ମହାବଳୀ ହନୁମାନ୍, ବନରାଜଙ୍ଗ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ—“ସୀତାଙ୍କର ଆଚାରଣ ଏକ ଉତ୍ତମ ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଯଥାର୍ଥ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଧାରଣ କରିପାରିବେ, ଏବଂ ଯଦି କ୍ରୋଧିତ ହେଇଥାନ୍ତି, ସେ ଏହି ଜଗତକୁ ଦଗ୍ଧ କରିପାରିବେ। ଏହିପରି ତପସ୍ୟା ଶକ୍ତି ଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ଛୁଇଁବା ସତ୍ତ୍ୱେ ରାକ୍ଷସରାଜ ରାବଣଙ୍କ ଶରୀର ନଷ୍ଟ ହୋଇନଥିଲା, ଏହି ରାବଣ ସତ୍ୟରେ ଅସାଧାରଣ। ଜନକନନ୍ଦନୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଯେପରି ଦଗ୍ଧ କରିପାରିବେ, ତାହା ଅଗ୍ନି ହାତରେ ଛୁଇଁଲେ ମଧ୍ୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଜାମ୍ବବନ୍ ନେତୃତ୍ୱ ଦେଉଥିବା ସମସ୍ତ ବନରାଜଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଏହି ଖବର ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଇ, ଆମେ ସୀତା ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ଦର୍ଶନକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ମୁଁ ଏକା ଲଙ୍କା ନଗରୀ, ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ ସେନା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିପାରିବି। ତାପରି, ଯଦି ଏପରି ଶୂରବୀର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶସ୍ତ୍ର ଦକ୍ଷ, ଆତ୍ମନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଓ ବିଜୟ ଆଶାରେ ଥିବା ବନରାଜମାନେ ସହିତ ମିଶିଯିବି, ତେବେ ତ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଅତି ସହଜ। ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ରାବଣ, ତାଙ୍କର ସେନାପତି, ପୁଅ, ଭାଇ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିପାରିବି। ବ୍ରହ୍ମା, ରୁଦ୍ର, ବାୟୁ, ଜଳ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ନଷ୍ଟ କରିପାରିବି, ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନେ ଉପରେ ଆଘାତ କରିପାରିବି। ତୁମେ ଅନୁମତି ଦେଲେ, ମୋର ପ୍ରତାପ କିଛି ସୀମା ନାହିଁ; ମୁଁ ଅନବାରି ବର୍ଷା ପରି ଶକ୍ତି ଦେଖାଇପାରିବି। ଦେବମାନେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିପାରିବି—ତେବେ ରାତିରେ ଚଳିବା ରାକ୍ଷସମାନେ କଣ? କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଅନୁମତି ଦେଉନାହିଁ, ତେଣୁ ମୋର ପ୍ରତାପ ଶାନ୍ତ ରହିଛି। ସାଗର ତୀର ଛାଡି ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କିମ୍ବା ମନ୍ଦର ପର୍ବତ ଚଳିଯିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଶତ୍ରୁ ସେନା ଯୁଦ୍ଧରେ ଜାମ୍ବବନ୍କୁ କମ୍ପିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ ଓ ପୁରାତନ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ, ବାଲିଙ୍କ ପୁଅ ଏକା ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିପାରିବେ। ମହାନ ବନରାଜ ନୀଳଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ମନ୍ଦର ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଯିବ—ତେବେ ରାକ୍ଷସମାନେ କଣ କରିପାରିବେ? ଦେବ, ଅସୁର, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ କିଏ ମୈନ୍ଦ ଓ ଦ୍ୱିବିଦାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହୋଇପାରିବେ? ଏହି ଦୁଇ ବନରାଜ, ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ପୁଅ, ଅତି ତ୍ୱରିତ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ କିଏ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିପାରିବେ? ମୁଁ ଲଙ୍କାକୁ ଆଘାତ କରି, ନଗରକୁ ଦଗ୍ଧ କରି, ମୋର ନାମ ସମସ୍ତ ରାଜପଥରେ ପ୍ରଚାର କରିଛି। ବିଜୟୀ ହେଉଛନ୍ତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ; ବିଜୟୀ ହେଉଛନ୍ତି ରାଘବଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଥିବା ରାଜା ସୁଗ୍ରୀବ। ମୁଁ ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ୍, କୋଶଳରାଜଙ୍କ ଦାସ; ମୁଁ ସମସ୍ତେ ମଧ୍ୟରେ ମୋର ନାମ ପ୍ରଚାର କରିଛି। ଅଶୋକବନ ମଧ୍ୟରେ, ଏକ ଶିଂଶପା ଗଛ ତଳେ, ଧର୍ମନ୍ନୀତି ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଶୋକାକୁଳ ହୋଇ ବସିଥିଲେ, ଦୁଷ୍ଟ ରାବଣଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ। ରାକ୍ଷସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରଖିଥିଲେ, ଦୁଃଖ ଓ ଦୁର୍ବଳତାରେ ତାଙ୍କ ଚନ୍ଦ୍ରକଳା ପରି ମ୍ଲାନ ହୋଇଥିଲେ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣଙ୍କୁ ଭାବିନଥିବା ସୀତା, ତାଙ୍କ ପତି ପ୍ରତି ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ରଖିଥିଲେ; ଜାନକୀ ତାଙ୍କ ପତି ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠାରେ ଅଟୁଟ। ଶୁଭା ଭାଗ୍ୟବତୀ ସୀତା ଏକା ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଶୀଳ, ପୌଳୋମୀ ଇନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତି ଯେପରି ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିଲେ। ଏକ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି, ଧୂଳିରେ ଢଙ୍ଗା ହୋଇ, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ଭୟ ଦେଇଥିଲେ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି। ରୂପହୀନ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଘେରି ରଖିଥିବା ମନୋହର ଉଦ୍ୟାନରେ, ଏକ ଚଟିଆ ଚୁଡ଼ି ଲଗାଇ, ଦୁଃଖିତ ଭାବରେ, ସୀତାଙ୍କ ମନ ପତି ପ୍ରତି ଏକାଗ୍ର ଥିଲା। ତଳେ ପଡ଼ି, ଶରୀର ମ୍ଲାନ ଓ ବଦଳା ହୋଇ, ଶୀତ ଲଗିଥିବା ପଦ୍ମ ପରି, ରାବଣଙ୍କୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରି, ମୃତ୍ୟୁ ସଙ୍କଳ୍ପ କରିଥିଲେ। କିପରି ହେଉ, ମୃଗନୟନୀ ସୀତା ମୋତେ ଆଶ୍ରୟ ଦେଲେ; ତାପରି ସେ କଥା କହି, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ମୋତେ ଖୋଲି ଦେଲେ। ରାମ ଓ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ମିତ୍ରତାର ଖବର ଶୁଣି, ସୀତା ଅତି ଖୁସି ହେଲେ; ତାଙ୍କ ଆଚାରଣ ସଦା ଉତ୍ତମ, ପତି ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଅତିଶୟ। ମହାତ୍ମା ରାମ କିଏ ଦଶମୁଖ ରାବଣଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଏକ ସମୟ ନିମିତ୍ତ; ରାମ ହିଁ ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର କାରଣ ହେବେ। ସ୍ୱଭାବରେ ଶୋକାକୁଳ ସୀତା ବିରହରେ ଅଧିକ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଛି, ଆଦି ଦିନରୁ ଅଭ୍ୟାସ କରାଯିବା ଶିକ୍ଷା ପରି ଅତି ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଛି। ଏପରି ଉତ୍ତମ ନାରୀ ସୀତା ଦୁଃଖରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ବସିଛନ୍ତି; ଏଠାରେ ଯାହା କରିବା ଦରକାର, ତାହା ଏବେ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରେ, ବାଲିଙ୍କ ପୁଅ କହିଲେ—“ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ, ମୈନ୍ଦ ଓ ଦ୍ୱିବିଦା, ବନରାଜମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅତି ତ୍ୱରିତ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସମସ୍ତ ଜଗତର ପିତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦେଇଥିବା ଆଶୀର୍ବାଦରେ, ତାଙ୍କର ଗର୍ବ ଅତିଶୟ; ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ମାନ୍ୟତା ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅପରାଜିତ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଦେବମାନେ ପାନ କରିଥିବା ଅମୃତ ଖାଇଥିଲେ; କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ଦୁଇଜଣ ଏକା ଲଙ୍କା, ଘୋଡା, ରଥ, ହାତୀ ସହିତ ନଷ୍ଟ କରିପାରିବେ। ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେ ପାଶରେ ହେଉ; ମୁଁ ଏକା ଲଙ୍କା ଓ ଏହି ରାକ୍ଷସ ସେନାକୁ ବିନାଶ କରିପାରିବି। ତାପରି ଯଦି ଏପରି ଶୂରବୀରମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି, ତେବେ ଲଙ୍କା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାବଣ ଦ୍ରୁତ ନଷ୍ଟ ହେବେ। ତୁମେ ଶସ୍ତ୍ର ଦକ୍ଷ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବିଜୟ ଆଶାରେ ଥିଲେ, ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଲଙ୍କା ଦଗ୍ଧ ହୋଇଥିଲା। ‘ଦେବୀକୁ ଦେଖିଲୁ, ଆଣି ପାରିଲୁ ନାହିଁ’ ଏପରି ଖବର ଦେବା ତୁମେ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତାପୀ, ଏହା ଯଥାର୍ଥ ନୁହେଁ। କାରଣ, ବନରାଜମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଚମତ୍କାର ଶକ୍ତି ଓ ଲାଫିବାରେ, ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଏକା ଅଦ୍ୱିତୀୟ।” ଏପରି ଉତ୍ତମ ବନରାଜମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ନିକଟେ ଏହି ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ସଙ୍କଳ୍ପ କରିଲେ। Sundara Kāṇḍa ର ଏହି ଉତ୍ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶ୍ରବଣ କରିବା ପାଇଁ ଏହିପରି ଉତ୍ତମ କଥା ରହିଛି।