ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭଗବାନ୍ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ରହିବେ, ଏ ଭୂମି ଅଟୁଟ ରହିବ, ଏବଂ ମୋର କଥା ଏହି ସଂସାରରେ ଚାଲିଥିବ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମର ରାଜ୍ୟ ଏଠାରେ ଅବିରତ ଚାଲିବ।" ସେଉଁଠି ଆଉ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମକୁ ବନ୍ଧୁ ସ୍ନେହରେ ଉପଦେଶ ଦେଉଛି, ମୋର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କର। ଧର୍ମରେ ତୁମର ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର, ଏବଂ ଅନ୍ୟ କଥା କହିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ ନାହିଁ।" ତାପରେ ରାମ କହିଲେ, "ହେ ରାକ୍ଷସରାଜ, ତୁମେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ମୁଁ ଆଉ କିଛି କହିବାକୁ ଚାହେଁ। ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଦିଗ୍ପାଳମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ସଦା ପୂଜନ କରନ୍ତି, ସେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁବଂଶୀ ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସଦା ପୂଜା କର।" ବିଭୀଷଣ ଭଗବାନ୍ ରାମଙ୍କ ଉପଦେଶକୁ ସମ୍ମତି ଦେଇ, "ଏହିପରି ହେଉ," ବୋଲି କହି, ରାଘବଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ସ୍ମରଣ କରି, ସେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟ କରିଲେ। ଏହା ପରେ କକୁତ୍ସ୍ଥ ବଂଶଜ ରାମ ହନୁମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ, "ତୁମେ ଯେଉଁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଛ, ତାହା ରକ୍ଷା କର, ଏବଂ ଏଠାରେ ରୁହ। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋର କଥା ଏହି ସଂସାରରେ ଚାଲିଥାଏ, ହେ ବାନରମୁଖ୍ୟ, ତୁମେ ଏଠାରେ ରହି, ମୋର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କର।" ମହାତ୍ମା ରାଘବଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି ହନୁମାନ୍ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ସଂସାରରେ ତୁମର ପବିତ୍ର କଥା ଚାଲିଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଏ ଭୂମିରେ ରହି, ତୁମ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବି।" ତାପରେ ରାମ, ବୟସ୍କ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଜାମ୍ବବାନ୍, ମୈନ୍ଦ ଓ ଦ୍ୱିବିଦ ସହିତ ଅନ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ବନ୍ଦୁମାନେଂକୁ କହିଲେ, "କଳିଯୁଗ ଆସିନଥିଲେଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ଏଠାରେ ରୁହ।" ଏପରି କହି କକୁତ୍ସ୍ଥ ସମସ୍ତ ଭାଲୁ ଓ ବାନରମାନେଂକୁ କହିଲେ, "ଭଲ, ଏବେ ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଯାଅ।" ଏପରି ଭାବରେ ପବିତ୍ର ଉତ୍ତରକାଣ୍ଡର ଏକ ଶତ ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ସର୍ଗ ଶେଷ ହେଲା। ରାତି ଯାଇ ଶକାଳ ହେଲା, ଓ ବିଶାଳ ଛାତି ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପଦ୍ମନେତ୍ର ରାମ ତାଙ୍କ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ଆଗରେ ଯାଉ, ଦ୍ୱିଜମାନେ ସହିତ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ଚାଲୁ, ଏବଂ ଉଜ୍ୱଳ ଭାବରେ ଭାରି ରାସ୍ତାରେ ବାଜପେୟ ଛତା ଯାଉ।" ତାପରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ବସିଷ୍ଠ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ମହାପ୍ରାସ୍ଥାନିକ ବିଧି କଲେ। ସେ ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମସ୍ତୋତ୍ର ପଢ଼ି, ହାତରେ କୁଶା ଧରି, ନମସ୍କାର କରି, ଯାତ୍ରା କଲେ। ସେ କୌଣସି ଶବ୍ଦ କହିଲେ ନାହିଁ, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ନାହିଁ, ମନ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ପଥରେ ଚାଲିଗଲେ, ତଥାପି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭା ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଥିଲେ। ରାମଙ୍କ ଡାହାଣ ଦିଗରେ ଶ୍ରୀ ଦେବୀ ଗୋଟିଏ ପଦ୍ମ ସହିତ ରହିଥିଲେ, ବାମ ଦିଗରେ ମହାଦେବୀ ହ୍ରୀ ଓ ସାମ୍ନାରେ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ ରହିଥିଲା। ବିଭିନ୍ନ ଧନୁ ଓ ଶସ୍ତ୍ରମାନେ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି ତାଙ୍କ ସହିତ ଯାଉଥିଲେ। ବେଦମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଗାୟତ୍ରୀ, ଓଁକାର ଓ ବଷଟ୍କାର ରାମଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଥିଲେ। ମହାର୍ଷିମାନେ, ଭୂଦେବତାମାନେ, ସମସ୍ତ ରାମଙ୍କ ସହ ଖୋଲା ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଉଥିଲେ। ଅନ୍ତଃପୁର ନାରୀମାନେ, ବୃଦ୍ଧ, ଶିଶୁ, ଦାସୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ସେବକମାନେ ତାଙ୍କ ପଛରେ ଯାଉଥିଲେ। ଭାରତ ଓ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଅନ୍ତଃପୁର ସହିତ ରାମଙ୍କ ପଥରେ ଏଗଲେ, ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ଉପାସନାରେ ଲିନ ହୋଇ। ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମାମାନେ, ପୁତ୍ର-ପତ୍ନୀ ସହିତ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରି, କକୁତ୍ସ୍ଥଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ମନ୍ତ୍ରୀ, ସେବକ, ପୁତ୍ର, ଗୋ-ସମ୍ପତ୍ତି, ଆତ୍ମୀୟ-ସ୍ୱଜନ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ ରାମଙ୍କ ସହ ଯାଉଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜା ଆନନ୍ଦ ଓ ପୂଷ୍ଟିରେ ରାଘବଙ୍କ ଗୁଣରେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ। ପୁରୁଷ, ନାରୀ, ପକ୍ଷୀ, ଗୋ-ଧନ, ଯାନସାଧନ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦ ଓ ପାପରହିତ ଭାବରେ ରାଘବଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ। ବନରମାନେ ସ୍ନାନ କରି, ଆନନ୍ଦିତ ଓ ପୂଷ୍ଟିରେ ଉଲ୍ଲାସର ଧ୍ୱନି କରୁଥିଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତେ ରାମଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ କେହି ଦୁଃଖୀ, ଲଜ୍ଜିତ କିମ୍ବା ଦରିଦ୍ର ଥିଲେନି; ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ରିତ ତଥା ଆନନ୍ଦ ଭରିଥିଲେ—ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଥିଲା। ଯେଉଁମାନେ ରାମଙ୍କ ଯାତ୍ରା ଦେଖିବାକୁ ଆସୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଦେଖି ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କ ସହ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଉଥିଲେ। ଭାଲୁ, ବନର, ରାକ୍ଷସ ଓ ନଗରବାସୀମାନେ ପ୍ରମୁଖ ଭକ୍ତିରେ ରାମଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଥିଲେ। ନଗରର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ଯେଉଁମାନେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ରାମଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଗାରୋହଣ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ। ଯେଉଁମାନେ କକୁତ୍ସ୍ଥଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ସହ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ। ଅୟୋଧ୍ୟାରେ କିଛି ଶ୍ୱାସ ମଧ୍ୟ ରହିଲା ନାହିଁ; ଅନ୍ୟ ରୂପରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ରାମଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ଏପରି ଭାବରେ ଉତ୍ତରକାଣ୍ଡର ଏକ ଶତ ଏବଂ ନବମ ସର୍ଗ ଶେଷ ହେଲା। ଏମିତି ଅଧଯୋଜନା ଦୂର ଯିବା ପରେ, ରଘୁନନ୍ଦନ ରାମ ସରୟୂ ନଦୀକୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହାର ପବିତ୍ର ଜଳ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ବହୁଥିଲା। ସେଇ ମହାନଦୀ ଆଲୋଡ଼ିତ ଧାରା ସହିତ ରାମ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜା ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଇ ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ଆସିଲେ। ସେ କକୁତ୍ସ୍ଥଙ୍କ ସ୍ଥାନକୁ ଆସିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାମ ସ୍ୱର୍ଗାରୋହଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିଲେ, ଶତ-ଶତ ଦିବ୍ୟ ବିମାନ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲା। ଆକାଶ ଦିବ୍ୟ ଆଲୋକରେ ଚମକୁଥିଲା, ଦେବତାମାନଙ୍କ ତେଜ ଓ ପୁଣ୍ୟ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇଯାଇଥିଲା।