ସ୍କନ୍ଦଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା କିମ୍ବା ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ହସ୍ତରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଥିବା ଶକ୍ତି ଭଳି, ସେଇ ଅସ୍ତ୍ର ରାକ୍ଷସ ମାଲ୍ୟବାନଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସୁକତାର ସହିତ ଆଗେ ବଢ଼ିଗଲା, ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ଅଞ୍ଜନା ପର୍ବତକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ପରି। ସେଇ ଶକ୍ତି ରାକ୍ଷସାଧିପତିଙ୍କ ଚୌଡ଼ା ଛାତି ଉପରେ ପଡ଼ିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ତାଙ୍କ ଗଭୀର ହାର ଆଭା ପ୍ରଦାନ କରୁଥିଲା, ବଜ୍ର ଗିରିଶିଖରକୁ ଆଘାତ କରିବା ପରି। ଏହି ଆଘାତରେ ମାଲ୍ୟବାନଙ୍କ ଖଡ଼ଗବନ୍ଧ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ସେ ଗଭୀର ଅନ୍ଧକାରରେ ବିଲୀନ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ପୁନଃ ସ୍ଥିରତା ଆଣି, ଏକ ଅଚଳ ପର୍ବତ ଭଳି ଦୃଢ଼ ରହିଲେ। ତାପରେ ମାଲ୍ୟବାନ ଏକ କଳା ଲୋହାର ଶୂଳ ନେଇ, ଯାହା ଅନେକ କଂଟକରେ ଭରିଥିଲା, ଦେବତାଙ୍କୁ ଛାତି ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଆଘାତ କଲେ। ଏହିପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ରକ୍ତରେ ରଙ୍ଗା ହୋଇ, ସେ ରାତିର ଚରଣ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସ, ବାସବଙ୍କ ଭାଇଙ୍କୁ ମୁଷ୍ଟିଘାତ କଲେ, ଏବଂ ତାପରେ ଧନୁଷ ର ଏକ ଦୂରତାରେ ଅଟକି ଗଲେ। ସେଇ ସମୟରେ ଆକାଶରେ ବଡ଼ ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା—"ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!" ବୋଲି। ରାକ୍ଷସ ଭିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଆଘାତ କରି, ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଘାତ କଲେ। ଏହାପରେ ବେନତେୟ ଗରୁଡ଼, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ବଡ଼ ପଖାର ବାତାସରେ ମାଲ୍ୟବାନଙ୍କୁ ଦୂରେ ଉଡ଼ାଇଦେଲେ, ଯେପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପବନ ଶୁଷ୍କ ପତ୍ରକୁ ବିକ୍ଷିପ୍ତ କରିଦିଏ। ତାଙ୍କ ବଡ଼ଭାଇ ଏପରି ଭାବେ ପଖାର ବାତାସରେ ଚାଲିଯିବାକୁ ଦେଖି, ସୁମାଳୀ ତାଙ୍କ ସେନା ସହ ଲଙ୍କାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ମାଲ୍ୟବାନ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଶକ୍ତିରେ ଉଡ଼ାଇଦିଆଯାଇ, ଲଜ୍ଜାୟିତ ହୋଇ, ନିଜ ସେନା ନେଇ ଲଙ୍କାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଏପରି ଭାବେ, ହେ କମଳନୟନ, ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେଇ ରାକ୍ଷସମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ନେତାମାନେ ବିନଶିଗଲେ। ଭିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଲଙ୍କା ଛାଡ଼ି, ନିଜ ଜନନୀମାନେ ସହ ପାତାଳରେ ରହିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ରଘୁବଂଶଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନେ ସୁମାଳୀଙ୍କ ସହ ମିଳି, ସାଲକଟଙ୍କଟ ବଂଶରେ ଅବସ୍ଥାନ କଲେ। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ତୁମେ ବଧ କରିଥିଲ, ସେମାନେ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ରାକ୍ଷସ—ସୁମାଳୀ, ମାଲ୍ୟବାନ, ମାଳୀ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନେତାମାନେ। ଏହି ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ କଣ୍ଟକ ସ୍ୱରୂପ ରାକ୍ଷସମାନେ, ନାରାୟଣ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କେହି ମାରିପାରିବେ ନାହିଁ—ଯିଏ ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଧାରଣ କରନ୍ତି। ତୁମେ ସେଇ ଚତୁର୍ଭୁଜ ନିତ୍ୟ ଦେବ, ରାକ୍ଷସନାଶ ପାଇଁ ଅଜୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅବିନାଶୀ ନାରାୟଣ। ଯିଏ ଧର୍ମକୁ ପୁନଃସ୍ଥାପିତ କରନ୍ତି, ଯୁଗେ ଯୁଗେ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି, ଦୁଷ୍ଟମାନେ ନାଶ କରନ୍ତି, ଶରଣାଗତଙ୍କୁ ପାଳନ କରନ୍ତି, ସେ ତୁମେ। ହେ ରାଜନ୍, ଏଠାକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଏହି ଘଟଣା ତୁମକୁ କହିଦେଲି। ଏବେ ରଘୁବଂଶଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାବଣ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ଜନ୍ମ ଏବଂ ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁମାଳୀ, ରାକ୍ଷସ, ଭିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭୟରେ ପାତାଳରେ ଘୁଞ୍ଚି ରହିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଏବଂ ନାତିମାନେ ସହ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ସେ ଅନ୍ତେ ଧନର ଅଧିପତି ଭାବେ ଲଙ୍କାରେ ବସିଲେ। କିଛି ସମୟ ପରେ, ସୁମାଳୀ ପାତାଳରୁ ମାନବ ଲୋକରେ ଘୁଞ୍ଚି ଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିଲେ। ମେଘ ପରି କଳା ଦେହ, ତେଜସ୍ୱୀ ସୁଣାର କୁଣ୍ଡଳ ଧାରଣ କରି, ସେ ନିଜ କନ୍ୟାକୁ ନେଇଥିଲେ, ଯିଏ ପଦ୍ମ ବିହୀନ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପରି ଉଜ୍ୱଳ। ଏହି ରାକ୍ଷସ ରାଜା ପୃଥିବୀ ଉପରେ ଘୁଞ୍ଚିବା ସମୟରେ, ଧନର ଅଧିପତିଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପକ ବିମାନରେ ଯାଉଥିବା ଦେଖିଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ପିତା, ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପୁଅ, ତେଜସ୍ୱୀ, ଦେବତା ସମାନ ଉଜ୍ୱଳ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା, ସ୍୵ଚ୍ଛନ୍ଦ ଭାବରେ ଗତି କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ। ମାନବ ଲୋକରୁ ପାତାଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସେ ରାକ୍ଷସ ନେତା ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ—"କଣ କଲେ ଆମ ମଙ୍ଗଳ ହେବ? କିପରି ଆମେ ସମୃଦ୍ଧିରେ ପହଞ୍ଚିପାରିବା?" ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରି ସୁମାଳୀ ନିଜ କନ୍ୟା କୈକେସୀଙ୍କୁ କହିଲେ—"ପୁତ୍ରୀ, ତୁମ ବିବାହ ଦିନ ଆସିଗଲା; ତୁମ ଯୌବନ ଶୀଘ୍ର ଶେଷ ହେଉଛି। ଭୟରେ ବହୁତ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଛ; ଏଠାରେ କାହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିନାହଁ। ତୁମ ପାଇଁ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ଦମିତ ହୋଇଛୁ। ତୁମେ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପରି। ଅବିବାହିତ କନ୍ୟା ପିତାମାତା ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବାର ପାଇଁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ। ଏବଂ, ମୋ ଝିଅ, କିଏ ତୁମକୁ ବର୍ଣ୍ଣିବେ, ଏହି କଥା ଅଜଣା। କନ୍ୟା ଯେଉଁଠି ବିବାହିତ ହୁଏ, ମାତା, ପିତା ଓ ସ୍୵ାମୀଙ୍କ ପରିବାର, ଏ ତିନି ଘର ଅନିଶ୍ଚିତତାରେ ରହିଥାଏ। ଏହିପରି, ତୁମେ ନିଜେ ପ୍ରଜାପତି ବଂଶର ଉତ୍ପନ୍ନ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପୁଅ ବିଶ୍ରବାସ ନାମକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣ କର। ତୁମ ପୁଅମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଧନର ଅଧିପତି ପରି ଉଜ୍ୱଳ ହେବେ।" ପିତାଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, କୈକେସୀ ପିତାଙ୍କୁ ମାନ ଦେଇ, ବିଶ୍ରବାସଙ୍କ ତପସ୍ୟାସ୍ଥଳକୁ ଯାଇ, ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସେ ସମୟରେ, ହେ ରାମ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପୁଅ, ଦ୍ୱିଜ, ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ, ଅଗ୍ନିର ଚତୁର୍ଥ ଶିଖା ପରି ଉଜ୍ୱଳ ହୋଇ ରହିଥିଲେ। ସମୟର କଠୋରତା ଚିନ୍ତାନ କରିନାହିଁ, ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, କୈକେସୀ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ମୌନ ଭାବେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଦଣ୍ଡବତ୍ ହୋଇ, ଚାରିପାଖ ମାଟିରେ ଚାପ ଦେଉଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ମୁହଁ, ସୁନ୍ଦର କଟି, ଦେଖି, ଉଜ୍ୱଳ ତେଜସ୍ୱୀ ଋଷି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—"ହେ କୁଳବତୀ, ତୁମେ କାହାର କନ୍ୟା? କେଉଁଠାରୁ ଆସିଛ? କି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏଠାରେ ଆସିଛ? ସତ୍ୟ କହ।" ଏହିପରି ପ୍ରଶ୍ନ ଶୁଣି, ସେ ଯୌବନତୀ ଝିଅ ହାତ ଜୋଡି କହିଲେ—"ମୋ ଶକ୍ତିରେ, ହେ ମୁନି, ଆପଣ ନିଜେ ମୋ ମନସ୍ଥ କୁ ଜାଣିପାରିବେ। ତଥାପି, ମୁଁ କୈକେସୀ, ମୋ ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଆସିଛି। ଅନ୍ୟ ସବୁ ଆପଣ ଜାଣିପାରିବେ।" ଏହିପରି ଶୁଣି, ଋଷି ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ହୋଇ, କହିଲେ—"ହେ କୁଳବତୀ, ତୁମ ମନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମୁଁ ବୁଝିପାରିଛି। ପୁଅ ପ୍ରାପ୍ତି ଆଶା ତୁମର ଅଛି, ଏବଂ ଏହି କଠିନ ସମୟରେ ଆସିଛ।