ସେଇ ସମୟରେ, ସୁମନ୍ତ୍ର ରାମଙ୍କ ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ଜମା ହୋଇଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦମୟ ଶବ୍ଦ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଶୁଭ କାମନାର ଉତ୍ସାହ ଶୁଣିଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ ରାମଙ୍କ ଅତି ଭବ୍ୟ ରାଜପ୍ରାସାଦ, ଯାହା ଇନ୍ଦ୍ରର ଅମରାବତୀ ପ୍ରାୟ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ମୃଗପକ୍ଷୀମାନେ ଅଧିବାସ କରୁଥିବା ଏହି ଦୂର୍ଗ ମେରୁ ପର୍ବତ ଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ, ନିଜ ଚମକରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ଗ୍ରାମବାସୀମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର ନେଇ, ନମ୍ର ଭାବରେ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଜଣାଇଥିଲେ, ଅନେକ ରଥ ଓ ଯାନ ଲଗାଇ ଦ୍ୱାରକୁ ଭିଡ଼ ହୋଇଥିଲା। ସେଠାରେ ସେ ଦେଖିଲେ ଏକ ବିଶାଳ ହାତୀ—ମେଘାଚ୍ଛନ୍ନ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା, ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯାହାକୁ ଅନେକ କଷ୍ଟରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଏ, ଏହି ହାତୀର ନାମ ଥିଲା ଶତୃଞ୍ଜୟ, ଯାହା ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଆକୃତିର। ତାପରେ ସୁମନ୍ତ୍ର ଦେଖିଲେ ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ, ଶୋଭା ଓ ଭୂଷଣରେ ଅଲଙ୍କୃତ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ହାତୀ ସହିତ ଏଠାରେ ବିଚରଣ କରୁଛନ୍ତି। ସୁମନ୍ତ୍ର ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଚାଲି ଶ୍ରୀମୟ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହି ଭବ୍ୟ ମହଲ, ପର୍ବତ ଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ, ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେଠାକୁ ସୁମନ୍ତ୍ର ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ମକର ମାଛ ଯେମିତି ସମୁଦ୍ରକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ। ପରେ, ସେ ଲୋକେ ଭିଡ଼ ହୋଇଥିବା ଦ୍ୱାର ଚାଲି ପାର୍ ହୋଇ, ଏକ ନିର୍ଜନ ଏବଂ ଆଦି ପରମ୍ପରାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରେ ତରୁଣମାନେ, ତଳୱାର ଓ ଧନୁଷ ଧାରଣ କରି, ଚମକୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧି, ଅତି ସଚେତନ ଓ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଭାବରେ ରାମଙ୍କ ପାଳନା କରୁଥିଲେ। ଏଠାରେ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀମାନେ, କ୷ଷ୍ଣ ରଙ୍ଗର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରି, ଦ୍ୱାରରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ; ଏଉଁଠି ମହିଳା ଅଧ୍ୟକ୍ଷାମାନେ ମଧ୍ୟ ଚେତନା ଓ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ରାମଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ, ତୁରନ୍ତ ଉଠି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଅଭିବାଦନ କଲେ। ସୁମନ୍ତ୍ର ନମ୍ର ହୃଦୟରେ, ସେମାନଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ଘୂରି, କହିଲେ, "ତୁରନ୍ତ ରାମଙ୍କୁ କହ, ସୁମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରେ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି।" ସମସ୍ତେ ତୁରନ୍ତ ରାମ ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ଜଣାଇଲେ। ଏହି ଖବର ଶୁଣି, ରାଘବ, ମନରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କୁ ପିତାଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ଡାକିଲେ। ସୁମନ୍ତ୍ର ଦେଖିଲେ, ରାମ କୁବେର ପରି, ସୁନାର ଶୟନରେ ଅଲଙ୍କୃତ ଛତ୍ର ତଳେ ବସିଛନ୍ତି। ଶତ୍ରୁମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଭୟ କରନ୍ତି, ସେ ରାମ ଚନ୍ଦନ ଲେପିତ, ଶୁଭ ଗନ୍ଧ ଓ ରକ୍ତ ମୃଗର ରଙ୍ଗ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା, ଅତି ମୂଲ୍ୟବାନ୍। ତାଙ୍କ ପାଖରେ ସୀତା, ଚାମର ହାତରେ ଧରି, ଅଲଙ୍କୃତ ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଚନ୍ଦ୍ରମାସହ ଶୁଭ୍ର ତାରା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ସୁମନ୍ତ୍ର, ନମ୍ରତା ଓ ଭକ୍ତିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ରାମଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ—ଯିଏ ନିଜ ଚମକରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଦାତା ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସୁମନ୍ତ୍ର, ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ହସ୍ତ ଜୋଡି ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ—"ହେ କୌଶଲ୍ୟାନନ୍ଦନ ରାମ, ତୁମ ପିତା ତୁମକୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି। ଦେରି କରିବା ଉଚିତ୍ନୁହେଁ, ରାଣୀ କୈକେୟୀଙ୍କ ସହିତ ଯାଅ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ରାମ, ସିଂହ ପରି, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ମନେ, ସୀତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ କହିଲେ, "ଦେବୀ, ମୋ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ରାଜା ଓ ରାଣୀ ନିଶ୍ଚୟ କିଛି ଅଭିଷେକ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି।" "ମୋର ମାତା, କେକୟ ରାଜାଙ୍କ କନ୍ୟା, ମୋ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ସଦା ଉତ୍ସୁକ, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି। ଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ରାଜା ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ରାଣୀ ସହିତ ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କୁ ମୋ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ପଠାଇଛନ୍ତି। ଯେପରି ମଣ୍ଡଳ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ଏହି ଦୂତ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ନିଶ୍ଚୟ ଆଜି ରାଜା ମୋତେ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବେ।" "ତେବେ, ମୁଁ ତୁରନ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଯିବି। ତୁମେ ଏଠାରେ ତୁମ ସଖୀମାନେ ସହିତ ଖୁସିରେ ରୁହ।" ପତିଙ୍କ ସମ୍ମାନ ପାଇ ସୀତା, କଳା ଚକ୍ଷୁ ଧାରିଣୀ, ଦ୍ୱାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁସରଣ କରି ଶୁଭ କଥା କହିଲେ—"ଯେପରି ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅଭିଷିକ୍ତ ହେବାଯୋଗ୍ୟ, ତେଣୁ ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଅଭିଷିକ୍ତ ହେବେ।" "ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖି, ନିୟମ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା, ଶୁଭ ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି, ମୃଗଶୃଙ୍ଗଧାରୀ ଭାବରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହେଉଥିବା, ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ।" "ପୂର୍ବରେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଦକ୍ଷିଣରେ ଯମ, ପଶ୍ଚିମରେ ବରୁଣ, ଉତ୍ତରରେ କୁବେର ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।" ସୀତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଯିଏ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ରାମ ସୁମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଗୃହରୁ ବିଦାୟ ନେଲେ। ପର୍ବତ ଗୁହାରୁ ସିଂହ ବାହାରିବା ପରି, ସେ ଦ୍ୱାରରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ଅଞ୍ଜଳି ମୁଡ଼ି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ। ମଧ୍ୟମ ଭାଗରେ ଯିବାବେଳେ, ମିତ୍ରମାନେ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଆଗ୍ରହୀମାନେ ଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଓ ଅଭିନନ୍ଦନ କଲେ। ତାପରେ, ରାଜାଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପ, ପୁରୁଷସିଂହ ରାମ ଅତି ଭବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ, ଯାହା ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ଏହି ରଥ ମେଘର ଗର୍ଜନା ପରି ଧ୍ୱନି କରୁଥିଲା, ମଣି ଓ ସୁନାରେ ଅଲଙ୍କୃତ, ମେରୁ ପର୍ବତ ପରି ଚକ୍ଷୁ ଦୀପ୍ତିଦାୟକ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଘୋଡ଼ାମାନେ, ତରୁଣ ହାତୀ ପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବାୟୁବେଗୀ, ହରିତ ରଙ୍ଗରେ ଯୋଜିତ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ରାଘବ, ଦୀପ୍ତିରେ ଦଗ୍ଧମାନ, ତୁରନ୍ତ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଯାତ୍ରା କଲେ, ମେଘର ଗର୍ଜନା ପରି ଧ୍ୱନି ହେଲା। ରାମ ଗୃହରୁ ବାହାରିଲେ, ମେଘ ମଧ୍ୟରୁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପ୍ରକାଶ ଦେବା ପରି, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଶୋଭାମୟ ଚାମର ଧରି ସହଯାତ୍ରୀ ହେଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ପଛରେ ରଥରେ ବସି, ଭାଇଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ତେବେ ଏଠି ଏକ ବିଶାଳ କୋଳାହଳ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା। ରାମଙ୍କ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ, ସମସ୍ତେ ଚାରିପାଖରେ ଭିଡ଼ ହୋଇଗଲେ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ଓ ପର୍ବତ ପରି ବଡ଼ ହାତୀମାନେ ରଥ ପଛରେ ଅନୁସରଣ କଲେ।