ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ, ରାମ, ଏକ ଦିନ ଶୁଣିଲେ—ମହାପୁରୁଷ ଋଚୀକଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ବଡ଼ ପୁଅକୁ ବିକ୍ରୟ କରିବାକୁ ମାନ୍ୟ କରିନାହିଁ। ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତାଙ୍କ ମା, ମହାନ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କର ମାତୃ, ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କୁ କହିଲେ—“ବିଭାବନୀୟ ଭାର୍ଗବ କହିଛନ୍ତି, ବଡ଼ ପୁଅକୁ ବିକ୍ରୟ କରିହେବ ନାହିଁ।” ତାପରେ ମା ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କୁ କହିଲେ—“ମୋ ଅପରିପକ୍କ ପୁଅ ଶୁନକ ମଧ୍ୟ ମୋ ପାଇଁ ଅତି ପ୍ରିୟ। ତେଣୁ, ମୁଁ ଅପରିପକ୍କ ପୁଅକୁ ଦେଇପାରିବି ନାହିଁ, ରାଜା।” ସେ କହିଲେ—“ସାଧାରଣତଃ, ବଡ଼ ପୁଅ ପିତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ହୁଏ, ଅପରିପକ୍କ ପୁଅ ମାତାଙ୍କୁ। ଏହିପରି ମୁଁ ମୋ ଅପରିପକ୍କ ପୁଅକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବି।” ଏହିପରି ଋଷି ଓ ତାଙ୍କ ଜନନୀ କଥା କହିବା ପରେ, ମଧ୍ୟମ ପୁଅ ଶୁନଃଶେପ ନିଜେ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—“ପିତା କହିଛନ୍ତି ବଡ଼ ପୁଅକୁ ବିକ୍ରୟ କରିହେବ ନାହିଁ, ମା କହିଛନ୍ତି ଅପରିପକ୍କ ପୁଅକୁ ଦେଇହେବ ନାହିଁ। ମୁଁ ଭାବୁଛି, ମଧ୍ୟମ ପୁଅକୁ ବିକ୍ରୟ କରିପାରିବ। ରାଜା, ଆପଣ ମୋତେ ନେଇଯିଅ।” ଏହିପରି କଥା ପରେ, ବଳଶାଳୀ ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ—“କ୍ରୋଡ଼ କ୍ରୋଡ଼ ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ରାଶି ରାଶି ମଣି ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ ଦେଇ ମୁଁ ଏହି ଶୁନଃଶେପକୁ ନେଉଛି।” ରାଜା ଅତି ଖୁସି ହେଇ ଶୁନଃଶେପକୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଗାଁ ପରିବର୍ତ୍ତେ ନେଇ ଚାଲିଗଲେ। ଏହି ରାଜା ଅମ୍ବରୀଷ, ମହାପ୍ରଭାବ ଓ ମହାପ୍ରତିଷ୍ଠାର ଧନୀ, ଶୁନଃଶେପକୁ ତୁରନ୍ତ ରଥରେ ବସାଇ ଏକାନ୍ତରେ ଯାତ୍ରା କରିଲେ। ଏହିପରି କଥା ଶେଷ ହେଲାପରେ, ବାଲକାଣ୍ଡର ଶୁଭ ରାମାୟଣର ଶିଷ୍ଟିଅଂଶ ଅନ୍ତ ହେଲା। ଅମ୍ବରୀଷ ଶୁନଃଶେପକୁ ନେଇ, ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ପୁଷ୍କର ତୀରେ ବିଶ୍ରାମ କରିବାକୁ ବସିଲେ। ଶୁନଃଶେପ, ଯେଉଁଠି ପବିତ୍ର ପୁଷ୍କର ଆସି, ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ତାଙ୍କ ମାମା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ତିନି ଦିନ ତିନି ରାତିର ତ୍ରିଷ୍ଣା ଓ ଅଶକ୍ତିରେ ଦୁଃଖିତ ହେଇ, ମୁଁ ମା, ପିତା, କିମ୍ବା କୌଣସି ସାଜାନା ନାହିଁ, ଏହିପରି କଥା କହି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଆଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ। “ମୃଦୁ ଓ ଉତ୍ତମ ଋଷି, ଆପଣ ମୋତେ ଧର୍ମରେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ଆପଣ, ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଓ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ରାଜାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ହେଉ, ମୁଁ ଦୀର୍ଘ ଓ ଅବିରାମ ଜୀବନ ପାଉ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତପସ୍ଯା କରି, ମୁଁ ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତି କରିପାରିବି। ଆପଣ ମୋତେ ପିତା ସ୍ନେହରେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ, ମୋ ପାଇଁ ଭଲ କରିବା ଉଚିତ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ଭାବରେ ଶାନ୍ତି ଦେଲେ, ତାପରେ ନିଜ ପୁଅମାନଙ୍କୁ କହିଲେ—“ପିତାମାନେ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଶ୍ରେୟସ୍ୟ ଓ ପରଲୋକ ଲାଗି ଚାହାନ୍ତି—ଏହି ସମୟ ଆସିଛି। ଏହି କୁମାର, ଏକ ଋଷିର ପୁଅ, ମୋ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି। ମୋ ପୁଅମାନେ, ତମେ ତମ ଜୀବନ ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କର। ତମେ ଯେଉଁଠି ଧର୍ମ ଓ କର୍ମ କରିଛ, ରାଜା ପାଇଁ ବଳି ହେଇ ଅଗ୍ନିକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କର। ଶୁନଃଶେପ ରକ୍ଷା ପାଇବେ, ଯଜ୍ଞ ନିର୍ବିଘ୍ନ ଚାଲିବ, ଦେବତାମାନେ ତୃପ୍ତି ହେବେ, ମୋ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ ହେବ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମଧୁଚ୍ଛନ୍ଦା ଆଦି ପୁଅମାନେ ଦୁଃଖରେ ଓ ଗର୍ବରେ କହିଲେ—“ଆପଣ କିପରି ନିଜ ପୁଅମାନେ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ପୁଅକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବେ? ଏହା ଅନୁଚିତ, କୁକୁର ମାଂସ ଭୋଜନ କରିବା ପରି ଅନୁଚିତ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଚକ୍ଷୁ ଲାଲ ହୋଇ କହିଲେ—“ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ କହିଛ, ତଥାପି ଏହା ଧର୍ମରେ ନିନ୍ଦିତ। ମୋ କଥା ଅବହେଳା କରିଛ, ଏହା ଅତି କଠୋର ଓ ଭୟଙ୍କର। ତମେ ବସିଷ୍ଠ ପ୍ରଜାଙ୍କ ପରି, ଜନ୍ମରୁ କୁକୁର ମାଂସ ଭୋଜନ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେବ। ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ରହିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେବ।” ଏହି ଶାପ ଦେଇ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଦୁଃଖିତ ଶୁନଃଶେପକୁ ନିଜ ରକ୍ଷା ଓ ମଙ୍ଗଳ ନିଶ୍ଚିତ କରି କହିଲେ—“ପବିତ୍ର ଦୂରା, ଲାଲ ଫୁଲ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେଇ, ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁ ଶ୍ତମ୍ଭ ଉପରେ ଯାଉ ଓ ଅଗ୍ନିକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କର। ଏହି ଦୁଇ ଦିବ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବା ଉଚିତ, ତେଣୁ ତୁମେ ସଫଳତା ପାଇବା।” ଶୁନଃଶେପ ସେଇ ଦୁଇ ମନ୍ତ୍ର ନିଜେ ନେଇ, ରାଜା ଅମ୍ବରୀଷଙ୍କୁ କହିଲେ—“ରାଜା, ଚତୁର୍ବୁଜ ଶିଂହ, ଆମେ ତୁରନ୍ତ ଯଜ୍ଞ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯାଉ। ଆପଣଙ୍କ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଶେଷ କରନ୍ତୁ, ଯଜ୍ଞ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାକୁ ଘୋଷଣା କରନ୍ତୁ।” ଏହି କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ଖୁସିରେ ତୁରନ୍ତ ଯଜ୍ଞ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଗଲେ। ପୁରୋହିତମାନଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ରାଜା ଶୁନଃଶେପକୁ ପବିତ୍ର ଚିହ୍ନ ଦେଇ, ଲାଲ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧାଇ ବଳି ଷ୍ଟମ୍ଭରେ ବାନ୍ଧିଲେ। ଏପରି ବାନ୍ଧା ଯାଉଥିବା, ଶୁନଃଶେପ ଉତ୍ତମ ଶବ୍ଦରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇକୁ ଯଥାଯଥ ଷ୍ଟୁତି କଲେ। ତାପରେ, ଶହସ୍ରଚକ୍ଷୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଗୁପ୍ତ ଷ୍ଟୁତିରେ ତୃପ୍ତି ହେଇ ଶୁନଃଶେପକୁ ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ ଦେଲେ। ଏହିପରି ରାଜା, ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷ, ଯଜ୍ଞ ସଫଳ କରି ବହୁ ଫଳ ଲାଗିଲେ, ରାମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦୟାରେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମଧ୍ୟ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତପସ୍ଯା କରି, ପୁଷ୍କରରେ ଅପର ଶତ ବର୍ଷ ତପ କଲେ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲାପରେ, ଶୁଭ ବାଲକାଣ୍ଡର ଅଗ୍ର ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ଶେଷ ହେବା ପରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ତପସ୍ଯାର ଫଳ ଦେବାକୁ ଆସିଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ ପରେ ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ।