ସୀତା ମାତା କହିଲେ, “ଧର୍ମଶୀଳ ଲୋକମାନେ କିବା ପାପୀ, କିବା ପୁଣ୍ୟଶୀଳ, କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁର ଯୋଗ୍ୟ ହେଉ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ କ୍ଷମା ଦେବା ଉଚିତ୍; କାରଣ, ପୃଥିବୀରେ କେହି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ନୁହେଁ। ଯେମାନେ ଜଗତକୁ କ୍ଷତି କରିବାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି, କ୍ରୁର ଓ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ବି ଅନୁଚିତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।” ଏପରି କଥା କହିବା ପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣୀର ଅଧିକାରୀ ହନୁମାନ୍, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷୀ ଓ ଶୁଭ୍ର ଚରିତ୍ର ଧାରିଣୀ ସୀତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମାତା, ଆପଣ ନିଶ୍ଚୟ ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ପତ୍ନୀ। ଆପଣ ଆଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତୁ, ମୁଁ ତୁରନ୍ତ ରାଘବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବି।” ହନୁମାନଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତା କହିଲେ, “ମୁଁ ମୋ ସ୍ୱାମୀ, ଭୃତ୍ୟ ପ୍ରତି ଦୟାଶୀଳ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।” ତାଙ୍କର ଏହି ଅନୁରୋଧ ଶୁଣି, ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ୍ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି କରି କହିଲେ, “ମାତା, ଆଜି ଆପଣ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ମୁଖମଣ୍ଡଳ ଥିବା ରାମଙ୍କୁ ଓ ଆପଣଙ୍କ ମିତ୍ର, ଶତ୍ରୁସଂହାରୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ, ଦେଖିବେ।” ଏପରି କହି, ଶ୍ରୀମତୀ ସୀତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ବଳଶାଳୀ ହନୁମାନ୍ ତୁରନ୍ତ ରାଘବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚି, ମନ୍ଦ୍ର ମାଧୁର୍ୟରେ, ଜନକନନ୍ଦିନୀଙ୍କ ବାର୍ତ୍ତା ଅନୁକ୍ରମରେ ରାମଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଏଠାରେ ଶ୍ରୀମଦ୍ ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣର ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡର ଏକଶତ ଚତୁର୍ଦ୍ଧଶ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ହନୁମାନ୍, ପ୍ରଞ୍ଜଳି ହୋଇ, କମଳନୟନ ଧନୁର୍ଧର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଯାହା ପାଇଁ ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ ହେଲା, ଯିଏ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ—ସେ ଦୁଃଖିତ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଆପଣ ଦେଖନ୍ତୁ। ସେ ଦୁଃଖରେ ଅତିଭୂତ, ନୟନ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଆପଣଙ୍କ ବିଜୟ ଶୁଣି ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେ। ମୋର ପୂର୍ବରୁ ଦିଆ ଆଶ୍ୱାସନ ଉପରେ, ସେ ନୟନ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।” ହନୁମାନଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମର ରକ୍ଷକ ରାମ ତୁରନ୍ତ ଚିନ୍ତାରେ ଲୀନ ହୋଇ, ନୟନେ ଅଳ୍ପ ଜଳ ନେଇ ଥିଲେ। ସେ ଗଭୀର ନିଶ୍ୱାସ ନେଇ ଭୂମିକୁ ଦେଖି, ମେଘ ସଦୃଶ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ବିଭୀଷଣ, ଦେବ ଚନ୍ଦନ ଓ ଶୁଭ୍ର ଆଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧାଇ, ମୁଣ୍ଡ ସ୍ନାନ କରାଇ, ବିଳମ୍ବ ନ କରି ସୀତାଙ୍କୁ ନେଇ ଆସ।" ରାମଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି ବିଭୀଷଣ ତୁରନ୍ତ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ଗଲେ, ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ନିଜ ଦାସୀମାନେ ସହ ଆଣିବା ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ। ବିଭୀଷଣ, ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ନମ୍ର, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖି ହାତ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖି ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ, “ୱୈଦେହୀ, ଦେବ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇ, ଶୁଭ୍ର ଆଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧି, ପାଳକୀରେ ଚଢ଼ନ୍ତୁ। ଆପଣଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଶୁଭ ହେଉ।” ସୀତା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ସ୍ନାନ କରିନାହିଁ, ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ମୋ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେ।” ବିଭୀଷଣ କହିଲେ, “ରାମଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ କରିବା ଉଚିତ୍।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପତିନିଷ୍ଠା ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ସୀତା କହିଲେ, “ଯଥାସ୍ଥିତି ହେଉ।” ତାପରେ, ସୀତା ମୁଣ୍ଡ ସ୍ନାନ କରି, ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଭାବେ ଶୃଙ୍ଗାର କରି, ମୂଲ୍ୟବାନ ଆଳଙ୍କାର ଓ ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଲେ। ତାଙ୍କୁ ମୂଲ୍ୟବାନ କାପଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଆବୃତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚମକୁଥିବା ପାଳକୀରେ ବସାଇ, ଅନେକ ରାକ୍ଷସ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ବିଭୀଷଣ ସୀତାଙ୍କୁ ଏଭଳି ଆଣିଲେ। ବିଭୀଷଣ, ମହାତ୍ମା ରାମଙ୍କ ସମ୍ନିଧିକୁ ଆସି, ଶିର ନମାଇ, ଖୁସି ହୋଇ, ସୀତାଙ୍କ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେଲେ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରାକ୍ଷସ ଗୃହରେ ରହୁଥିବା ସୀତାଙ୍କ ଆଗମନ ଶୁଣି, ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କର୍ତ୍ତା ରାମଙ୍କ ମନରେ କ୍ରୋଧ, ଆନନ୍ଦ ଓ ଦୁଃଖ ଏକାସାଥି ଉଦ୍ଭବ ହେଲା। ପାଳକୀ ଭିତରେ ଆସୁଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରି, ରାଘବ ମନରେ ଅନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ ନାହିଁ, ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ମୃଦୁ ଚିତ୍ତ ବିଭୀଷଣ, ମୋ ଜୟ ପାଇଁ ନିତ୍ୟ ଚେଷ୍ଟାଶୀଳ, ବେଗେ ବେଗେ ବୈଦେହୀକୁ ମୋ ପାଖକୁ ଆଣ।” ରାଘବଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି, ଧର୍ମଜ୍ଞ ବିଭୀଷଣ ତୁରନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଶୁନ୍ୟ କରିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଚୂଡ଼ା ପିନ୍ଧିଥିବା ସେବକମାନେ, ଦଣ୍ଡ ଓ ଚାମର ଧରି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ସେନାମାନେକୁ ଦୂରେ ହଟାଇଲେ। ଭଲୁକ, ବାନର, ଓ ରାକ୍ଷସ ଦଳ ସବୁ ଦୂରକୁ ହଟିଗଲେ। ଏପରି ହଟାଯିବା ସମୟରେ ବଡ଼ ସବ୍ଦ ହେଲା, ଯେପରି ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତଳ ସମୁଦ୍ର ଗର୍ଜନ କରେ। ସେମାନେ ଚାରିଦିଗରୁ ହଟୁଥିବା ଦେଖି, ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ଓ ରୁଷ୍ଟ ହେଉଥିବା ସେନାମାନେ ଦେଖି, ରାଘବ କ୍ଷମା ଓ କ୍ରୋଧ ଦୁଇଁ ମିଶି, ତାଙ୍କୁ ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ତାପରେ, କ୍ରୋଧ ଭରିତ ରାମ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାପିତ କରି କହିଲେ, “ମୋ ଆଜ୍ଞା ଅବହେଳା କରି, ତୁମେ ଏହି ଲୋକମାନେକୁ କାହିଁକି କଷ୍ଟ ଦେଉଛ? ସେମାନଙ୍କ ଚିନ୍ତା ଦୂର କର; ଏହି ଲୋକମାନେ ମୋର ନିଜ। ଗୃହ, ଜାମା, ପତିରୋଧ, କିମ୍ବା ରାଜସମ୍ମାନ—ଏହି ସବୁ ନାରୀଙ୍କ ସତ୍ୟ ରକ୍ଷା ନୁହେଁ। ବିପଦେ, କ୍ଷୁଦ୍ରତାରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ, ସ୍ୱୟଂବରରେ, ଯଜ୍ଞରେ କିମ୍ବା ବିବାହରେ ନାରୀଙ୍କ ମାନ ଅପମାନିତ ହୁଏ ନାହିଁ। ସେ ଦୁଃଖ ଓ ବିପଦରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି, ଏଠାରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାରେ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ, ବିଶେଷକରି ମୋ ପାଖରେ। ଏହିଠୁ, ପାଳକୀକୁ ପ୍ରଥକ କର, ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ପଦେପଦେ ଆଣ; ଏହି ବନବାସୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମୋ ପାଖରେ ବୈଦେହୀକୁ ଦେଖନ୍ତୁ।