ଏହି ଅନ୍ତର୍ଗତ ଶ୍ରୀମଦ୍ ରାମାୟଣର ମହାନ୍ ଆୟୋଧ୍ୟା କାଣ୍ଡର ଏକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଧ୍ୟାୟର ଘଟଣା ରେ ଶ୍ରୀରାମ ଦେଖିଲେ କୈକେୟୀଙ୍କ ନିଶ୍ଚୟ କିପରି ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟାୟ କରିବା ପାଇଁ ଉପଜିଲା? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଖି ତିନି ଭାବିଲେ, ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କୈକେୟୀଙ୍କ ମନରେ ଯଦି ଉପଜିଛି, ତେବେ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାଗ୍ୟର ଆଦେଶ ଅଟୁଟ ରହିଛି। ରାମ ଜଣାଇଲେ, “ଏ ଶାନ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ମାଝରେ କେବେ ମାନ୍ୟ ଭିନ୍ନତା କରିନାହିଁ, ନା କୈକେୟୀ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ପୁଅ ପାଇଁ କେବେ ବିଶେଷ ଆସକ୍ତି ଦେଖାଇଛି।" ତେଣୁ, ଏହି କୠରୁଣ କଥା ଯାହା ମୋର ଅଭିଷେକ ବାଧା ଦେଇବାକୁ ଏବଂ ମୋତେ ବନବାସ ପଠାଇବାକୁ କହିଛି, ଏହା ପଛରେ ମୁଁ ଭାଗ୍ୟ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି କାରଣ ଦେଖିନାହିଁ। ଏକ ରାଜକୁମାରୀ ଯିଏ ଉତ୍ତମ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପନ୍ନ, ସେ କିପରି ସାଧାରଣ ନାରୀ ଭଳି କଥା କହି ପତିଙ୍କ ସମ୍ନିଅରେ ମୋତେ ବେଦନା ଦେଇପାରିବ? କିନ୍ତୁ ଏହି ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ଭାଗ୍ୟ ଜୀବମାନେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କରିନାହିଁ; ଏହି ଦୁଃଖ ଏବଂ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ମୋତେ ଏବଂ କୈକେୟୀଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଛି। "କେଉଁ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏହି ଭାଗ୍ୟ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କିଏ କରିପାରିବ? ଯେତେବେଳେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ତାହାର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଭାଗ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ହୁଏ। ଦୃଢ ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ, ଭାଗ୍ୟର ଚାପରେ, ତାଙ୍କ ଉତ୍କଟ ବ୍ରତ ବା ନିୟମ ଛାଡି ଉତ୍ସାହ ଏବଂ କ୍ରୋଧର ଅଧୀନ ହୋଇପାରନ୍ତି। ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଅପେକ୍ଷା ଚାଉଁଥିବା ନାହିଁ, ଅପୂର୍ବ ଭାବରେ ଘଟିଯାଏ, ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବାଧା ଦେଉଛି, ସେହି ଭାଗ୍ୟର କୌସଳ।" ରାମ କହିଲେ, "ଏହି ଜ୍ଞାନ ନେଇ, ମୁଁ ମୋ ମନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ମୋର ଅଭିଷେକ ବାଧା ଦେଉଥିବାରେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରୁନାହିଁ। ତେଣୁ, ତୁମେ ଦୁଃଖ କରନାହିଁ; ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମୋ ପଛରେ ଚାଲି, ଶୀଘ୍ର ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ତିଆରି ହେଉଥିବା ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ଦୂର କର।" "ଏହି ଜାରମାନେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଯେଉଁ ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଛି, ସେଗୁଡିକୁ ମୁଁ ଏକ ତପସ୍ୟୀ ଭଳି ବ୍ରତସ୍ନାନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବି। କିମ୍ବା, ମୋତେ ଏହି ରାଜସିକ ଉପକରଣର କିଛି ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ; ମୁଁ ନିଜେ ଜଳ ଉଠାଇ ମୋର ବ୍ରତସ୍ନାନ କରିବି।" "ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ତୁମେ ଭାଗ୍ୟର ଏହି ବିପର୍ୟୟ ଦେଖି ଦୁଃଖିତ ହେଉନାହିଁ; ରାଜ୍ୟ ହେଉ କି ବନ, ବନବାସ ଜୀବନ ଉତ୍ତମ ମୂଲ୍ୟ ଦେଇଥାଏ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମୋ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକର ବାଧାରେ ତୁମେ କିମ୍ବା ମୋ ଅପର ମା, କୌଣସି ଦୋଷୀ ନୁହଁ; ଏଠି ଭାଗ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁତ, ପିତା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ—ତୁମେ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣିଛ, ଭାଗ୍ୟ କେତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।" ଏଠାରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି—ଶ୍ରୀମଦ୍ ରାମାୟଣର ଆୟୋଧ୍ୟା କାଣ୍ଡର ଏକ ଅତି ପ୍ରଶଂସିତ ଅଧ୍ୟାୟ। ରାମଙ୍କ ଏପରି କଥା ଶୁଣି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଦୁଃଖ ଏବଂ କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ତର ଭରି ଶୀଘ୍ର ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ସମ୍ନିଅରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଅତି ଉତ୍ତମ ମନୁଷ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଭୂକ୍ଷିତ ନାଗ ଭଳି ଭୂରୁ ଭାଙ୍ଗି ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ ନେଲେ। ତାଙ୍କ ମୁହଁ ଏବେ ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ରାଗୀ ସିଂହର ମୁହଁ ଭଳି ଦେଖିବାକୁ ଅତି କଷ୍ଟକର ହେଲା। ତିନି ଦୃଢ ମୁଠି ଶେକିଲେ, ହାତୀ ତାଙ୍କ ଶୁଣ୍ଡ ଶେକିବା ଭଳି, ମୁଣ୍ଡ ଦିଗ ଏବଂ ଉପରକୁ ଦେଖି ଗଳା ଛାଡିଲେ। ତିନି ଭାଇଙ୍କୁ ଆଖିର ଆଗରୁ ଦେଖି କହିଲେ, “ତୁମର ଏହି ବିପ୍ଳବ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ ଉପଜିଛି।" "ଧର୍ମର ଦୋଷ ପ୍ରତି ଚିନ୍ତା ଏବଂ ସମାଜ ମତର ଅତି ଆଶ୍ରୟରେ, ତୁମେ ଯେଉଁପରି ଅଚଳ ଅଛ, ସେପରି କିପରି ଏପରି କଥା କହିପାରିବ? ଏକ ଶୂର ବିର କ୍ଷତ୍ରିୟ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ତୁମେ କିପରି ଭାଗ୍ୟକୁ ଦୃଢ ଭାବେ ଦୁର୍ବଳ ଏବଂ ଦୟନୀୟ ବୋଲି ବିବେଚନା କରୁଛ? ତୁମେ ଏହି ଦୁଇ ଜଣ ପାଇଁ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ ବୋଲି କିପରି ଭାବୁଛ? ଧର୍ମକୁ ଉପଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଅନେକ ଲୋକ ମାୟା ଏବଂ ଲୋଭରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି—ଏ ଧର୍ମପରାୟଣ, ଏହି କଥା କିପରି ତୁମେ ଦେଖୁନାହିଁ?" "ଯଦି ତାଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଏକଦମ ସତ୍ୟ ଏବଂ ନିଷ୍ଠା ନିର୍ମଳ ହେଉଥିଲା, ତେବେ ଆଗରୁ ଏହି ବର ଦିଆଯାଇଥାନ୍ତା, ଏବଂ ସେଠି ସଠିକ ହେଉଥାନ୍ତା।" "ମୁଁ ସହିପାରିବି ନାହିଁ, ଏ ଶୂର, ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ଅଭିଷେକ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ଯାହା ଲୋକମାନେ ଘୃଣା କରନ୍ତି—ମୋତେ ଏହି କଥା କ୍ଷମା କର।" "ଏହି ଧର୍ମ, ଏ ବିଦ୍ୟାନ୍, ଯାହା ତୁମର ମନକୁ ସନ୍ଦେହରେ ଆଣିଛି, ମୋ ପାଇଁ ଘୃଣିତ, କାରଣ ଏହା ତୁମେ ଭ୍ରମିତ ହେଉଛ।" "ତୁମେ କିପରି ନିଜେ କୈକେୟୀଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ପିତାଙ୍କ ଅଧର୍ମ ଏବଂ ନିନ୍ଦନୀୟ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବାକୁ ସମ୍ମତି ଦେଉଛ?" "ଏହି ବିଭାଜନ ଦୁଷ୍ଟତା ଦ୍ୱାରା ଉପଜିଛି, ତୁମେ ଏହାକୁ ଚିହ୍ନିପାରୁନାହିଁ; ଏହି କଥା ମୋତେ ଦୁଃଖ ଦେଉଛି, ତୁମର ଧର୍ମପ୍ରତି ଆସକ୍ତି ଏଠି ନିନ୍ଦନୀୟ।" "ତୁମର ଏହି ଧର୍ମପ୍ରତି ନିଷ୍ଠା ବିଶ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ନିନ୍ଦିତ; କିପରି ତୁମେ ଚିନ୍ତାରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଲାଭ ପାଇଁ ତାଲ ଚାଲନ୍ତି ଏବଂ ଶତ୍ରୁ ହୋଇଛନ୍ତି, ତଥାପି ପିତା ଏବଂ ମା ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ, ସେମାନଙ୍କୁ ସେବା କରିପାରିବ?" "ଯଦି ତୁମର ନିଶ୍ଚୟ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହେଉଥିଲା ମଧ୍ୟ, ତୁମେ ଏହାକୁ ଅବହେଳା କରିବା ଉଚିତ; ତଥାପି ଏହି କଥା ମୋତେ ଆନନ୍ଦ ଦେଉନାହିଁ।" "ଯିଏ ଦୁର୍ବଳ ଏବଂ ଶୂରତ୍ୱ ନାହିଁ, ସେ ଭାଗ୍ୟକୁ ଅନୁସରଣ କରେ; କିନ୍ତୁ ଶୂର ବିରମାନେ ନିଜ ମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ଭାଗ୍ୟକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।" "ଯିଏ ମାନବୀୟ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା ଭାଗ୍ୟକୁ ଜୟ କରିପାରେ, ସେ ଦୁଃଖରେ ମଧ୍ୟ ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ ହେଲେ ନିରାଶ ହୁଏନାହିଁ।" "ଆଜି ଲୋକମାନେ ଭାଗ୍ୟ ଏବଂ ମାନବ ପ୍ରୟାସର ଶକ୍ତି ଦେଖିବେ; ଆଜି ଭାଗ୍ୟ ଏବଂ ଉଦ୍ୟମର ଅନ୍ତର ଚିତ୍ସ୍ପଷ୍ଟ ହେଉଛି।" "ଆଜି ଲୋକମାନେ ଦେଖିବେ ଭାଗ୍ୟକୁ ମୋ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା ଜୟ କରିବି—ଯେଉଁମାନେ ତୁମର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ଭାଗ୍ୟରେ ବାଧା ଦେଖିଥିଲେ।