ଏକ ସମୟର କଥା, ଯେଉଁଥିରେ ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଭରତ ଏବଂ ଶତୃଘ୍ନ ଏକାଠି ଥିଲେ। ରାମ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଏହି ଦୁଇ ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ ଚାରିତ୍ରର କଥା ଶୁଣ!" ତାଙ୍କର ଏହି କଥାରେ ଗାୟକମାନେ ଉତ୍ସାହିତ ହେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଗାୟନ ହୃଦୟରୁ ଆସିଥିଲା। ସେମାନେ ସଂଗୀତର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମନ୍ୱୟରେ ଗାଇଥିଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖୁସି ଦେଇଥିଲା। ଏହି ଦୁଇ ବୌଧିକ ତାପସ, ଯେଉଁମାନେ ରାଜାଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗାୟକ ଓ ତପସ୍ବୀ ଥିଲେ। ଏବେ, ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ କାର୍ଯ୍ୟର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ। ରାମଙ୍କର କଥାରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଗାୟନ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ରାମ ସେହି ସମାଜରେ ବସିଥିଲେ, ଏବଂ ଗାୟନରେ ଲିନ ହେବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ହେଲେ। ଏହି ହେଲା ଭାଗ ତାଲିକାର ପଞ୍ଚମ ଅଧ୍ୟାୟ, ଯାହା ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବାଲ କାଣ୍ଡରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ। ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଏକ ସମୟରେ ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଜାପତି ଦେଖିଥିଲେ, ସେଥିରେ ସାଗର, ଯିଏ ସାଗରକୁ ଖୋଲିଥିଲେ, ସେ ମାନେ ତାଙ୍କର ୬୦,୦୦୦ ପୁଅଙ୍କ ସହିତ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ। ଏହି ମହାନ କଥା, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ମହାନ ରାଜାଙ୍କର ଗାଥା, ରାମାୟଣ ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଆମେ ଏହି କଥାକୁ ଆରମ୍ଭରୁ କହିବାକୁ ଯାଉଛୁ, ଯାହା ଧର୍ମ, ଇଚ୍ଛା ଏବଂ ଧନର ସହିତ ଅନୁସୂତ ହେବାକୁ ଚାହିଁ। ଏହି କଥା ଇର୍ଷ୍ୟାର ବିନା ଶୁଣାଯିବା ଦରକାର। ଏହି ଆୟୋଧ୍ୟା ନାମକ ଏକ ସହର ଥିଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏହା ମାନୁ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା। ସହରଟି ୧୨ ଯୋଜନା ଲମ୍ବା ଏବଂ ୩ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତାର ଥିଲା, ଯାହା ଭଲ ଭାବରେ ବିଭାଜିତ ମୁଖ୍ୟ ରାସ୍ତା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ସେହି ସହରରେ ରାଜା ଦଶରଥ ବସୁଥିଲେ, ଯିଏ ଦେବତାଙ୍କ ମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଥିବା ଭଳି ଥିଲେ। ସହରଟି ଦ୍ୱାର, କୋଣ, ବାଜାର, ଯାହା ଚାଲିଥିଲା ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଯନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସଜିଥିଲା। ସେହି ସହରରେ ଚାରିଦିଗରେ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ନୃତ୍ୟାଙ୍ଗନାମାନେ ଥିଲେ, ଯାହା ଉଦ୍ୟାନ ଏବଂ ଆମ୍ବ ଗଛରେ ସଜିଥିଲା। ସେହି ସହର ଗଭୀର ଓ ଦୃଢ ଖାନ୍ତିରେ ଘେରା ଥିଲା, ଯାହା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାରେ କଷ୍ଟ ଦେଉଥିଲା। ସହରରେ ଘୋଡା, ହାତୀ, ଗୋବୀନୀ, ଗଦା, ଓ ଗଧାର ବ୍ୟାପକ ସଂଖ୍ୟା ଥିଲା। ଏହା ଅନେକ ରାଜାଙ୍କର ଅନୁସ୍ଥାନ ଦେଖାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ବହୁତ ଦେଶର ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା। ସହରଟି ରତ୍ନରେ ଆଲଙ୍କୃତ ପାଲାସ ଦେଖାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପର୍ବତର ଭଳି ଦିକ୍ଷିତ ଥିଲା, ଏବଂ ଏହା ଅମରାବତୀରେ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହରକୁ ମିଳୁଥିଲା। ଏହି ସହରରେ କେହି ଅଳ୍ପ ଧନ ସହିତ ନଥିଲେ; ସମସ୍ତ ଘରବାଳୀଙ୍କର ଧନ ଥିଲା, ଗୋବୀନୀ, ଘୋଡା, ଧନ, ଏବଂ ଧାନରେ ସମୃଦ୍ଧ। ଏଠାରେ କେହି ଦାୟାଳୁ, କ୍ଷୁଧାର୍ତ୍ତ, କ୍ରୂର, ଅଜ୍ଞାନ, କିମ୍ବା ନାସ୍ତିକ ନଥିଲେ। ସମସ୍ତ ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳା ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ସୁସଂଗଠିତ, ଖୁସିରେ ଥିଲେ, ମହାତ୍ମାଙ୍କ ପରି ପବିତ୍ର। କେହି ନାହିଁ ଯିଏ ତାଳ ନଥିଲେ, ତାଳ ଦେଖିବାକୁ, ମାଳା, ଶ୍ରେଣୀବଦ୍ଧ ତାଳ, ଅଳଙ୍କାର ବିହୀନ, କିମ୍ବା ମିଠା ସୁଗନ୍ଧରେ ଅଭାବ ଥିଲା। ଆୟୋଧ୍ୟାରେ କେହି ଅଶୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଥିଲେ ନାହିଁ, କେହି ଦାନ କରିବାରେ ବିରତ ଥିଲେ ନାହିଁ, କେହି ଅନ୍ୟାୟୀ କିମ୍ବା ଚୋର ହେବାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସମର୍ଥ। ଏହି ଭଳି ଏକ ସହର, ଯାହାରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଧର୍ମରେ ଅବିଚଳିତ, ନ୍ୟାୟରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ଏବଂ ଶାନ୍ତିରେ ଥିଲେ, ଏହା ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କର ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାସନର ଫଳ। ଏହି କଥାରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା ସାନ୍ତ୍ୱନା, ଏବଂ ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କର ହୃଦୟକୁ ଛୁଇଁଗଲା।