ବନର ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଶିଖର, ମିଷ୍ଟି ମୂଳ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା, ବାଘ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୃଗରେ ଠସାଠସି ଥିବା ଏକ ପର୍ବତ ଉପରେ ବାୟୁପୁତ୍ର ଓ ବନର ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ଦିର ହନୁମାନ ଚଢ଼ିଲେ। ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରି, ସେ ସୁନ୍ଦର ପର୍ବତ ଶିଖର ଉପରେ ତାଙ୍କ ପାଦ ଦେଇ ଚାଲିଲେ। ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ପାଦ ଚାପରେ ପାହାଡ଼ର ପଥର ଛିଣ୍ଡିଗଲା, ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହେଇଗଲା, ଏବଂ ଶକ୍ତିରେ ହନୁମାନ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ। ଏହି ମହାବୀର ବାୟୁପୁତ୍ର ଦକ୍ଷିଣ ତଟଠାରୁ ଉତ୍ତର ତଟକୁ, ଏହି ଲୁଣ ଭରା ସାଗର ଅତିକ୍ରମ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ପର୍ବତ ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ। ସେ ଭୟଙ୍କର ନାଗମାନେ ଘେରିଥିବା ଭୟାନକ ସାଗରକୁ ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ବାୟୁପୁତ୍ର ନିଜେ ବାୟୁ ପରି ଆକାଶକୁ ଦେଖିଲେ। ବନର ବାଘ ସମାନ ଶୂର ହନୁମାନ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରୁ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଏକ ଦୀଘଳ ଲାଫ ମାରିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଭାରରେ ମହାପର୍ବତ ଚାପିଗଲା। ପର୍ବତର ଭିତରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଜୀବ ଚିତ୍କାର କରିଲେ, ଏହା ଭୂମିକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା, ଶିଖର କମ୍ପିଗଲା, ଗଛପଲା ପଡ଼ିଗଲା। ଫୁଲରେ ଭରିଥିବା ଗଛଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କ ଅସିମ୍ ଶକ୍ତିରେ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ଆଘାତରେ ଭାଙ୍ଗିଯିବା ପରି। ଗୁହାରେ ରହୁଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସିଂହମାନେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ ଲାଗିଲାରୁ ଭୟାନକ ଦହାଡ଼ରେ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ାଇ ଦେଇଲେ। ଭୟରେ ଭୂଷଣ ଖସିଯିବା ଓ ଶାଡ଼ୀ ବିକୃତ ହୋଇଯିବା ଭିତରେ ଅନେକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଦ୍ୟାଧରୀମାନେ ପର୍ବତରୁ ଉଡ଼ିଯିଲେ। ବଡ଼, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ନାଗମାନେ ତାଙ୍କ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଜିଭ ଓ ବିଷ ନେଇ, ମୁଣ୍ଡ ଓ ଗଳା ଚାପିଯିବାରୁ ତିବ୍ର ଦୂଃଖରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣିତ ହେଲେ। କିନ୍ନର, ନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ସେଇ ଚାପିଯିବା ପର୍ବତକୁ ଛାଡ଼ି ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଯିଲେ। ହନୁମାନଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଚାପିଯିବା ସେଇ ପ୍ରଭାଶାଳୀ ପର୍ବତ ତାଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ବୃକ୍ଷ ଶିଖର ସହିତ ପାତାଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା। ଦଶ ଯୋଜନା ଚଉଡ଼ା ଓ ତିରିଶ ଯୋଜନା ଉଚ୍ଚ ଥିବା ସେଇ ପର୍ବତ ଭୂମି ସହିତ ସମ ହୋଇଗଲା। ଏହି ଭୟାନକ ଲୁଣ ଭରା ସାଗର ଉପରେ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଲାଫ ଦେବାକୁ ଚାହିଁ, ମହାବୀର ମନ୍ଦିର ହନୁମାନ ଆକାଶକୁ ଲାଫ ମାରି, ତରଙ୍ଗମାଳାର ଧାରକୁ ଛୁଇଁଲେ। ଏହିପରେ, ଶୁଣ, ଏହି ସପ୍ତପଞ୍ଚାଶତମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଲାଫ ଦେଇ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହନୁମାନ ପର୍ବତପର ଡାଣ୍ଡା ଲାଗିଥିବା ପକ୍ଷୀ ପରି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ସେ ନାଗ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଫୁଲିଥିବା ପଦ୍ମ ଓ କମଳ ଉପରେ ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲେ। ଆକାଶରେ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ସେ କମଳ ଭାବେ, ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦୀପ୍ତିମାନ ହଂସ ଭାବେ, ତାରାମାଳାକୁ କଦମ୍ବ ଫୁଲ ଭାବେ, ମେଘକୁ ହରିତ କାଇଁ ଭାବେ ପରିକଳ୍ପନା କଲେ। ପୁନର୍ବସୁ ନକ୍ଷତ୍ରକୁ ବଡ଼ ମାଛ, ମଙ୍ଗଳକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଗର, ଏଇରାବତକୁ ବଡ଼ ଦ୍ୱୀପ, ଏବଂ ସ୍ୱାତୀ ତାରାକୁ ଖେଳୁଥିବା ହଂସ ଭାବେ ଦେଖିଲେ। କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ହନୁମାନ ଏହି ଆକାଶ ସାଗର ଅତିକ୍ରମ କଲେ, ଯାହାର ତରଙ୍ଗ ବାୟୁର ଗୁଛା ଦ୍ୱାରା ତିଆରି, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣରେ ଶିତଳ। ସେ ଆକାଶକୁ ଗଳିଯିବା ପରି, ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଘସିଯିବା ପରି, ତାରାମାଳା ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ବହିନେଇଯିବା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ହନୁମାନ ଅସୀମ ମେଘ ସାଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ମେଘ ଗୁଛାକୁ ଏଣ୍ଡାଇ ଯାଉଥିବା ପରି ଚାଲିଲେ। ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ମେଘ—ପାଳି, ରକ୍ତ, ନୀଳ, ଗାଢ଼ ଲାଲ, ହରିତ ଓ ରକ୍ତାଭ ବର୍ଣ୍ଣରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ମେଘ ଗୁଛା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ ଓ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରି, ସେ କେବେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କେବେ ଆବୃତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ଘନ ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ଚଳାଚଳ କରି, ତାଙ୍କ ଧଳା ଦେହ କେବେ ଦୃଶ୍ୟମାନ, କେବେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଉଥିଲା, ମହାବୀର ଆକାଶରେ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଚମକୁଥିଲେ। ଗରୁଡ଼ ପରି ଆକାଶ ଚିରି, ବାୟୁପୁତ୍ର ମେଘ ମଧ୍ୟରୁ ବାହାରିବା ସମୟରେ ପ୍ରଭା ଦେଖାଉଥିଲେ। ମହାବିଦ୍ୟୁତ ମେଘର ଗର୍ଜନା ପରି ଭୟାନକ ଧ୍ୱନି କରି, ପ୍ରଧାନ ରାକ୍ଷସମାନେ ନିହତ କରି, ନିଜ ନାମ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ସେ ଲଙ୍କା ନଗରକୁ ବିପ୍ରଭାବିତ କରି, ରାବଣଙ୍କୁ ଅସ୍ଥିର କରି, ବିର ନାୟକମାନେ ତଳେ ପଡ଼ିଥିଲେ, ଏବଂ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିଥିଲେ। ଏହିପରେ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହନୁମାନ ପୁଣି ମଧ୍ୟ ସାଗର ଅତିକ୍ରମ କରି, ଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ପର୍ବତରାଜ ସୁନଭ ଶିଖରକୁ ଛୁଇଁଲେ। ଧନୁର ତନୁରୁ ଛୁଟିଥିବା ତୀର ପରି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ସେ ପର୍ବତକୁ ନିକଟରେ ଦେଖିଲେ। ମହାବୀର ମନ୍ଦିର ହନୁମାନ ମହେନ୍ଦ୍ର ପର୍ବତକୁ ଦେଖି ବଡ଼ ଗର୍ଜନା କଲେ, ଯାହା ଦଶ ଦିଗକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲା। ଗର୍ଜନା କରି, ଗରୁଡ଼ ପଥରେ ପୃଷ୍ଠଦେଖାଇ ତାଲ ହଲାଇଲେ। ତାଙ୍କ ଗର୍ଜନାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳ ସହିତ ଆକାଶ କମ୍ପିଗଲା। ସେଠାରେ ଉତ୍ତରତଟରେ ଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବନର ମନ୍ଦିରମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବାୟୁପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଏହି ଭୟାନକ ଗର୍ଜନା ଶୁଣିଲେ। ବନରେ ରହୁଥିବା ସେଇ ସମସ୍ତ ବନର ମନ୍ଦିରମାନେ, ଦୁଃଖରେ ଅକ୍ଳାନ୍ତ ହୃଦୟ ନେଇ, ମହାବୀର ହନୁମାନଙ୍କ ଗର୍ଜନା ଶୁଣି, ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସୁକ ହେଲେ। ତାହାବେଳେ, ବନରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଜାମ୍ବବାନ୍ ଆନନ୍ଦ ଓ ହର୍ଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ବନରଙ୍କୁ କହିଲେ, “ନିଶ୍ଚୟ ହନୁମାନ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିଛନ୍ତି। କାରଣ ତାଙ୍କର ଏପରି ଧ୍ୱନି କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ନ ହେଲେ ଆସିପାରିବ ନାହିଁ।” ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ, ଉରୁ ଓ ମହାନ ଗର୍ଜନାର ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ମନ୍ଦିରମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଉଠିଲେ, ଦୃତ ଗତିରେ ତାଙ୍କ ଅବସ୍ଥାରୁ ଉଠି ଦୌଡ଼ିଲେ।