ଲୋକମାନେ ବିଦାୟ ନେଇଯିବା ପରେ, ରାଜା ଦଶରଥ ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ପୁନଃ ଆଲୋଚନା କଲେ। ଏହି ଆଲୋଚନା ପରେ, ସଙ୍କଳ୍ପଶୀଳ ଦଶରଥ ଏକ ଦୃଢ଼ ସିଦ୍ଧାନ୍ତକୁ ନେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଆସନ୍ତାକାଲି ପୁଷ୍ୟ ନକ୍ଷତ୍ର ଦିନ, ମୋ ପୁଅ ରାମ, ଯାହାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଅମ୍ବୁଜ ଦଳ ପରି, ସେ ଆଗାମୀ ଦିନ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହେବେ।" ଏହା ପରେ, ରାଜା ଦଶରଥ ତାଙ୍କର ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ସାରଥିଙ୍କୁ ଡାକି କହିଲେ, "ପୁଣି ରାମଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣ।" ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ ରାମଙ୍କୁ ଏହି ଆହ୍ୱାନ ଜଣାଇଲେ। ଏହା ଶୁଣି, ରାମଙ୍କ ମନରେ ଅନ୍ଦୋଳନ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା। ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଭିତରକୁ ନେଇଯିବା ପରେ, ରାମ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ଆପଣମାନେ ଆସିବାର କାରଣ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।" ସାରଥି ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ରାଜା ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି। ଏହି ଖବର ଶୁଣି, ଆପଣ ଚାହିଲେ ଯାଇପାରିବେ, ନ ହେଲେ ନୁହେଁ।" ଏହା ଶୁଣି, ରାମ ଉତ୍କଣ୍ଠାରେ ରାଜମହଳକୁ ଯାଇ, ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ। ରାମ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ଦଶରଥ ରାଜା ସାନ୍ନିହିତ ଭାବରେ ସେଉଁଠି ନେବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ପ୍ରଶସ୍ତ ରାଘବ ଜେତେବେଳେ ପିତାଙ୍କ ମହଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେ ଦୂରରୁ ଦଶରଥଙ୍କୁ ଦେଖି, ହାତ ଜୋଡି ନମସ୍କାର କଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଉଠେଇଲେ, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଆସନ ଦେଲେ, ଏବଂ ପୁଣି ରାମଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ। "ରାମ, ମୁଁ ବୃଦ୍ଧ, ଦୀର୍ଘଜୀବୀ ଏବଂ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିଛି। ମୁଁ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଶତଶଃ ଯଜ୍ଞ କରିଛି, ଦାନ ଦେଇଛି। ଆଜି, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ମୋର ଅପୂର୍ବ, ପ୍ରିୟ ପୁଅ, ମୋ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ। ମୁଁ ଦେଇଛି, ଶିଖିଛି, ଯାହା ଚାହିଁଥିଲି ଲାଭ କରିଛି। ହେ ବୀର, ମୁଁ ଆନନ୍ଦ ଭୋଗ କରିଛି; ଦେବ, ଋଷି, ପିତୃ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏବଂ ନିଜ ପ୍ରତି ମୋ ଋଣ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଛି। ତୁମ ପାଇଁ ଏବେ ମୋର କିଛି କରିବା ବାକି ନାହିଁ, କେବଳ ତୁମର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ଛଡ଼ା। ତେଣୁ, ମୁଁ ଯାହା କୁହେଉଛି, ତୁମେ ତାହା ନିଶ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ।" "ଆଜି ସମସ୍ତ ଜନତା ତୁମକୁ ରାଜା ଭାବେ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏହି କାରଣରୁ, ମୁଁ ତୁମକୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବି। ଏହି ସମୟରେ ମୁଁ ଅଶୁଭ୍ନ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁଛି, ଅଗ୍ନି ଭଳି ଉଲ୍କାପାତ ହେଉଛି, ଗର୍ଜନ ସହିତ ତାରା ଝଡ଼ୁଛି। ଜ୍ୟୋତିଷୀମାନେ କହୁଛନ୍ତି, ମୋର ନକ୍ଷତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ, ମଙ୍ଗଳ ଏବଂ ରାହୁ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ। ଏପରି ଅପଶକୁନ ଦେଖାଯିବା ସମୟରେ ରାଜାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ବା ଭୟଙ୍କର ବିପଦ ଆସିଥାଏ। ତେଣୁ, ମୋର ମନ ଅସ୍ଥିର ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ତୁମର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ। ମଣିଷମାନଙ୍କର ଚିନ୍ତା ସବୁବେଳେ ଅସ୍ଥିର।" "ଆଜି ଚନ୍ଦ୍ର ପୂର୍ବାଷାଢ଼ା ଉପରେ ଅଛି, ପୁଷ୍ୟ ଆସିବାକୁ ବାକି। ଆସନ୍ତାକାଲି ଜ୍ୟୋତିଷୀମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ପୁଷ୍ୟ ଯୋଗ ଘୋଷଣା କରିବେ। ତେଣୁ, ପୁଷ୍ୟ ଦିନେ ତୁମର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ହେଉ। ମୋ ମନ ଏହି କାମ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସୁକ। ଆସନ୍ତାକାଲି ତୁମେ ରାଜ୍ୟାଭିଷିକ୍ତ ହେବେ।" "ଆଜିରୁ ତୁମେ ତୁମ ଜୀବନୀୟ ସୂତ୍ର ଅନୁସରଣ କରି, ତୁମ ଭାର୍ୟା ସିତା ସହିତ ଦର୍ଭା ଶୟନରେ ଉପବାସ କରି ରାତି କାଟିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ତୁମ ବନ୍ଧୁମାନେ ସତର୍କ ହୋଇ ତୁମକୁ ଚାରିପଟେ ରକ୍ଷା କରିବେ, କାରଣ ଏପରି ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟାଘାତ ଆସିପାରେ।" "ଏହି ସମୟରେ ଭରତ ନଗରରୁ ଦୂରେ ଅଛନ୍ତି, ତେଣୁ ଏହି ସମୟ ତୁମର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ। ଭରତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଜ୍ୟେଷ୍ଠଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ଧର୍ମପରାୟଣ, ଦୟାଳୁ ଓ ନିଜେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରିଛନ୍ତି। ତଥାପି, ମୁଁ ଭାବୁଛି, ମଣିଷମାନଙ୍କର ମନ ଅସ୍ଥିର, କିନ୍ତୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠମାନେ ଯାହା କରନ୍ତି ତାହା ଦୀପ୍ତିମାନ୍।" ଏପରି ଭାବେ ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ନେଇ, ରାମ ନମସ୍କାର କରି ନିଜ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ। ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ପାଇଁ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ସିଧାସଳଖ ମାତୃଗୃହକୁ ଗଲେ। ସେଠି ରାମ ଦେଖିଲେ ତାଙ୍କର ମାଆ କୌସଳ୍ୟା, ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ମୂନ୍ଦ ହୋଇ ମନ୍ଦିରରେ ବସି, ମଙ୍ଗଳାର୍ଥେ ପୂଜା କରୁଛନ୍ତି। ସେଠି ସୁମିତ୍ରା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ; ସିତା ମଧ୍ୟ ଖୁସି ଖବର ଶୁଣି ସେଠି ଆସିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, କୌସଳ୍ୟା ଚକ୍ଷୁ ମୁନ୍ଦି, ସୁମିତ୍ରା, ସିତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିଲେ। ପୁଷ୍ୟ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ପୁଅ ରାଜ୍ୟାଭିଷିକ୍ତ ହେବେ ବୋଲି ଶୁଣି, ସେ ଶ୍ୱାସ ରୋକି ଜନାର୍ଦନଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ରାମ ମାଆଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ମାନ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନମସ୍କାର କରି, ଆନନ୍ଦ ଦେଇ କହିଲେ, "ମାଆ, ପିତାମହ ମୋତେ ଜନସମୂହ ରକ୍ଷା କରିବା ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତାକାଲି ମୋ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ହେବ। ଏହି ଦିନ ରାତି, ମୁଁ ଓ ସିତା ଉପବାସ ରହିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଏହିପାଇଁ ମୋ ଅଚାର୍ୟମାନେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତାକାଲି ଯେଉଁ ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟ ଉପଯୁକ୍ତ, ଆଜି ମୋ ଏବଂ ବୈଦେହୀ ପାଇଁ ସେମାନେ ସଜାଇଦିଅ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୀର୍ଘକାଳ ଧରି ଅପେକ୍ଷିତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଉଥିବା ଦେଖି, କୌସଳ୍ୟା ଆନନ୍ଦ ଅଶ୍ରୁରେ ଗଳା ଭିଜାଇ କହିଲେ, "ମୋ ଶିଶୁ ରାମ, ତୁମେ ଦୀର୍ଘଜୀବୀ ହେଉ। ତୁମ ଶତ୍ରୁମାନେ ନଶ୍ଟ ହେଉଛନ୍ତି। ତୁମେ ଧନ-ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ମୋ ଓ ସୁମିତ୍ରାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଛ। ହେ ପୁତ୍ର, ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ, କାରଣ ତୁମ ଗୁଣରେ ତୁମେ ତୁମ ପିତା ଦଶରଥଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଛ। ମୋର ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଅବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇନାହିଁ, ହେ ପଦ୍ମନୟନ, ଏହି ରାଜ୍ୟ ଶ୍ରୀ ଏବେ ତୁମ ଉପରେ ଆସିଛି।