ଏହି ଦୃଶ୍ୟରେ, ଆକାଶରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଶୃଙ୍ଖଳାବଦ୍ଧ ଭାବେ ଉଡୁଥିଲେ, ଏବଂ ଏକ ବଡ଼ ଶାବ ଦଳ ପ୍ରକଟ ହେଇଲା, ଯେଉଁମାନେ ମୁଁହରୁ ଅଗ୍ନି ଝାଡ଼ୁଥିଲେ। ରାକ୍ଷସମାନେ ଆକାଶରେ ଉପରେ ଦେଖାଯାଇଲେ, ଏକ ଅଗ୍ନିର ଚକ୍ର ଦୃତ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଉଥିଲା, ବିଜୁରି ଡିସ୍କ ଭଳି; ଲାଲ ପାଦ ଥିବା ପକ୍ଷୀମାନେ ଓ ମନା ପକ୍ଷୀମାନେ ଭୟରେ ଉଡ଼ିଗଲେ। ଏତେ ଭୟଙ୍କର ଅପଶକୁନ ଦେଖି ମଧ୍ୟ, ରାକ୍ଷସମାନେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଅଭିମାନୀ ହୋଇ, ମୃତ୍ୟୁର ଫାନ୍ଦରେ ପଡ଼ି, ଏଗେଇଯାଇଲେ, ପଛୁଟିଲେ ନାହିଁ। ମାଲ୍ୟବନ, ସୁମାଳୀ ଓ ମାଲି – ଏହି ଅତିଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ସାମ୍ନା ଦଳରେ ଥିଲେ, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ବଳି ଯଜ୍ଞ ଅଗ୍ନିକୁ ଆଗ୍ରଣା କରେ। ସମସ୍ତ ରାତିରେ ଚାଲିଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ମାଲ୍ୟବନଙ୍କୁ ପରିବେଷ୍ଟିତ କରିଥିଲେ, ଏକ ପର୍ବତ ପରି, ଯେପରି ଦେବମାନେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଘେରିଥାନ୍ତି। ମାଲିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ରାକ୍ଷସ ନାୟକମାନେ, ବଡ଼ ବଡ଼ ମেঘର ଗୁଞ୍ଜନ ପରି ରୋଷ କରୁଥିଲେ, ଦେବମାନଙ୍କ ଦେଶକୁ ବିଜୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆଗେଇଯାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ପ୍ରଭୁ ନାରାୟଣ ଦେବମାନଙ୍କ ଦୂତରୁ ରାକ୍ଷସମାନେର ଯୁଦ୍ଧ ପ୍ରସ୍ତୁତି ବିଷୟରେ ଶୁଣି, ମନେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ବିଚାର କଲେ। ସେ, ଧନୁଷ ଓ ତୀର ନେଇ, ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ, ଏବଂ ଏକ ଦିବ୍ୟ କବଚ ପିନ୍ଧିଲେ, ଯାହା ହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିଲା। ତାପରେ, ମନୋରମ ନୟନ ଥିବା ବିଷ୍ଣୁ, ଶୁଦ୍ଧ କ୍ୱିଭର ତୀର ଭରି, ତାଙ୍କର ତଳୱାର ଓ କମରବନ୍ଧ ପିନ୍ଧି, ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ବସି, ରାକ୍ଷସମାନେର ନାଶକୁ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଯାତ୍ରା କଲେ। ହରି, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ ଓ ପୀତବସନ ଧାରଣ କରି, ଗରୁଡ଼ର ପିଠିରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଦୀପ୍ତିରେ ଏକ ବର୍ଷା ମେଘ ପରି ଚମକୁଥିଲେ। ସିଦ୍ଧ, ଦିବ୍ୟ ଋଷି, ମହାନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଯକ୍ଷମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା ସଙ୍ଗେ, ବିଷ୍ଣୁ ଚକ୍ର, ତଳୱାର, ଧନୁଷ ଓ ଶଙ୍ଖ ହାତରେ ନେଇ, ଅସୁର ଦଳ ଓ ତାଙ୍କ ନାୟକମାନେ ପାଖକୁ ଆସିଲେ। ଗରୁଡ଼ର ପଙ୍ଖ ଆକାଶରେ ବାତାସ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ରାକ୍ଷସ ଦଳର ପତାକା ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଲା, ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଦଳ ଚଞ୍ଚଳ ହୋଇ, ବଡ଼ ନୀଳ ପର୍ବତ ପରି କମ୍ପିତ ହେଲା। ତାପରେ, ରାତିରେ ଚାଲିଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ମାଧବଙ୍କୁ ଘେରି, ହଜାର ହଜାର ଅସ୍ତ୍ର, ତୀର ଏବଂ ଖଡ଼ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଯାହା ରକ୍ତ ଓ ମାଂସରେ ଲିପ୍ତ, ବିନାଶ ଅଗ୍ନି ପରି ଭୟଙ୍କର। ରାକ୍ଷସମାନେ ମେଘର ଗୁଞ୍ଜନ ପରି ରୋଷ କରି, ପର୍ବତ ପରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ରାଜା କରି ତୀର ବର୍ଷା କଲେ, ଯେପରି ମେଘ ପର୍ବତ ଉପରେ ବର୍ଷା କରେ। କଳା ଓ ଧଳାବର୍ଣ୍ଣ ରାକ୍ଷସମାନେ ଘେରି ରହିଲେ, ବିଷ୍ଣୁ ଏକ କଜଳ ପର୍ବତ ପରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ, ବର୍ଷା ମେଘରେ ଘେରି ଥିବା। ଯେପରି ତିଳପୋକା ମଞ୍ଜରୀକୁ, ମଚ୍ଛ ଏକ ପର୍ବତକୁ, ମଉ ମଧୁପାତ୍ରକୁ, କୁମ୍ଭୀର ସାଗରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରେ, ସେପରି ରାକ୍ଷସମାନେର ଧନୁଷରୁ ତୀର ହରିଙ୍କୁ ଏକାଠି ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ବିନାଶ କାଳରେ ଜଗତ ଅନ୍ତର୍ଗତ ହେବା ପରି। ଯୁଦ୍ଧାରେ ରାକ୍ଷସ ଯୋଧ୍ୟାମାନେ ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ଆକାଶରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ; ରଥୀ, ହାତୀଚାଳକ, ଘୋଡ଼ାଚାଳକ ଓ ପଦାତିମାନେ ଏଗେଇଯାଇଲେ। ପର୍ବତ ପରି ଆକାର ଥିବା ରାକ୍ଷସ ନାୟକମାନେ ହରିଙ୍କୁ ତୀର, ବଣ, ଶୁଳ, ତୋମରା ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ତାଙ୍କୁ ଶ୍ୱାସହୀନ କରିଦେଲେ। ରାତିରେ ଚାଲିଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ସାଗରରେ ମାଛ ଭଳି ହରିଙ୍କୁ ଘେରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଅଜୟ ହରି ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ ତାଣି, ରାକ୍ଷସମାନେ ପାଇଁ ତୀର ବର୍ଷା କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଦୃତ ଓ ବଜ୍ର ପରି କଠୋର ତୀର ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ନିପାତ କଲେ। ତୀର ବର୍ଷାକୁ ବାୟୁ ମେଘ ପରି ଉଡ଼ାଇ ଦେଲେ, ତାପରେ ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କର ମହାଶଙ୍ଖ ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କଲେ, ତିନି ଜଗତ କମ୍ପିତ ହେଲା। ଏହି ଶଙ୍ଖ ଧ୍ୱନି ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ଭୟଭୀତ କରିଦେଲା, ଯେପରି ଜଙ୍ଗଲରେ ସିଂହ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀକୁ ଭୟଭୀତ କରେ। ଘୋଡ଼ାମାନେ ମନୋବଳ ହରାଇ, ହାତୀ ପରି ଅସ୍ଥିର ହେଲେ; ଯୋଧ୍ୟାମାନେ ଶଙ୍ଖ ଧ୍ୱନିରେ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ ରଥରୁ ଫେଲିଗଲେ। ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷରୁ ନିକ୍ସିତ ବଜ୍ର ପରି ତୀର ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ବିଦ୍ଧ କରି, ଭଲ ଫେଦା ଥିବା ତୀର ଭୂମିକୁ ଗହିଲା। ନାରାୟଣଙ୍କ ହାତରୁ ଛାଡ଼ା ତୀରରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ଭୂମିରେ ପରିଗଲେ, ଯେପରି ପର୍ବତ ବଜ୍ର ଘାତରେ ଭୂମିକୁ ଗହେ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚକ୍ରର ଘାତରେ ଶତ୍ରୁମାନେର ଦେହରେ ରକ୍ତ ଧାରା ବହିଲା, ପର୍ବତର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧାରା ପରି। ଶଙ୍ଖ, ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ, ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ରାକ୍ଷସମାନେର ଚିତ୍କାର – ସବୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଗଜ୍ଜନରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ହେଲା। ହରି ତୀର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ, ପତାକା, ଧନୁଷ, ରଥ, ବ୍ୟାନର ଓ କ୍ୱିଭର କାଟିଦେଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟର ତୀବ୍ର କିରଣ, ସାଗରର ତରଙ୍ଗ, ପର୍ବତର କମ୍ପନ, ବର୍ଷା ମେଘର ଧାରା – ଏପରି ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷରୁ ନିକ୍ସିତ ତୀର ଶତାଧିକ ଏବଂ ହଜାର ହଜାର ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଯେପରି ଶରଭ ସିଂହକୁ, ସିଂହ ହାତୀକୁ, ହାତୀ ବାଘକୁ, ବାଘ ଜiଉଟିକୁ ନିପାତ କରେ; ଯେପରି ଜିଉଟି କୁକୁରକୁ, କୁକୁର ବିଲେଇକୁ, ବିଲେଇ ସାପକୁ, ସାପ ଉନ୍ଦୁକୁ ନିପାତ କରେ – ଏପରି ମହାବଳୀ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ନିପାତ ହେଲେ; କିଛି ଭୟରେ ଦୌଡ଼ିଗଲେ, କିଛି ଭୂମିରେ ନିପାତ ହେଲେ। ହଜାର ରାକ୍ଷସ ନିପାତ କରି, ମଧୁସୂଦନ ଯୁଦ୍ଧ ଭୂମିକୁ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ, ଯେପରି ଦେବମାନେ ମେଘକୁ ଜଳରେ ଭରିଦେନ୍ତି। ରାକ୍ଷସ ଦଳ ନାରାୟଣଙ୍କ ତୀର ଓ ଶଙ୍ଖ ଧ୍ୱନିରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ଲଙ୍କା ପାଇଁ ପଳାଇଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ରାକ୍ଷସ ଦଳ ନାରାୟଣଙ୍କ ତୀରରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ତାପରେ ସୁମାଳୀ ହରିଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୀର ବର୍ଷା କରି ପ୍ରତିରୋଧ କଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ମେଘରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ କରିବାପରି ଆବୃତ କଲେ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ପୁନଃ ଆତ୍ମବଳ ନେଇ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।