ରାବଣ ଆଦେଶ ଦେଲେ, “ଏହି ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ତୁରନ୍ତ ମୋ ପାଖକୁ ଆଣ। ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ବଡ଼ କାମ ଅଛି।” ରାବଣଙ୍କ ଏହି ଆଦେଶ ଶୁଣି ବିଭିନ୍ନ ଘର, ମହଲ, ଶୟନକକ୍ଷ ଓ ବାଗିଚାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଛୁଟିଗଲେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭୟ ବିନା ଆଣିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ। କିଛି ରାକ୍ଷସ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ, କିଛି ଗୋଡ଼ାରେ, କିଛି ହାତୀରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଆଉ କିଛି ପଦେପଦେ ଚାଲିଲେ। ଏହିଭଳି ରଥ, ହାତୀ ଓ ଗୋଡ଼ାର ଭିଡ଼ରେ ଲଙ୍କା ନଗରୀ ଆକାଶରେ ଗରୁଡ଼ମାନେ ଯେପରି ଭିଡ଼ ହୋଇ ଉଡ଼ିବାକୁ ଦେଖାଯାଏ, ସେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଉଥିଲା। ସେମାନେ ତାଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ବାହନ ଛାଡ଼ି, ପଦେପଦେ ରାଜସଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସିଂହମାନେ ଯେପରି ପାହାଡ଼ ଗୁହାକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ରାଜାଙ୍କ ପାଦ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, କିଛି ଆସନରେ, କିଛି ଚଉକିରେ, ଆଉ କିଛି ଭୂମିରେ ବସିଲେ। ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଏହିପରି ରାକ୍ଷସମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସପତି ରାବଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ ଓ ଯଥାଯଥିକ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। ଏହି ସଭାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଗୁଣଗରିମା ଓ ଜ୍ଞାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରଙ୍ଗର ଏହି ଦୀପ୍ତିମାନ ସଭାରେ ଶତଶଃ ବୀରମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବିଭୀଷଣ ତାଙ୍କ ଚମତ୍କାର ରଥରେ ଚଢ଼ି, ତାଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଓ କନିଷ୍ଠ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ସହ ଭାଇଙ୍କ ସଭାକୁ ଗଲେ। ସେ ନିଜ ନାମ ଘୋଷଣା କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଦେ ନମସ୍କାର କଲେ। ଶୁକ ଓ ପ୍ରହସ୍ତ ତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥିକ ଆସନ ଦେଲେ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ବିଭିନ୍ନ ମଣିମାଳା ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଅଗୁରୁ-ଚନ୍ଦନର ସୁଗନ୍ଧ ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ମାଳାର ଘ୍ରାଣରେ ଏହି ସଭା ମଧୁର ହୋଇ ଉଠିଥିଲା। ସଭାରେ କେହି ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଲେ ନାହିଁ, କେହି ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ କଥା ହେଲେ ନାହିଁ; ସମସ୍ତେ ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଦକ୍ଷ, ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଓ ମହାବଳଶାଳୀ ଥିଲେ। ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ତାଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ରାବଣଙ୍କ ମୁହଁରେ ଲାଗିଥିଲା। ତଳୱାର ଧାରଣକାରୀ ଓ ବଳବାନ ବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାବଣ ତାଙ୍କ ତେଜରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲେ। ଏବେ ଦ୍ୱାଦଶ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ସେ, ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟୀ, ସମସ୍ତ ସଭାକୁ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରି, ସେନାପତି ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ, “ହେ ସେନାପତି, ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧର ଚାରିପ୍ରକାର କଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ସେମାନେ ସହରର ରକ୍ଷାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଉନ୍ତୁ।” ପ୍ରହସ୍ତ, ନିଜେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣଶୀଳ ଓ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ପାଳନରେ ଏକାଗ୍ର, ସମସ୍ତ ସେନାକୁ ରାଜମହଳ ଭିତରେ ଓ ବାହାରେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ସମସ୍ତ ସେନା ରଖି ଦେଇ, ପ୍ରହସ୍ତ ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବସି କହିଲେ, “ଭିତରେ ବାହାରେ ସମସ୍ତ ବଳ ଆପଣଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଛି; ଏବେ ଆପଣ ଯାହା ଚାହାନ୍ତି, ତାହା ଦ୍ରୁତ କରନ୍ତୁ।” ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ରାବଣ ରାଜ୍ୟର ମଙ୍ଗଳ ଓ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସୁଖ ପାଇଁ ନିଜ ପରିଚିତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କହିଲେ, “ସୁଖ-ଦୁଃଖ, ଲାଭ-ହାନି, ଉପକାର-ଅପକାର, ଧର୍ମ-କାମ-ଅର୍ଥର କଠିନତାରେ ତୁମେ ସମସ୍ତ କଥା ଜାଣିପାର। ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସଦା ତୁମେ ଉଚିତ ମନ୍ତ୍ରଣା ଓ କାର୍ଯ୍ୟରେ କରିଛ; କେବେ ବି ମୋ ଅଭିଲାଷା ବିଫଳ ହୋଇନାହିଁ। ମୁଁ ତୁମମାନେ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଚାରିପାଖରେ ଚନ୍ଦ୍ର, ଗ୍ରହ, ତାରା, ବାୟୁ ରହିଥିବା ଭଳି ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିପାରିବି। ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତୁମମାନେ ପାଇଁ ଉଠିଛି, କିନ୍ତୁ କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନ ବିଷୟରେ ମୁଁ ଉତ୍ସାହିତ କରିନଥିଲି। ଏହି କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣ ବହୁତ ବଳଶାଳୀ, ଛଅ ମାସ ଶୁଇଥିଲେ, ଏବେ ସେ ଜାଗିଛନ୍ତି।” ତା’ପରେ ରାବଣ ଆଉ କହିଲେ, “ସେଇ ମନ୍ଦ ଚଳନା ନାରୀ (ସୀତା) ମୋ ଶୟନକକ୍ଷକୁ ଆସିବାକୁ ଚାହେନାହିଁ; ଏ ତିନି ଲୋକରେ ମୋ ପାଇଁ ସୀତା ସମାନ ଅନ୍ୟ କେହି ନାହିଁ। ସୁକୁମାର କଟି, ବିସ୍ତୃତ ନିତମ୍ଭ, ଶରଦ୍ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁହଁ, ସୁନା ପରି ମୃଦୁ, ମନେ ହୁଏ ମାୟା ନିଜେ ତାଙ୍କୁ ତିଆରି କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ପାଦ ଅତି ସୁନ୍ଦର, ମୃଦୁ ଓ ସୁଦୃଢ଼, ରକ୍ତିମ ତଳବ, ତାଙ୍କ ପିତଳିଆ ନଖ ଦେଖି ମୋର ଦେହେ କାମାଗ୍ନି ଜଳିଉଠେ। ତାଙ୍କ ମୁହଁ ଯଜ୍ଞାଗ୍ନିର ଶିଖା ପରି ଚମକେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଉଚ୍ଚ, ଶୁଭ୍ର, ଆକର୍ଷକ ଓ ସୁନ୍ଦର ଚକ୍ଷୁଶୋଭିତ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ମୁଁ ଅସହାୟ ହୋଇ ଲାଲସାରେ ଆବୃତ ହୋଇ ଗଲି; କ୍ରୋଧ ଓ ଆନନ୍ଦ ମିଶି, ମୋର ରଙ୍ଗ ଅନ୍ୟ ହୋଇଗଲା। ଶୋକ ଓ କାମନାରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ, ମୁଁ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହେଉଥିଲି; କିନ୍ତୁ ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ ମହିଳା ମୋତେ ଏକ ବର୍ଷ ସମୟ ଚାହିଲେ। ସେ ଚକ୍ଷୁସାଲି ସୀତା ତାଙ୍କ ପତି ରାମଙ୍କ ଆଗମନ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ମହାନ ବଚନ ଦେଇଛି। ମୁଁ ସଦା କାମନାରେ କ୍ଲାନ୍ତ, ଦୀର୍ଘ ଯାତ୍ରାରେ ଥିବା ଘୋଡ଼ା ପରି; ଏହି ବନବାସୀମାନେ କିପରି ଏହି ଅଡ଼େଇଯାଇପାରିବେ? ଏହି ସମୁଦ୍ର ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ। ଏହି ସମୁଦ୍ରରେ ବହୁତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ମାଛ ଅଛି; ତଥାପି ଦଶରଥଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ କିମ୍ବା କେବଳ ଗୋଟିଏ ବାନର ଆମକୁ ବଡ଼ ହାନି କରିଛନ୍ତି। କାର୍ଯ୍ୟର ପଥ ଅତି କଠିନ; ପ୍ରତ୍ୟେକେ ନିଜ ମତ ଅନୁଯାୟୀ କଥା କହନ୍ତୁ। ମଣିଷରୁ ଆମେ କୌଣସି ଭୟ ଦେଖୁନାହିଁ, ତଥାପି ଆଲୋଚନା କରିବା ଦରକାର। ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ତୁମେ ସମେତ ବିଜୟ ପାଇଥିଲି; ଏହି ବାନରମାନେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆସିଛନ୍ତି। ସମୁଦ୍ର ଅଟାଇ ଦଶରଥଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଆଗରେ ରଖି, ସୀତାଙ୍କ ପଥ ଅନୁସରଣ କରି ବରୁଣଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି। ସୀତାକୁ ଯିଏ ଦେବାଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ସେପରି ଦଶରଥଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମୃତ୍ୟୁଯୋଗ୍ୟ; ତୁମେ ସମସ୍ତେ ବିଚାର କର, ଯାହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ରଣା ତାହା କହ। ମୁଁ ଦେଖୁଛି, ବାନରମାନେ ସହିତ ସମୁଦ୍ର ଅଟାଇପାରିବା ଶକ୍ତି ଜଗତରେ ଅନ୍ୟ କେହି ପାଖରେ ନାହିଁ; ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ ମୋର ହେବ।