ଯୁଦ୍ଧ କାଣ୍ଡର ଏହି ବିଭୀଷଣ ଦୃଶ୍ୟରେ, ରାକ୍ଷସ ଶୂର ମହୋଦର ଓ ବନରା ନାୟକ ଦୁଇଜଣ, ଦେହରେ ରୋଷ ଭରି, ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କରି, ତଳୱାର ଉଠାଇ, ଯୁଦ୍ଧ କୁ ଆନନ୍ଦରେ ଏକାପ୍ରତି ଅନ୍ୟକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ । ଦୁଇଜଣ ବିଜୟ ଲାଗି ଦୃଢ଼ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ, ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଘୁଞ୍ଚି, ଏକାପ୍ରତି ଅନ୍ୟର ଦୁର୍ବଳତା ଖୋଜୁଥିଲେ । ମହୋଦର, ଶୂର, ତ୍ୱରିତ ଓ ଶକ୍ତିର ଗର୍ବରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ତଳୱାର ନେଇ ବନରା ନାୟକଙ୍କର ବଡ଼ କବଚ ଉପରେ ଘାତ କଲେ । କିନ୍ତୁ ବନରା ଯୋଧା, ତଳୱାର ଉଠାଇ, ତାଙ୍କର ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ମହୋଦରଙ୍କର ତଳୱାରକୁ ଅଟକାଇ, ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ — ମୁକୁଟ ଓ କଣ ଶୂଙ୍ଗରେ ଶୋଭିତ — କାଟି ଦେଲେ । ମହୋଦରଙ୍କର ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ମୁଣ୍ଡ ଭୂମିରେ ପଡିଲାପରେ, ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କ ସେନା ଏହା ଦେଖି ଦୃଶ୍ୟରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା । ବନରା ଯୋଧା ମହୋଦରକୁ ବଧ କରି, ଅନନ୍ଦରେ ବନରାମାନେ ସାଙ୍ଗ ଗର୍ଜନ କଲେ; ରାବଣ ରୋଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଓ ରାମ ଆନନ୍ଦରେ ଚମକୁଥିଲେ । ରାକ୍ଷସମାନେ ମୁହଁ ନମାଇ, ହୃଦୟ ଭାଙ୍ଗି, ଭୟରେ ଉତ୍କଳିତ ହୋଇ, ପଳାଇଗଲେ । ମହୋଦର ଭୂମିରେ ପଡିଥିବା ଦୃଶ୍ୟ, ବଡ଼ ପାହାଡ଼ର ଏକ ଅଂଶର ପରି ଚିତ୍ରିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର ସେଠାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିଜ ଚମକରେ ଅପୂର୍ବ ଭାବରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଲେ । ବନରା ରାଜା ବିଜୟ ଲାଭ କରିବା ପରେ, ଦେବ, ସିଦ୍ଧ, ଯକ୍ଷ ଓ ଭୂଲୋକବାସୀ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ । ଏହା ପରେ, ମହୋଦର ବଧ ହେଲାପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହାପାର୍ଶ୍ୱ, ରୋଷରେ ଚକ୍ଷୁ ଲାଲ ହୋଇ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ଦେଖିଲେ । ସେ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ବଲିୟା ସେନାକୁ ତୀର ଦ୍ୱାରା ବିପଦ୍ଧ କରି, ବନରାମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଘାତ କଲେ । ବନରାମାନଙ୍କର ଶରୀରରୁ ଫଳ ପଡିଗଲା, ଯେପରି ବାତାସ ବୃକ୍ଷର ଶାଖାରୁ ଫଳ ଖସାଇଦିଏ; ତୀର ଦ୍ୱାରା କିଛି ବନରାମାନଙ୍କର ହାତ କାଟି ଦେଲେ । ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଭୟଙ୍କର ରୋଷରେ, କିଛି ବନରାମାନଙ୍କର ପାର୍ଶ୍ୱ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଏହି ତୀର ବର୍ଷାରେ ବନରାମାନେ ବିପଦ୍ଧ ହୋଇଗଲେ । ସେମାନେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ଭୟରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ, ଦୃଷ୍ଟି ହରାଇଗଲେ; ଅଙ୍ଗଦ, ତାଙ୍କର ସେନାର ଦୁଃଖ ଓ ଆହତ ଅବସ୍ଥା ଶୁଣି, ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ । ଅଙ୍ଗଦ, ସମୁଦ୍ରର ଉତ୍ତାଳ ତରଙ୍ଗ ପରି ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ପରି ଚମକୁଥିବା ଏକ ଲୋହା ଗଦା ଉଠାଇଲେ । ସେ ମହାପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ଏହି ଘାତରେ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଅଚେତନ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ସାରଥି ସହିତ ରଥରୁ ଭୂମିରେ ପଡିଗଲେ । ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, କଳି ରଙ୍ଗର ଦ୍ରବ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା ମଧ୍ୟ ଭାଲୁ ରାଜା, ତାଙ୍କର ଦଳରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତିରେ ଉଠିଲେ । ରୋଷରେ, ପାହାଡ଼ ଶିଖର ପରି ଏକ ବଡ଼ ପଥର ଉଠାଇ, ଶକ୍ତିରେ ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥକୁ ଭଙ୍ଗ କଲେ; କିଛି ସମୟ ପରେ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ଅବସ୍ଥା ଫେରିଲେ । ସେ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଅନେକ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆହତ କଲେ, ଜାମ୍ବବାନଙ୍କ ଛାତିରେ ତିନି ତୀର ଘାତ କଲେ । ଭାଲୁ ରାଜା ଓ ଗବାକ୍ଷକୁ ଅନେକ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆହତ କଲେ; ଗବାକ୍ଷ ଓ ଜାମ୍ବବାନ ତୀରରେ ବିପଦ୍ଧ ହେବା ଦେଖି, ଅଙ୍ଗଦ ଭୟଙ୍କର ରୋଷରେ, ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଲୋହା ଗଦା ଉଠାଇଲେ, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ରୋଷରେ ଜ୍ୱଳି ଉଠିଲା । ସେ ଦୂରରୁ ଦୁଇ ହାତରେ ଏହି ଗଦାକୁ ଘୁଞ୍ଚି, ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ । ଏହି ଘାତରେ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱଙ୍କର ଧନୁଷ, ତୀର ଓ ମୁକୁଟ ହାତରୁ ଖସିଗଲା; ତାପରେ, ଅଙ୍ଗଦ ରୋଷରେ ତାଙ୍କର କଣ ଶୂଙ୍ଗ ତଳରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଥପ୍ପଡ଼ ଦେଲେ । ମହାପାର୍ଶ୍ୱ, ତୀବ୍ର ଶକ୍ତିରେ, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ କୁଟାର ଉଠାଇ, ଏହାକୁ ବାମ କାନ୍ଧରେ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଘାତ କଲେ; ଅଙ୍ଗଦ ରୋଷରେ ଏହି କୁଟାରରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ । ତାପରେ, ଅଙ୍ଗଦ, ବଜ୍ର ପରି ଦୃଢ଼ ମୁଷ୍ଟି ନେଇ, ନିଜ ପିତାଙ୍କ ପରି ଶୂରତାରେ, ରାକ୍ଷସଙ୍କର ଛାତିର ମୂଳ ନିଶାନା କରି ଘାତ କଲେ । ଏହି ଘାତ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପରି ଦୃଢ଼; ଏହି ମୁଷ୍ଟି ଘାତରେ, ମହାପାର୍ଶ୍ୱଙ୍କର ହୃଦୟ ଫାଟିଗଲା, ସେ ଭୂମିରେ ବଧ ହୋଇ ପଡିଗଲେ । ଏହି ଘଟଣା ଦେଖି, ରାକ୍ଷସ ସେନା ଅସ୍ଥିର ହୋଇଗଲା । ତାପରେ, ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ରାବଣଙ୍କ ମନରେ ବଡ଼ ରୋଷ ଜାଗିଲା; ଆନନ୍ଦରେ ବନରାମାନେ ସିଂହ ଦ୍ୱାରା ଗର୍ଜନ କଲେ । ଏହି ଗର୍ଜନରେ, ଲଙ୍କାର ଦ୍ୱାର ଓ ଅଟାଲା ଉପରେ ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ଧାରା ଅସ୍ଥିରତା ଆସିଲା; ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଗର୍ଜନ କଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶତ୍ରୁ, ରାକ୍ଷସ ରାଜା ରାବଣ, ଦେବ ଓ ବନବାସୀମାନଙ୍କର ଏହି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶୁଣି, ଯୁଦ୍ଧ କୁ ଆତୁର ହୋଇ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ । ଏହା ପରେ, ମହୋଦର ଓ ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ବଧ ହେବା, ଓ ଶୂର ବିରୂପାକ୍ଷ ବି ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ ହେବା ଦେଖି, ରାବଣଙ୍କ ମନରେ ବଡ଼ ରୋଷ ଆସିଲା । ସେ ତାଙ୍କର ସାରଥିକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି କହିଲେ: “ମୋ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ବଧ ହୋଇଛନ୍ତି, ମୋ ନଗର ଅବରୋଧ ହୋଇଛି — ଏହି ଦୁଃଖକୁ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ବଧ କରି ଦୂର କରିବି।