ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ କିପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ?—ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଉପସ୍ଥାପନ କରି ବାସିଷ୍ଠମାନେ ଏବଂ ମହୋଦୟର ଅନୁଗାମୀମାନେ ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଚକ୍ଷୁ ଲାଲ କରି କଠୋର କଥା କହିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, କ୍ରୋଧରେ ଚକ୍ଷୁ ଲାଲ କରି କହିଲେ—“ମୁଁ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଏବଂ ତୀବ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଥିଲି, ତଥାପି ସେମାନେ ମୋତେ ନିନ୍ଦା କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଦୁଷ୍ଟମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଆଜି ଭସ୍ମରେ ପରିଣତ ହେବେ; କାଳର ଦୂର୍ବଳ ଫାସରେ ବନ୍ଧି ସେମାନେ ଏହି ଦିନେ ଯମଲୋକକୁ ଯିବେ।” “ସାତଶ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ମୃତପାସ୍ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବେ, କୁକୁର ମାଂସ ଭୋଜନ କରିବେ, ନିର୍ଦୟ ଏବଂ ମୁଷ୍ଟିକା ନାମରେ ପରିଚିତ ହେବେ। ସେମାନେ ଅଙ୍ଗବଙ୍ଗ ଏବଂ ବିକୃତ ଶରୀରରେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଅପମାନିତ ହୋଇ ଘୁରିବେ। ଏବଂ ମହୋଦୟ, ଯିଏ ମୋତେ ଅନ୍ୟାୟ ଭାବେ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଅପବାଦିତ ହୋଇ, ନିଷାଦ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବେ, ପ୍ରାଣୀହତ୍ୟାରେ ଲିନ ଏବଂ ଦୟାରହିତ ହେବେ। ମୋର କ୍ରୋଧରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଦୁଃଖରେ ବାସ କରିବେ।” ଏପରି କଥା କହି, ମହାତ୍ମା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଶାନ୍ତ ହେଲେ। ଏହି ଘଟଣା ପରେ, ବାଲକାଣ୍ଡର ଏକାଠିଅଷ୍ଟମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଜାଣିଲେ ଯେ, ବାସିଷ୍ଠମାନେ ଏବଂ ମହୋଦୟ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ପରାଜିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେ ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କହିଲେ—“ଏହି ହେଉଛନ୍ତି ତ୍ରିଶଙ୍କୁ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ଦାନଶୀଳ ରାଜା। ସେ ମୋ ପାଖରେ ଶରଣାଗତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହି ଦେହରେ ଥିବାବେଳେ ସେ ଦେବତାମାନେ ବସୁଥିବା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଅଜୟ କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି—ନିଜ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି। ତେଣୁ ଏହି ଯଜ୍ଞ ଆମେ ଏକାସାଥି କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।” ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ମହାମୁନିମାନେ ତୁରନ୍ତ ଏକଠି ହେଲେ, ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ କହିଲେ—“କୁଶିକନନ୍ଦନ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧୀ ମୁନି। ସେ କହିଥିବା କଥା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ସେ ଅଗ୍ନି ସମାନ ପୂଜ୍ୟ, କ୍ରୋଧେ ଶାପ ଦେଇପାରନ୍ତି। ତେଣୁ ତ୍ରିଶଙ୍କୁ ନିଜ ଶରୀରରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବା ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ ହେଉ। ଏହିପରି କହି ସମସ୍ତେ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଋତ୍ୱିଜ୍ ଭାବେ ବସିଲେ, ଅନ୍ୟ ଋତ୍ୱିଜ୍ମାନେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ମନ୍ତ୍ରପାଠ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ନିୟମ ଅନୁସାରେ ହେଲା। ବହୁଦିନ ପରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ହବିଷ୍ୟ ବିଧାନ କଲେ, କିନ୍ତୁ କୌଣସି ଦେବତା ତାଙ୍କର ଅଂଶ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଆସିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ଯଜ୍ଞ ଚମଚ ଉଠାଇ ତ୍ରିଶଙ୍କୁ କହିଲେ—“ମୋର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦେଖ, ରାଜା! ମୁଁ ଏହି ଦେହରେ ତୁମକୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନେଇଯିବି। ଏହି ମୋର ତପସ୍ୟାର ଫଳ। ଏହି ଦେହରେ ତୁମେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଅ!” ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ତ୍ରିଶଙ୍କୁ ନିଜ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। ମୁନିମାନେ ଏହା ଦେଖିଲେ। ତ୍ରିଶଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଗରେ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତା କହିଲେ—“ତ୍ରିଶଙ୍କୁ, ପୁଣି ପୃଥିବୀକୁ ଫେର; ତୁମେ ସ୍ୱର୍ଗର ଅଧିକାରୀ ନୁହଁ। ତୁମ ଗୁରୁଙ୍କର ଶାପରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଛ; ମୂର୍ଖ, ତୁମେ ମୁଣ୍ଡ ନିମ୍ନ କରି ପୃଥିବୀକୁ ପଡ଼।" ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଏହି କଥାରେ ତ୍ରିଶଙ୍କୁ ପୃଥିବୀକୁ ପଡ଼ି ଯାଉଥିବା ବେଳେ, "ମୋତେ ରକ୍ଷା କର!" ବୋଲି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ତାଙ୍କ ଦୁଃଖ ଶୁଣି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ "ଥାମ, ଥାମ!" ବୋଲି କହିଲେ। ସେ, ପ୍ରଜାପତି ସମାନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ନୂତନ ସପ୍ତ ଋଷି ଏବଂ ନୂତନ ତାରାମାଳା ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ଅନ୍ୟ ମୁନିମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିବାବେଳେ, ତାଙ୍କ ମନ ରେ କ୍ରୋଧ ଭରି ନୂତନ ତାରାମାଳା ତିଆରି କଲେ। ଏହି କ୍ରୋଧରେ ସେ କହିଲେ—“ମୁଁ ଆଉ ଏକ ଇନ୍ଦ୍ର ସୃଷ୍ଟି କରିଦେବି, କିମ୍ବା ଏହି ଲୋକ ଇନ୍ଦ୍ର ବିନା ହେଇଯାଉ!” ଏହିପରି କହି ନୂତନ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ତାଙ୍କ ଏହି କ୍ରୋଧ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଋଷି, ଦେବତା ଏବଂ ଅସୁରମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ନମ୍ର ଭାବରେ ଅନୁରୋଧ କଲେ—“ଏହି ରାଜା ତାଙ୍କ ଗୁରୁଙ୍କ ଶାପରେ ପୀଡ଼ିତ, ତେଣୁ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବାର ଅଧିକାର ନାହିଁ।” ଦେବତାଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କହିଲେ—“ତ୍ରିଶଙ୍କୁଙ୍କ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗାରୋହଣ ପାଇଁ ମୁଁ ଅଂଗୀକାର କରିଛି, ମୁଁ ମିଥ୍ୟା କରିପାରିବି ନାହିଁ। ତେଣୁ ତ୍ରିଶଙ୍କୁ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ସଦା ରୁହନ୍ତୁ, ଏବଂ ମୋର ତିଆରି କରା ଏହି ତାରାମାଳା ସ୍ଥିର ରୁହନ୍ତୁ। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଅଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ତାରାମାଳା ରୁହନ୍ତୁ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ଯାହା କରିଛନ୍ତି, ତାହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରନ୍ତୁ।” ଦେବତାମାନେ କହିଲେ—“ତଥାସ୍ତୁ! ସମସ୍ତ ତାରାମାଳା ଏଭଳି ରୁହ, ତୁମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉ।” ଏଭଳି କରି ଆଗ୍ନିମାର୍ଗର ବାହାରେ ଆକାଶରେ ବହୁତ ତାରାମାଳା ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଇ ଚମକୁଥିଲା।