ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ତାଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେନାକୁ ସେ ଶତ୍ରୁମାନେ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲେ। ରାଜା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ଚକ୍ଷୁ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ହେଲେ। ସେ ଛୋଟ ବଡ଼ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପହ୍ଲବମାନୋଂକୁ ନଶ୍ଚିନ୍ନ କରିଦେଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପହ୍ଲବମାନେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ସେ ପୁଣି ଭୟଙ୍କର ଶକ ଓ ଯବନମାନୋଂକୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ସେଠି ସମସ୍ତ ଭୂମି ଶକ ଓ ଯବନମାନୋଂକୁ ଦ୍ୱାରା ଢାକିଯିବାକୁ ଲାଗିଲା। ସେ ଶକ-ଯବନମାନେ ସୁନା ତାନ୍ତି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ଓ ଅଣ୍କୁଶ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ସୁନା ଖେଡ଼ା ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ସେଇ ସମସ୍ତ ସେନା ଦେଖିବାକୁ ଅଗ୍ନିର ଭୟଙ୍କର ଶିଖା ପରି ଦ୍ୱଂସ ହେଉଥିଲା। ତାପରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତାଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ମୁକ୍ତ କରିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଯବନ, କମ୍ବୋଜ ଓ ବର୍ବରମାନେ ଭୟ ଓ ଅସ୍ତିରତାରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ ବସିଷ୍ଠ ମୁନି ନନ୍ଦିନୀ ଗାଈଠାରୁ ଯୋଗଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ନୂତନ ସେନା ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ। ତାଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଦେହାଉଥିବା ସ୍ବର ଦ୍ୱାରା କମ୍ବୋଜମାନେ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ, ତାଙ୍କ ଦୁଧ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ବର୍ବରମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଗର୍ଭ ଭାଗରୁ ଯବନମାନେ, ମଳ ଭୂମିରୁ ଶକମାନେ ଏବଂ କେଶର ଫୋଲିକଲରେ ମ୍ଲେଛ, ହାରିତ ଓ କିରାତମାନେ ବାସ କଲେ। ସେମାନେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ସମସ୍ତ ସେନାକୁ ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ସହିତ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲେ। ଏହା ଦେଖି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଶତପୁତ୍ର ନିଜ-ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଧରି ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। ତେବେ ବସିଷ୍ଠ ମହାର୍ଷି ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଏକ ଗର୍ଜନା କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଭସ୍ମ କରିଦେଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ସମେତ ସବୁଠି ଭସ୍ମ ହେଇଗଲେ। ଏହିଭଳି ସମସ୍ତ ସେନା ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଯିବାରୁ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଲଜ୍ଜା ଓ ଦୁଃଖରେ ତଳିଗଲେ। ସେ ସମୁଦ୍ରର ତରଙ୍ଗ ହୀନ ହେବା ପରି, ଫଣ ଭଙ୍ଗ ସାପ ପରି, ଗ୍ରସ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଅଳୋକିତ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ପୁତ୍ର ଓ ଶକ୍ତି ହରାଇ ଏକ ଛାଟିକା ଚିଡ଼ିଆ ପରି ନିରୁତ୍ସାହ ଓ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ତାପରେ ଗୋଟିଏ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟର ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ଶାସନ କରିବା ପରାମର୍ଶ ଦେଇ, ସେ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇ ହିମାଳୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଘୋର ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ଯେଉଁଠି କିନ୍ନର ଓ ସର୍ପମାନେ ବାସ କରୁଥିଲେ। କିଛି ସମୟ ପରେ ଦେବମହେଶ୍ୱର, ବୃଷଧ୍ୱଜ ମହାଦେବ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବରଦାନ ଦେବା ପାଇଁ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ହେ ରାଜନ୍, କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏଇ ତପସ୍ୟା କରୁଛ? ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ? ମୁଁ ବରଦାତା, ତୁମ ଇଚ୍ଛା କହ।" ତାପରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମହାଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ, "ଯଦି ଆପଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ମୋତେ ଧନୁର୍ବେଦ ଏବଂ ତାହାର ସମସ୍ତ ଉପବେଦ, ଉପନିଷଦ୍ ଓ ଗୁପ୍ତ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଦେବ, ଦାନବ, ମୁନି, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଜେଉଁ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଜାଣନ୍ତି, ସେଗୁଡ଼ିକ ମୋ ପାଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଉ। ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଉ।" ମହାଦେବ କହିଲେ, "ତଥାସ୍ତୁ," ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ଏଭଳି ଭାବେ ଦେବାଦିଦେବ ଠାରୁ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କରି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଗର୍ବିତ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ। ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ସମୁଦ୍ର ପରି ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ବଢ଼ିଗଲା। ସେ ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ମନେ ମନେ ମୃତ ଭାବିଲେ। ତାପରେ ସେ ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ ଓ ତାଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ମୁକ୍ତ କଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତାପୋବନ ନାମକ ମୁନିମାନୋଂକ ଅବସ୍ଥାନକୁ ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ଜଳିଦେଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଉପରେ ଉଠି ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଶତଶଃ ଭୟଭୀତ ମୁନିମାନେ ଚାରିପଟେ ପଳାଇଗଲେ। ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନେ, ମୃଗ, ପକ୍ଷୀମାନେ ଭୟ ଓ ଅସ୍ତିରତାରେ ହଜାରେ ହଜାରେ ଚାରିପଟେ ଦୌଡ଼ିଗଲେ। ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଶୂନ୍ୟ ଓ ନିରବ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା, ଝାଡ଼ି ଜଙ୍ଗଲ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ବସିଷ୍ଠ ମୁନି ପୁନିପୁନି କହିଲେ, "ଭୟ ପାଅନି," ଏବଂ ଘୋଷଣା କଲେ, "ଆଜି ମୁଁ ଗାଧିପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେବି, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ କୁହୁଡ଼ିକୁ ଚାଲିଯାଏ।" ଏଭଳି କହି ବସିଷ୍ଠ ମହାର୍ଷି ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଯମଦଣ୍ଡ ସମ ଦଣ୍ଡ ତୁଳିଲେ, ଯେଉଁଠି ଧୂଆଁ ନଥିବା ଅଗ୍ନିପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଅଗ୍ନିଅସ୍ତ୍ର ଧ୍ୟାନ କରି କହିଲେ, "ଥା, ଥା!" ବସିଷ୍ଠ ତାଙ୍କ ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡ ତୁଳି, କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ, "ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ବଂଶ ନାଶକ, ମୁଁ ଏଠାରେ ଦଢ଼ିଆଛି—ତୁମ ଶକ୍ତି ଦେଖା। ଆଜି ମୁଁ ତୁମ ଅସ୍ତ୍ରର ଗର୍ବ ଭଙ୍ଗ କରିଦେବି। କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶକ୍ତି କେଉଁଠି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶକ୍ତି କେଉଁଠି! ମୋ ଦିବ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶକ୍ତି ଦେଖ।" ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ମୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିବା ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନିଅସ୍ତ୍ର ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଦମିତ ହେଲା, ଯେପରି ଅଗ୍ନିକୁ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ଶାନ୍ତ କରାଯାଏ।