ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୀତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଦେବୀ, ରାଜା ଓ ରାଜମାତା ନିଶ୍ଚୟ ମୋ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଏକାଠି ହୋଇ କୌଣସି ଦିକ୍ଷା ସଂପର୍କରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି।” ସୀତା, ଯିଏ ମୋର ମାତା ଓ କୈକୟ ରାଜାଙ୍କର କନ୍ୟା, ସେ ମୋର ମଙ୍ଗଳ ଉପରେ ସଦା ଲଗି ରହିଛନ୍ତି; ସେ ମୋର ସମୃଦ୍ଧି ଚାହାନ୍ତି। ଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ମହାରାଜ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ରାଜମାତା ସହିତ ସୁମନ୍ତକୁ ଦୂତ ଭାବେ ପଠାଇଛନ୍ତି, ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ। ଯେପରି ରାଜସଭା ମହାନ, ସେପରି ସୁମନ୍ତ ଦୂତ ଭି ମହାନ୍; ନିଶ୍ଚୟ ଆଜି ରାଜା ମୋତେ ରାଜକୁମାର ଭାବେ ଅଭିଷେକ କରିବେ। ରାମ କହିଲେ, “ତେବେ, ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ଚାଲି ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବି; ତୁମେ ତୁମ ଦାସୀମାନେ ସହ ଏଠି ଖୁସିରେ ରୁହ, ଆନନ୍ଦ କର।” ପତିଙ୍କର ସମ୍ମାନ ପାଇଥିବା, କଳା ଚକ୍ଷୁ ଧାରିଣୀ ସୀତା ରାମଙ୍କୁ ଦ୍ୱାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁସରଣ କରିଲେ, ଶୁଭ ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି। ରାଜା, ଯିଏ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, ତୁମେ ଯେପରି ରଚିତା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରିଥିଲେ, ସେ ଭଳି ତୁମେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ତୁମେ ଦୀର୍ଘ କ୍ରତ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ କରି, ଶୁଭ୍ର, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି, ମୃଗଶୂଙ୍ଗ ଧରି, ଅଭିଷିକ୍ତ ହେବାକୁ ଯାଉଛ; ଏହା ଦେଖି ମୁଁ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଛି। ସୀତା ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିବାରୁ, ରାମ ତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ ସୁମନ୍ତ ସହିତ ଗୃହ ଛାଡ଼ିଲେ। ସିଁ ମାଉଣ୍ଟେନ୍ ଗୁହାରୁ ସିଂହ ମାନେ ଏମିତି ବାହାରିଥିବା ଭଳି, ଦ୍ୱାରରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ନମ୍ରତାରେ ହାତ ଜୋଡି ଦାଡ଼ିଥିଲେ। ମଧ୍ୟ ଦିଅଁ ଘରକୁ ଯିବା ସମୟରେ, ତିନି ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିଲେ, ଅନେକ ଅନୁରୋଧକମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ; ରାମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଲେ। ପରେ, ରାଜାଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ଅନ୍ତର୍ଗତ ରାମ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରଥରେ ବସିଲେ, ଅଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱଳମାନ। ଏହି ରଥ ମେଘ ପରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲା, ମଣି ଓ ସୁନାରେ ଶୋଭିତ, ମେରୁ ପର୍ବତ ପରି ଚମକିଥିଲା। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ାମାନେ, ଯୁବ ହାତୀ ପରି, ବାୟୁ ଗତିରେ ଦୌଡ଼ି, ହରିତ ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଯୁକ୍ତ, ଏହି ରଥ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ରାଘବ ଉଜ୍ୱଳ ଚେହେରାରେ ଶୀଘ୍ର ରଥରେ ବସି ଚାଲିଗଲେ, ମେଘ ପରି ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ମହାପ୍ରଭାବ ରାମ ଗୃହ ଛାଡ଼ି ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ମେଘ ମଧ୍ୟରୁ ବାହାରିଗଲେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶୋଭାମୟ ଚମର ଧରି ସହଯାତ୍ରୀ ହେଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ ରଥର ପଛରେ ବସି ଭାଇଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ; ଏହା ଦେଖି ବଡ଼ ହଲା। ରାମଙ୍କ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ, ଚାରିପାଖରେ ଲୋକମାନେ ଏକାଠି ହେଲେ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀମାନେ, ପର୍ବତ ପରି ଦୃଢ଼, ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଥିଲେ। ଶହ ଶହ ହଜାର ଲୋକ ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ; ସାମ୍ନାରେ ଯୋଧାମାନେ ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଗରୁ ଲଗାଇ ଗମନ କରୁଥିଲେ। ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଧନୁର୍ବାଣ ଧାରଣ କରି, ସାହସୀ ଯୁବକମାନେ ଆଗେ ଯାଉଥିଲେ; ବାଦ୍ୟ ଓ ଗାୟକମାନେ ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ରାମଙ୍କ ବିର ଯାତ୍ରାରେ, ରାଜପଥରେ ନାରୀମାନେ ରାଜମହଳର ଜାଲିରେ ଦାଡ଼ି, ଶୋଭା ଅଳଙ୍କାର ଧାରି, ନାୟକମାନେ ସିଂହ ପରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ। ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ରାମ ଚାଲିଗଲେ, ନାରୀମାନେ ଫୁଲ ବର୍ଷା କରୁଥିଲେ; ଅଙ୍ଗ ଅଙ୍ଗରେ ଦୋଷ ନଥିବା ରାମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲେ। ମହଳ ଓ ଭୂମିରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ରାମଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶବ୍ଦରେ ସମ୍ମାନ କରିଲେ: “ନିଶ୍ଚୟ, ତୁମ ମା କୌଶଳ୍ୟା ଆନନ୍ଦିତ; ମାମାନେର ଆନନ୍ଦ ତୁମେ।” “ତୁମେ ଆଜି ଏହି ଯାତ୍ରା ଓ ପୂର୍ବପୁଷ୍ଟ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରିଛ; ଏବଂ ସୀତା, ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।” ଏହି ନାରୀମାନେ ସୀତାକୁ ରାମଙ୍କ ହୃଦୟର ପ୍ରିୟା ଭାବେ ଦେଖି, ରାଜମାତା ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରିଥିଲେ। ସୀତା ରାମ ସହ ଚନ୍ଦ୍ରମା ରୋହିଣୀ ସହିତ ଯୋଗ ଲାଗିଥିଲେ; ରାମ ରାଜପଥରେ ଚାଲିବା ସମୟରେ ମହଳର ନାରୀମାନେ ମଧୁର ଶବ୍ଦ କହୁଥିଲେ। ଏଠାରେ, ରାଘବ ରାମ ଜନସମୂହର କଥା ଶୁଣିଲେ, ସମସ୍ତ ନାଗରିକମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ଭାବନା ବ୍ୟକ୍ତ କରୁଥିଲେ: “ଆଜି ରାଘବ ବଡ଼ ସଫଳତା ଲାଭ କରୁଛନ୍ତି, ରାଜାଙ୍କ ଦୟା ଲାଭ କରିବେ; ଆମେ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦ ପାଇବା, ତାଙ୍କ ଶାସନରେ ଆମ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେବା।” “ଏହି ରାଜ୍ୟ ଦୀର୍ଘ କାଳ ଯାଏ ରାମ ଶାସନ କରିବେ, ଏହା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଭାଗ୍ୟ; ଏହି ନରପତି ଅଧିନରେ କେହି କ୍ଷୁଭ୍ରତା ଦେଖିବେ ନାହିଁ, ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରିବେ ନାହିଁ।” ଘୋଡ଼ାମାନେ ଗ୍ରାମର ଧ୍ୱନି ପରି ନାଦ କରୁଥିଲେ, ହାତୀ, ଶୁଭ ଗାୟକ ଓ ବାଦ୍ୟକମାନେ ସାଥିରେ ରାମ ଚାଲିଗଲେ, ବଡ଼ ସମ୍ମାନ ପାଇ, ମନିପୁରୀ ରାଜା ବିଶ୍ରବଣ ପରି ପ୍ରଶଂସା ପାଇ। ରାମ ମହାପଥ ଦେଖିଲେ, ହାତୀ, ରଥ, ଘୋଡ଼ା, ଲୋକର ଭିଡ଼ ଭରି ଥିଲା, ଚଉଁକ ଭିଡ଼, ରତ୍ନ ଓ ବସ୍ତୁରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶୁଭ୍ର ଚମକିଥିଲା। ଏଠାରେ ଅଧ୍ୟାୟ ସତର ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ରାମ ରଥରେ ବସି, ଆନନ୍ଦିତ ମିତ୍ରମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି, ପତାକା ଓ ଝଣ୍ଡାରେ ଶୋଭିତ, ମହଙ୍ଗା ଧୂପର ସୁଗନ୍ଧରେ ବିଭୂଷିତ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ ନଗର ଦେଖିଲେ, ଲୋକର ଭିଡ଼, ଘରମାନେ ମେଘ ପରି ଶୁଭ୍ର ଚମକିଥିଲା। ରାମ ରାଜପଥରେ ଚାଲିଲେ, ମଧ୍ୟରେ ଧୂପର ସୁଗନ୍ଧ, ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଗରୁର ଗଞ୍ଜା ଲାଗି ଥିଲା। ଏଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗନ୍ଧ, ଲିନେନ ଓ କପାସ ଶିଳ୍ପ, ଅନ୍ଫିର୍ସ୍ଟ ପୁସ୍ତା ମଣି, ଶୁଭ୍ର କ୍ରିଷ୍ଟାଲ୍ ଥିଲା। ରାମ ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଅବରୋଧ ନଥିବା ରାଜପଥ ଦେଖିଲେ, ଫୁଲ ଓ ଖାଦ୍ୟରେ ଭରିଥିଲା, ଉଚ୍ଚ ଓ ନିମ୍ନ ଦୁଇଟି। ରାଜପଥ ଦେଖିଲେ, ଦେବତାମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଭଳି, ଦହି, ଚାଉଳ, ଯବ ଦାନ, ଅଗରୁ ଓ ଚନ୍ଦନ ଧୂପ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲା। ଚଉଁକମାନେ ସଦା ବିଭିନ୍ନ ମାଳା ଓ ସୁଗନ୍ଧରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିଲା; ରାମ ତାଙ୍କ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ଶୁଭ କାମନା ଶୁଣିଲେ। ଏହିପରି, ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ରାଜପଥରେ ଅଭିଷେକ ପାଇବା ଯାତ୍ରାରେ ନଗରର ଆନନ୍ଦ ଓ ମଙ୍ଗଳ ଭରା ଦୃଶ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଗଲେ।