୁ ବାଁଚି ରଖିପାରିବେ ନାହିଁ, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବେ ଯାଅ ଏବଂ ଶୀଘ୍ର ଫେରିଯିବା; ଧର୍ମର ପଥକୁ ଅନୁସରଣ କର। ତୁମେ ଯେଉଁ ଧର୍ମକୁ ମମତା ଓ ଶିଷ୍ଟତା ସହ ଅନୁସରଣ କରୁଛ, ସେଇ ଧର୍ମ ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖୁ। ଯେଉଁ ଦେବତାମାନେ ତୁମେ ନମସ୍କାର କର, ସେମାନେ ଅରଣ୍ୟରେ ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ତୁମକୁ ସଦା ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ପିତା ଓ ମାତାଙ୍କ ସେବା ଦ୍ୱାରା, ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ଦୀର୍ଘାୟୁ ହେଉ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷିତ ରୁହ। ଅଗ୍ନି, କୁଶ, ବେଦୀ, ଦେଉଳ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଆସନ, ପର୍ବତ, ଗଛ, ଝାଡ଼ି, ସରୋବର, ପକ୍ଷୀ, ସର୍ପ, ସିଂହ—ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ମାରୁତ, ମହାର୍ଷି, ଧାତା, ବିଧାତା, ପୂଷା, ଭଗ, ଅର୍ୟମାନ୍—ସମସ୍ତେ ତୁମ ମଙ୍ଗଳ କରନ୍ତୁ। ଦିଗ୍ଗଜ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଋତୁ, ମାସ, ବର୍ଷ, ରାତି, ଦିନ ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଦିନ ଓ ଘଣ୍ଟା ସଦା ଶୁଭ ଦିଅନ୍ତୁ; ବେଦ, ପାରମ୍ପର୍ୟ ଓ ଧର୍ମ ତୁମକୁ ସର୍ବଦା ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ। ଦେବସେନାପତି ସ୍କନ୍ଦ, ସୋମ, ବୃହସ୍ପତି, ସପ୍ତ ଋଷି, ନାରଦ ଚତୁର୍ଦିଗରୁ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସିଦ୍ଧ, ଦିଗ୍ପାଳ, ଦିଗ୍ନାୟକ, ଯେଉଁମାନେ ମୁଁ ଅରଣ୍ୟରେ ପୂଜିଛି, ସେମାନେ ସଦା ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ ପର୍ବତ, ସମୁଦ୍ର, ଭୂପତି ବରୁଣ, ଆକାଶ, ବାୟୁ, ପୃଥିବୀ, ଚଳ-ଅଚଳ ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ ନକ୍ଷତ୍ର, ଗ୍ରହ, ଦିନ-ରାତି, ସନ୍ଧ୍ୟା ତୁମେ ଅରଣ୍ୟରେ ବସିଥିବାବେଳେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଛଅ ଋତୁ, ମାସ, ବର୍ଷ, ଦିନ, ମୁହୂର୍ତ୍ତ ତୁମ ମଙ୍ଗଳ ଓ ଶୁଭ କରନ୍ତୁ। ଅରଣ୍ୟର ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ମୁନିବେଶ ଧାରଣ କରି ଘୁଞ୍ଚିବାବେଳେ ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ତୁମକୁ ସଦା ଆନନ୍ଦ ଦିଅନ୍ତୁ। ରାକ୍ଷସ, ପିଶାଚ, କ୍ରୂର ପ୍ରାଣୀ, ମାଂସାଶୀ ଜନ୍ତୁମାନେ ତୁମେ କେବେ ଭୟ ଅନୁଭବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ବାନର, ବିଛି, ଦଶାଇ ପୋକା, ମଶା, ସର୍ପ, କୀଟ ଅରଣ୍ୟରେ ତୁମକୁ କେବେ ଅସୁବିଧା ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ମହା ହାତୀ, ସିଂହ, ବାଘ, ଭଲୁ, ମେଷ, ମହିଷ, ଅନ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ତୁମକୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ମାଂସାଶୀ ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରାଣୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲୀ ପ୍ରଜାତି, ଯେଉଁମାନେ ମୁଁ ଏଠାରେ ପୂଜିଛି, ସେମାନେ ତୁମକୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ତୁମେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ ଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦିଅ, କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହେଉ, ଶ୍ରେୟସ୍ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ହେଉ, ରାମ, ସୁରକ୍ଷିତ ଯାଅ। ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀର ପ୍ରାଣୀ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ବିରୋଧୀମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ତୁମକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରନ୍ତୁ। ଶୁକ୍ର, ସୋମ, ସୂର୍ୟ, କୁବେର, ଯମ, ଯେଉଁମାନେ ମୁଁ ପୂଜିଛି, ସେମାନେ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ଧୂଆଁ ଓ ଋଷିମୁନିଙ୍କ ମୁଖରୁ ଉଚ୍ଚାରିତ ମନ୍ତ୍ର ତୁମକୁ ସ୍ନାନ, ସଂସ୍ପର୍ଶ ଓ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।" ଏହିପରି ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, କୌସଳ୍ୟା ମାଳା, ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧ ଓ ଶୁଭ ସ୍ତୁତି ସହ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପୂଜା କଲେ, ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଭକ୍ତିର ଜଳରେ ଭିଜିଗଲା। ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଗ୍ନି ନେଇ ନିୟମାନୁସାରେ ରାମଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ହୋମ କରି, ସମସ୍ତ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କଲେ।