ଏହି ସମୟରେ ରାଘବ ରାମ ତୀର ଧନୁଷ ଚାପିବା ସହିତ, ଆକାଶ ଗର୍ଜି ଉଠିଲା, ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକ କମ୍ପିତ ହେଲା। ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଉପରେ ଅନ୍ଧାର ଛାଇଗଲା, ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକ ଅପ୍ରଭାସିତ ହେଲା, ହ୍ରଦ ଏବଂ ନଦୀମାନେ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇ ଚଳିତ ହେଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ତାରାମାନେ ବିକୃତ ଦିଗରେ ଗତି କରିଲେ; ଆକାଶ ଏକାଧାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ରେଖାରେ ଜ୍ୱଳିତ ହେଲା, ଅନ୍ୟ ପଟେ ଗାଢ଼ ଅନ୍ଧାକାର ଲାଗି ରହିଲା। ଏହି ସମୟରେ ଶତଶଃ ଉଲ୍କାପିଣ୍ଡ ଆକାଶକୁ ଆଲୋକିତ କରିଦେଲା, ଏବଂ ଆକାଶରୁ ଏକାଧାରେ ଗର୍ଜନ ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଗଲା। ରାମଙ୍କ ତେଜର ପ୍ରଭାବରେ ଦେବତାମୟ ପବନ ବେଗରେ ବହିଲା, ପୁନିପୁନି ବୃକ୍ଷ ଉପଡ଼ି ମେଘମାନେ ଉଠାଇ ନେଲା। ସେମାନେ ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଉଖଣ୍ଡି ଦେଲେ, ଶିଖରଗୁଡ଼ିକ ଭଙ୍ଗୁର ହେଲା, ଆକାଶରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ମେଘ ଏକାଠି ହୋଇ ଭୟାନକ ଗର୍ଜନ କରିଲେ। ସେମାନେ ତାପସ୍ବଳିତ ଅଗ୍ନି ମୁକ୍ତ କଲେ, ଦୃଶ୍ୟମାନ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଗର୍ଜନ ସହିତ କ୍ରନ୍ଦନ କରିଲେ। ଅଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଭୟାନକ ଚିତ୍କାର କଲେ; ଯେଉଁମାନେ ଭୟାଭୀତ ହେଲେ ସେମାନେ ଶୀତଳ ହୋଇ କମ୍ପିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତେ ଭୟରେ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇ ନିର୍ମିଳିତ ରହିଲେ—ପ୍ରାଣୀ, ଜଳର ତରଙ୍ଗ, ସର୍ପ ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ। ଏହି ସମୟରେ ବିପୁଳ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସମୁଦ୍ର ଭୟାନକ ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କର କୂଳ ଛାଡ଼ି ଏକ ଯୋଜନ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାଡ଼ି ଆସିଲା। ଶତ୍ରୁନାଶକ ରାଘବ ଏହି ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ସମୁଦ୍ରକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲେ ନାହିଁ, ସେ ନଦୀ ଓ ନାଲାମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ସମୁଦ୍ର ପାଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ସମୁଦ୍ରମଧ୍ୟରୁ ସ୍ୱୟଂ ସାଗର ଉଦୟ ପର୍ବତ କିମ୍ବା ମେରୁରୁ ଉଦିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ପ୍ରକାଶମାନ ହୋଇ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସେ ସର୍ପମାନଙ୍କ ସହିତ ଦେଖାଗଲେ, ଯାହାଙ୍କ ମୁଁହ ଅଗ୍ନିପରି ଜ୍ୱଳିତ, ଚମକୁଥିବା ବୈଦୂର୍ୟ ପରି ଦେହ ଏବଂ ସୁନା ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ। ଲାଲ ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ଚକ୍ଷୁ, ମୁଣ୍ଡରେ ସମସ୍ତ ପୁଷ୍ପର ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଶୋଭା ପାଉଥିଲା। ଶୁଦ୍ଧ ସୁନା ଓ ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିବା ରତ୍ନମାନେ ସହିତ ଅଳଙ୍କୃତ, ବିଭିନ୍ନ ଧାତୁ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହେଇ ଏକ ଶ୍ରେଣୀ ମଧ୍ୟରେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଆଲୋକରେ ରୂପାନ୍ତରିତ ହେଉଥିଲେ। ଗଙ୍ଗା ଓ ସିନ୍ଧୁ ନେତୃତ୍ୱରେ ନଦୀମାନେ, ବଡ଼ ବଡ଼ ମଗର ଘୁରୁଥିବା, ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ସର୍ପ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ସହିତ ସାଗର ଅବତରିତ ହେଲେ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାଗର ପ୍ରଥମେ ନାନା ରୂପ ଓ ଶୋଭାମୟ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ। ପରେ ତୀର ଧାରଣ କରିଥିବା ରାଘବଙ୍କୁ ନମ୍ର ହସ୍ତେ ଏହିପରି କହିଲେ—“ହେ ରାଘବ, ପୃଥିବୀ, ବାୟୁ, ଆକାଶ, ଜଳ ଓ ଅଗ୍ନି—ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ନିତ୍ୟ ଧର୍ମରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଅଛନ୍ତି, ଶାଶ୍ୱତ ମାର୍ଗକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି। ମୋର ମୂଳ ସ୍ୱଭାବ ହେଉଛି ଗଭୀର ଓ ଅତିକ୍ରମ୍ୟ ନୁହେଁ; ଯଦି ମୁଁ ଉପର୍ଯ୍ୟଳ ହେଉଥାନ୍ତି, ତେବେ ଏହା ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବାର ସୂଚନା। ମୁଁ ଚାହିଲେ, ଲୋଭ କିମ୍ବା ଭୟରେ କିଛି କରିପାରିବି ନାହିଁ, ମୋ ଜଳରେ ମଗର ଓ ଘୋଘୋ ଥିବା ଦ୍ୱାରା ଏହା ଅବରୋଧ ହେବ ନାହିଁ। ତୁମ ମକର ସେନା ପାଇଁ ମୁଁ ଏହାକୁ ଭୂମିପରି ଦୃଢ଼ କରିଦେବି।” ତାପରେ ରାମ କହିଲେ, “ହେ ବରୁଣଙ୍କ ନିବାସ, ମୋର ଏହି ମହାତୀର ଅପରାଜୟ—କେଉଁ ଦିଗକୁ ମୁଁ ଏହା ଛାଡ଼ିବି?” ସାଗର ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଓ ଏହି ତୀର ଦେଖି, ତେଜସ୍ବୀ ସମୁଦ୍ର ରାଘବଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ମୋର ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଲୋକମାନେ ଏହାକୁ ଡ୍ରୁମକୁଳ୍ୟା ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି, ଯେପରି ତୁମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସେଠାରେ ଆଭୀର ଓ ଅନ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମୋର ଜଳପାନ କରନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଅପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ମୁଁ ସହିପାରିବି ନାହିଁ; ତୁମ ଏହି ଅପରାଜୟ ତୀର ସେଠାରେ ବ୍ୟବହାର କର।" ସାଗରଙ୍କ ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ମହାନ୍ତ ଆତ୍ମା ରାମ ତୀରକୁ ସମୁଦ୍ର ଦିଗରୁ ଘୁଞ୍ଚାଇ ଡ୍ରୁମକୁଳ୍ୟା ଦିଗକୁ ଛାଡ଼ିଲେ। ତାହାରେ ମାରୁକାନ୍ତାର ନାମକ ଦିଗ ତୀର ଘାତରେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ତୀର ବିଜୁଳି ଓ ଗର୍ଜନ ପରି ଚମକିଲା। ପୃଥିବୀ ଏଠାରେ ଘାୟଲ ହୋଇ କ୍ରନ୍ଦନ କଲା, ଏବଂ ଏହି ଘାଉ ମୁଁହରୁ ପାତାଳ ଜଳ ଉପରକୁ ଉଠି ଆସିଲା। ସେଠାରେ ଏକ କୂଆ ପ୍ରକଟ ହେଲା, ଯାହାକୁ ‘ବ୍ରଣ’ ବୋଲାଗଲା, ଏଠାରେ ସମୁଦ୍ରସଦୃଶ ଜଳ ସଦା ଉଦ୍ଗମ ହୁଏ। ଭୟାନକ ଧ୍ୱନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ତୀର ପାତନରେ ଏଠାର ଜଳ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଗଲା। ଏହି ମାରୁକାନ୍ତାର ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା; ଏବଂ ଏହି ଦିଗକୁ ଶୁଷ୍କ କରି, ଦଶରଥପୁତ୍ର ରାମ ଏଠାରେ ମରୁଭୂମିକୁ ଏକ ବର ଦେଲେ। ସେ ବର ଦେଲେ—ଏଠାରେ ଗଖରୁ ହେବ, ଅଳ୍ପ ରୋଗ, ପ୍ରଚୁର ଫଳ ଓ କନ୍ଦ, ଅଧିକ ସ୍ନେହ, ଅଧିକ ଦୁଧ, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଔଷଧ ଉପଲବ୍ଧ ହେବ। ଏପରି ଅନେକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦ୍ୱାରା ରାମଙ୍କ ବର ଦେଇ, ମରୁଭୂମି ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ଶୁଭ ମାର୍ଗ ହେଲା। ଏହି ଦିଗ ଦହିଯିବା ପରେ, ନଦୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ସମୁଦ୍ର ରାଘବଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଏହି ନଳ, ଯିଏ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ବଡ଼ ଉତ୍ସାହୀ ଏବଂ ବୋନ୍ ପ୍ରାପ୍ତ। ଏହି ବନର ମାଧ୍ୟମରେ ସେ ମୋ ଉପରେ ସେତୁ ନିର୍ମାଣ କରୁନ୍ତୁ; ମୁଁ ଏହାକୁ ଧାରଣ କରିବି, ଯେପରି ତାଙ୍କ ପିତା ପୂର୍ବେ କରିଥିଲେ।