ଏହି ପବିତ୍ର କଥା ଆମେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ଶୁଣିବା। ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ରାଜା ନହୁଷ, ନହୁଷଙ୍କୁ ଯୟାତି ଜନ୍ମିଲେ, ଯୟାତିଙ୍କୁ ନାଭାଗ ଜନ୍ମିଲେ। ନାଭାଗଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଅଜ, ଏବଂ ଅଜଙ୍କୁ ଦଶରଥ ଜନ୍ମିଲେ। ଏହି ଦଶରଥଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଲେ ଦୁଇ ଭାଇ—ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ। ଏହି ପୁରାତନ ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ବଂଶର ରାଜାମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଏହି ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ନାୟକ ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ଥିଲେ। ଏହି ପରମ ପାତ୍ର ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ, ରାଜନ୍, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଝିଅଙ୍କୁ ଚାହୁଁଛି। ଏହି ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ସମାନ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ମହାନ୍ତ ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଆପଣ ଝିଅଙ୍କୁ ଦେଇବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଆଲୋଚନା ପରେ, ମହାରାଜା ଜନକ ହସ୍ତ ଜୋଡି କହିଲେ—“ତୁମେ ମଙ୍ଗଳମୟ ହେଉ। ଆମ ବଂଶ ପରମ୍ପରା କଥା ଶୁଣିବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ। କାରଣ, ଝିଅ ଦେବା ସମୟରେ ବଂଶର ପ୍ରକୃତ ବିବରଣୀ ଦେବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି ବଂଶର କଥା ଶୁଣ। ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସ୍ୱକ୍ରିୟାରେ ପ୍ରଶଂସିତ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ନିମି। ନିମିଙ୍କ ପୁଅ ମିଥି, ମିଥିଙ୍କୁ ଜନକ ଜନ୍ମିଲେ—ସେହି ପ୍ରଥମ ଜନକ। ଜନକଙ୍କୁ ଉଦାବସୁ ଜନ୍ମିଲେ, ଉଦାବସୁଙ୍କୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ନନ୍ଦିବର୍ଧନ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଶୂରବୀର ସୁକେତୁ। ସୁକେତୁଙ୍କୁ ଧର୍ମାତ୍ମା ଓ ପ୍ରବଳ ଦେବରାତ ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ବୃହଦ୍ରଥ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କ ପୁଅ ମହାବୀର, ମହାବୀରଙ୍କ ପୁଅ ସୁଧୃତି, ଯିଏ ଦୃଢ଼ ଓ ସାହସୀ। ସୁଧୃତିଙ୍କୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଧୃଷ୍ଟକେତୁ ଜନ୍ମିଲେ, ଧୃଷ୍ଟକେତୁଙ୍କୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜା ହର୍ୟଶ୍ୱ। ହର୍ୟଶ୍ୱଙ୍କ ପୁଅ ମରୁ, ମରୁଙ୍କୁ ପ୍ରତୀନ୍ଧକ, ପ୍ରତୀନ୍ଧକଙ୍କୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ କୀର୍ତ୍ତିରଥ। କୀର୍ତ୍ତିରଥଙ୍କ ପୁଅ ଦେବମୀଢ଼, ଦେବମୀଢ଼ଙ୍କୁ ବିବୁଧ, ବିବୁଧଙ୍କୁ ମହୀଧ୍ରକ। ମହୀଧ୍ରକଙ୍କୁ ଶୂରବୀର କୀର୍ତ୍ତିରାତ, ତାଙ୍କୁ ମହାରୋମା, ମହାରୋମାଙ୍କୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣରୋମା, ତାଙ୍କୁ ରାଜା ହ୍ରସ୍ୱରୋମା। ହ୍ରସ୍ୱରୋମାଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ ଥିଲେ—ମୁଁ ବଡ଼ ଓ ମୋ ଛୋଟ ଭାଇ କୁଶଧ୍ୱଜ। ମୋ ବଡ଼ ଭାଇ ଭାବେ ରାଜ୍ୟ ଭାର ମୋ ପିତା ମୋତେ ଦେଇ, ସେଉଁଠାରେ ସେ ବନକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ମୋ ଭାଇ କୁଶଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟରେ ଅଭିଷେକ କଲେ। ପରେ, ମୋ ବୃଦ୍ଧ ପିତା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ। ମୁଁ ଧର୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ରାଜ୍ୟ ଚାଲାଏ, ଏବଂ ମୋ ଭାଇ କୁଶଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ଦେବତା ସମାନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖି ଭଲପାଏ। କିଛି ସମୟ ପରେ, ସାଙ୍କାଶ୍ୟର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ସୁଧନ୍ୱା ଆସି ମିଥିଲାକୁ ଅବରୋଧ କଲେ। ସେ ମୋତେ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇ କହିଲେ, “ଶିବଙ୍କ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଧନୁଷ ଓ ପଦ୍ମନେତ୍ରା ସୀତାଙ୍କୁ ଦିଅ।” ମୁଁ ଏହି ଦୁଇ ଦେଇନଥିବାରୁ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା। ସେଠାରେ ମୁଁ ସୁଧନ୍ୱାଙ୍କୁ ବଧ କଲି। ପରେ, ମୁଁ ମୋ ଭାଇ କୁଶଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ସାଙ୍କାଶ୍ୟର ରାଜା କରି ଅଭିଷେକ କଲି। ଏହି ଭାବରେ ମୁଁ ବଡ଼ ଏବଂ ମୋ ଭାଇ କୁଶଧ୍ୱଜ ଛୋଟ। ଆଜି ମହାନ୍ଦ୍ଧାନରେ ମୋ ଝିଅ ସୀତାଙ୍କୁ ରାମଙ୍କୁ ଦେଉଛି ଓ ଉର୍ମିଳାଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଉଛି—ମୋ ପୁତ୍ରୀ ସୀତା, ଦେବକନ୍ୟାମାନଙ୍କ ସମାନ, ପ୍ରତିଭାରେ ଜିତିତିବା। ଦ୍ୱିତୀୟ ଝିଅ ଉର୍ମିଳାକୁ ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଉଛି। ଏହି ଦୁଇ ବିବାହ ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ ଦେଉଛି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏବେ, ରାଜନ୍, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଗାଈ ଦାନ, ପିତୃକ୍ରିୟା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ। ଆସନ୍ତୁ, ଉତ୍ତରା ଫାଲ୍ଗୁନୀ ନକ୍ଷତ୍ର ଦିନେ ବିବାହ କରାଯାଉ, ଏହି ମହାନ୍ଦିନରେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତୁ। ଏହିପରେ, ମହାମୁନି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ବସିଷ୍ଠ, ରାଜା ଜନକଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ଓ ବିଦେହାନ୍ଶ ବଂଶ ଅପାର, ଅପରିମିତ; ଏହି ବଂଶର ସମାନ କେହି ନାହାନ୍ତି। ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ସୀତା ଓ ଉର୍ମିଳାଙ୍କ ବିବାହ ଧର୍ମ ଓ ଶୋଭାରେ ଉଚିତ।" "ଏବେ ଶୁଣ, ଏହି କୁଶଧ୍ୱଜ ମୋ ଭାଇ, ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଝିଅ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ସୌନ୍ଦର୍ୟର ଧାମ। ଏହି ଦୁଇ ଝିଅଙ୍କୁ ତୁମର ପୁଅ ବରତ ଓ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ପାଇଁ ଚାହୁଁଛୁ। ଦଶରଥଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁଅ, ଯୁବା ଓ ଶୂରବୀର, ଦେବତାମାନଙ୍କ ସମାନ। ଏହି ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶ ଓ ବିଦେହ ବଂଶ ଅପରିଚିନ୍ତିତ ଭାବରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ।" ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାଜା ଜନକ ଦୁଇ ମହାମୁନିଙ୍କୁ ହସ୍ତ ଜୋଡି କହିଲେ—"ଏହି ବଂଶ ଧନ୍ୟ, ଯେଉଁଠାରେ ଆପଣମାନେ ନିଜେ ଏପରି ଯୋଗ୍ୟ ବିବାହ ଆଦେଶ କରିଛନ୍ତି।" ଏହିପରି ଦୁଇ ପରିବାର ଧର୍ମ, ସଂସ୍କାର ଓ ପ୍ରେମରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲା।