ଏହି କାହାଣୀରେ, ମହାନ ବରତ, ଯିଏ ରାଜ୍ୟରେ ନିୟୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ, ତଥାପି ରାଜ୍ୟର ଶାସନରେ ଆସନ୍ତି ନାହିଁ। ସେ ତାଙ୍କର ଭାଇ ରାମଙ୍କର ପାଦମାଳାରେ ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ବନରେ ଯାଇଥିଲେ। ରାମ, ଯିଏ ସତ୍ୟ ଓ ଶୌର୍ୟରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନର ସହିତ ଗୋଟିଏ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ବରତ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଏକାକୀ ରାଜା, ଧର୍ମର ଜ୍ଞାନୀ।" କିନ୍ତୁ ରାମ, ତାଙ୍କର ପିତାଙ୍କର ଆଦେଶ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରିଲେ ନାହିଁ, ସେ ତାଙ୍କର ସାଣ୍ଡଲ୍ଗୁଡିକୁ ରାଜ୍ୟର ନିୟମ ହିସାବରେ ପୁଣି ପୁଣି ଅର୍ପଣ କରିଲେ। ବରତ, ତାଙ୍କର ଭାଇଙ୍କୁ ଫେରିବାକୁ ବିବେଚନା କରି, ତାଙ୍କର ପାଦକୁ ଛୁଇଁଲେ। ତାପରେ, ନନ୍ଦିଗ୍ରାମରେ, ସତ୍ୟବାନ ବରତ ରାମଙ୍କର ଫେରିବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ରାମ, ସହରକାରୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ମନୋନିବେଶ କରି ଦଣ୍ଡକ ବନରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ବନରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଲୋଟସ-ନୟନ ରାମ, ଭୀଷଣ ଦେମନ ବିରାଧକୁ ହତ କରିଥିଲେ ଓ ଶରଭଙ୍ଗ ସହିତ ଦେଖା କରିଥିଲେ। ସେ ସୁତିକ୍ଷ୍ଣ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଓ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କର ଭାଇଙ୍କ ସହିତ ସାକ୍ଷାତ କରିଥିଲେ; ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କର କଥା ଦ୍ୱାରା, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଧନୁଷ୍ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ରାମ, ବନବାସରେ ବସିଥିବା ବନବାସୀଙ୍କ ସହିତ ରହି, ଏକ ତୀବ୍ର ଖୁସିରେ ଏକ କୁନ୍ତଳ ଓ ଅନନ୍ତ କ୍ୱିଭର୍ ପାଇଥିଲେ। ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେମନ ଓ ଅସୁରଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ; ରାମ ସେମାନେଙ୍କୁ ଶପଥ ଦେଇଥିଲେ ଯେ, ସେ ଦେମନମାନେଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ କରିବେ। ସେ ବନରେ ବସିଥିବା ସୂର୍ପଣଖା, ଯିଏ କୌଣସି ରୂପ ଗ୍ରହଣ କରିପାରେ, ତାଙ୍କୁ ବିକୃତ କରିଥିଲେ। ସେ ଜନସ୍ଥାନରେ ବସୁଥିଲେ। ସୂର୍ପଣଖାଙ୍କର କଥାରେ, ସମସ୍ତ ଦେମନ, ଖରା, ତ୍ରିଶୀରସ ଓ ଦୂଷଣ ସକ୍ରିୟ ହେଲେ। ରାମ ସେମାନେଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଚାରିହଜାର ଦେମନମାନେ ହତ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ପରିବାରର ମୃତ୍ୟୁ ଶୁଣି, ରାବଣ ଅତି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ। ସେ ଏକ ଦେମନ, ମାରୀଚକୁ ସାଥୀ ଭାବରେ ଚୟନ କରିଥିଲେ; ଯଦିଓ ମାରୀଚ ସେକଥାକୁ ଅସ୍ବୀକାର କରିଥିଲେ, ରାବଣ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଲେ। ମାରୀଚ ରାବଣକୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବିରୋଧ କରିପାରିବେ ନାହିଁ"; କିନ୍ତୁ ରାବଣ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିନଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଭାଗ୍ୟର ଚାପରେ। ସେ ମାରୀଚ ସହିତ ସେହି ତପୋବନକୁ ଯାଇଥିଲେ; ତାହାର ଚତୁରତାରେ, ସେ ଦୁଇଜଣ ପ୍ରିନ୍ସକୁ ଦୂରରେ ଆକର୍ଷଣ କରିଥିଲେ। ରାବଣ ରାମଙ୍କର ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ହତ କରି, ରାମଙ୍କର ପତ୍ନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିଥିଲେ। ଜଟାୟୁଙ୍କୁ ହତ କରିବା ଓ ସୀତାଙ୍କର ଅପହରଣ ଶୁଣି, ରାଗବ ଦୁଃଖରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲେ; ସେ ଜଟାୟୁଙ୍କୁ ଦାହ କରିଥିଲେ। ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ବେଳେ, ସେ ଗଭୀର ଓ ଭୟଙ୍କର ଦେମନ କବନ୍ଧକୁ ଦେଖିଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ହତ କରି, ତାଙ୍କର ଦେହକୁ ଦାହ କରିଥିଲେ; ଯେତେବେଳେ କବନ୍ଧ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚାଲିଗଲେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଶବରୀ ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ, ଯିଏ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ। "ଶବରୀଙ୍କୁ ଯାଆ, ଯିଏ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଓ ଧର୍ମରେ କୁଶଳ," ସେ ରାଗବକୁ କହିଥିଲେ; ତେଣୁ, ରାମ, ଯିଏ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିବାରେ ଜ୍ଞାନୀ, ଶବରୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ପହଁଚିଥିଲେ। ଶବରୀ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲେ ହନୁମାନ, ଯିଏ ପମ୍ପା ଝିଲିର କୂଳରେ ଥିଲେ। ହନୁମାନଙ୍କର କଥା ଦ୍ୱାରା, ସେ ସୁଗ୍ରୀବ ସହିତ ମିଳିଥିଲେ; ରାମ, ଯିଏ ବିଶାଳତାରେ ଅବଶ୍ୟକ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କଥା କହିଥିଲେ। ସେ ସୀତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଅନେକ କଥା କହିଥିଲେ; ସୁଗ୍ରୀବ, ଯିଏ ମାନବର ସହଯୋଗୀ, ସମସ୍ତ କଥା ଶୁଣିଥିଲେ। ସେ ରାମ ସହିତ ସମ୍ବନ୍ଧ ଗଢ଼ିଥିଲେ, ଆଗୁଆ ଭାବେ ଅଙ୍ଗୀକାର କରିଥିଲେ; ପରେ, ସୁଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କର ବିରୋଧୀତାର କଥା କହିଥିଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ଦୁଃଖିତ ଓ ପ୍ରେମରେ ରାମଙ୍କୁ ସମସ୍ତ କଥା କହିଥିଲେ; ତେଣୁ, ରାମ ଭାଲିକୁ ହତ କରିବାର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ସେଠାରେ, ସୁଗ୍ରୀବ ଭାଲିଙ୍କର ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ କଥା କହିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ରାଗବଙ୍କର କ୍ଷମତା ପ୍ରତି ସଦା ସନ୍ଦେହରେ ଥିଲେ। ରାଗବକୁ ବିଶ୍ୱାସ ଦେବାକୁ, ସୁଗ୍ରୀବ ଦୁଣ୍ଡୁଭୀର ଶକ୍ତିକୁ ଦେଖାଇଥିଲେ, ଯାହା ଗୋଟିଏ ବଡ ଗିରିର ମାନେ। ରାମ, ଯିଏ ମହାନ ହାତରେ ଥିଲେ, ହସିବା ସହିତ ତାହାକୁ ଦେଖିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ବଡ ଆଙ୍ଗୁଠାରେ ଦଶ ଯୋଜନା ଦୂରକୁ ଫେଙ୍କି ଦେଇଥିଲେ। ପୁଣି, ଗୋଟିଏ ବଡ ତୀର ଦ୍ୱାରା ସେ ସାତଟି ସଳା ଗଛ, ଗିରି ଓ ନରକକୁ ବିଭକ୍ତ କରିଥିଲେ, ଏଭଳି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱାସ ଦେଇଥିଲେ। ତେଣୁ, ଖୁସି ଓ ବିଶ୍ୱାସରେ, ମହାନ ବନରା, ସୁଗ୍ରୀବ, ରାମଙ୍କ ସହିତ କିଶ୍କିନ୍ଧାର ଗୁଫାକୁ ଯାଇଥିଲେ। ପରେ, ସୁଗ୍ରୀବ, ଯିଏ ସୁନାର ରଙ୍ଗରେ ଥିଲେ, ଗରଜିଥିଲେ; ଏହି ସ୍ୱରରେ, ବନର ଇଂଜିନିୟର ମାଲିକ ଦେଖାକୁ ଆସିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ତାଳିକାରେ, ବାଲୀ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ମିଳିବାକୁ ଆସିଥିଲେ; ଏବଂ ସେଠାରେ, ରାମ ଗୋଟିଏ ତୀର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ହତ କରିଥିଲେ। ବାଲୀକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ କରିବା ପରେ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କର ଅନୁରୋଧରେ, ରାମ ସୁଗ୍ରୀବକୁ ସେହି ରାଜ୍ୟକୁ ପୁଣି ଦେଇଥିଲେ। ଏବଂ ବିଶିଷ୍ଟ ବନରାମାନେ ସମସ୍ତ ବନରାକୁ ଏକାତ୍ର କରି, ଜନକଙ୍କ କନ୍ୟାକୁ ଖୋଜିବାକୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପଠାଇଥିଲେ। ତେବେ, ସମ୍ପତିଙ୍କର କଥା ଦ୍ୱାରା, ମହାନ ହନୁମାନ ଲବଣ ସାଗରକୁ ଦୂରରେ, ଏକ ସହସ୍ର ଯୋଜନା ଦୂରକୁ ଲମ୍ବା ଲମ୍ବା ଉଡିଥିଲେ। ସେ ଲଙ୍କା ସହରକୁ ପହଁଚି, ଯାହାର ରାଜା ରାବଣ, ସୀତାଙ୍କୁ ଯିଏ ଚିନ୍ତାରେ ହାତ ଦେଇଥିଲେ, ଦେଖିଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ କାହାଣୀ ରାମ ଓ ତାଙ୍କର ଭାଇ ବରତ, ସୁଗ୍ରୀବ, ହନୁମାନ ଓ ସୀତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହେଉଥିବା ବିରୋଧ, ସମ୍ପର୍କ ଓ ସାହାଯ୍ୟର ଗଳ୍ପ; ଏହି ଗଳ୍ପ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମକୁ ଶିକ୍ଷା ଦେଉଛି।