ପରେ, ହର ଗଙ୍ଗାକୁ ବିନ୍ଦୁସରସ୍ ସରୋବର ପାଇଁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ। ଗଙ୍ଗା ମୁକ୍ତ ହେବା ସମୟରେ ସାତଟି ଧାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଏହି ସାତ ଧାରାରୁ ହ୍ଲାଦିନୀ, ପାବନୀ ଓ ନଳିନୀ—ଏହି ତିନି ଶିବଙ୍କ ପବିତ୍ର ଜଳ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ବହିଗଲା। ସୁଚକ୍ଷୁ, ସୀତା ଓ ସିନ୍ଧୁ—ଏହି ତିନି ମହାନଦୀ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ବହିଗଲା। ସାତମ ଧାରା ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥ ପଛରେ ଚାଲିଲା; ରାଜା ଭାଗୀରଥ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରିଗଲେ। ପ୍ରବଳ ଗଙ୍ଗା ଆଗକୁ ବଢିଗଲା, ଭାଗୀରଥ ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ଶିବଙ୍କ ମୁଣ୍ଡୁ ଉପରୁ ଆକାଶରୁ ଗଙ୍ଗା ଭୂମିକୁ ଅବତରିଲା। ଏଠାରେ ଜଳ ଭୟାନକ ଶବ୍ଦ ସହ ଭହିଲା, ମାଛ, କଉଁଠି, ଡଲଫିନ ଆଦିର ଦଳ ଏହି ଜଳରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଏହି ଜଳ ଭୂମିକୁ ପଡିବା ସମୟରେ ପୃଥିବୀ ଚମକିଉଠିଲା; ଦେବ, ଋଷି, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ସିଦ୍ଧ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଜଣେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ। ଗଙ୍ଗା ଆକାଶରୁ ଭୂମିକୁ ଅବତରିବା ସମୟରେ ଦେବମାନେ ରଥ, ନଗର ଆକୃତିର ଉଡୁଥିବା ମହଲ, ଘୋଡା, ଗଜ ଆଦିରେ ଉଡୁଥିଲେ। ଦେବମାନେ ନାଉରେ ବସି ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଗଙ୍ଗା ଅବତରଣ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖୁଥିଲେ। ଦେବମାନେ ଦେଖିବା ଆଶାରେ ଏକଠା ହେଲେ, ତାଙ୍କ ଉଡୁଥିବା ଅଳଙ୍କାର ଚମକିଉଠିଲା। ଆକାଶ ମେଘରେ ଭରି ଥିଲା, ଏହା ଶତ ରବି ପରି ଚମକିଉଠିଲା; ଡଲଫିନ, ସାପ ଓ ଚଞ୍ଚଳ ମାଛ ଚାଲିଉଠିଲେ। ଆକାଶ ତ୍ରାସ୍ତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରି ଚମକିଉଠିଲା, ଫିକା ଜଳ ତରଙ୍ଗ ହଜାର ଧାରାରେ ବିସ୍ତୃତ ହେଲା। ଶରତ ମେଘରେ ଆକାଶ ହଁସ ଦଳରେ ଆବୃତ ହେଲା; ନଦୀ କେବେ ଦ୍ରୁତ, କେବେ ବାକା, କେବେ ବିସ୍ତୃତ ଚାଲିଉଠିଲା। କେବେ ଉଚ୍ଚ ତରଙ୍ଗ ଉଠିଲା, କେବେ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ବହିଲା; କେବେ ଜଳ ଜଳକୁ ଆଘାତ କରିଲା। ପୁନିପୁନି ଉପରକୁ ଉଠି, ଭୂମିକୁ ପଡିଯାଉଥିଲା; ଶଙ୍କରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡୁ ଉପରୁ ଯାହା ପଡିଥିଲା, ଏହା ଭୂମିକୁ ପଡିଯାଉଥିଲା। ଏହି ଜଳ ସଫା ଓ ପବିତ୍ର ହୋଇ ଚମକିଉଠିଲା; ଭୂମିରେ ବସିଥିବା ଋଷି ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଏହାକୁ ଛୁଇଲେ, ଏହି ଜଳ ପବିତ୍ର ବୋଲି କହିଲେ। ଆକାଶରୁ ଭୂମିକୁ ଶାପରେ ପଡିଥିବା ଲୋକମାନେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି, ଅପବିତ୍ରତାରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ; ଏହି ଜଳ ତାଙ୍କର ପାପକୁ ଧୋଇଦେଲା, ସୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଦେଇଲା। ସେମାନେ ପୁନି ଆକାଶକୁ ଯାଇ, ନିଜ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ; ଲୋକମାନେ ଏହି ଚମକୁଥିବା ଜଳରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ। ଗଙ୍ଗାରେ ସ୍ନାନ କରି, ସେମାନେ ପବିତ୍ର ହେଲେ; ଭାଗୀରଥ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରିଲେ। ମହାରାଜ ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ, ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲା; ଦେବ, ଋଷି, ଦୈତ୍ୟ, ଦାନବ, ରାକ୍ଷସ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, କିନ୍ନର, ମହାନାଗ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ଜଳରେ ବସୁଥିବା ଚରାଚର ଜୀବ ଗଙ୍ଗାକୁ ଅନୁସରଣ କଲେ; ଯେଉଁଠି ଭାଗୀରଥ ଯାଉଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଗଙ୍ଗା ଯାଉଥିଲା। ସବୁ ନଦୀମାନ୍ୟ ଅପରାଧକୁ ନଷ୍ଟ କରି, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ଆଗକୁ ବଢିଲା। ତାପରେ ଜହ୍ନୁ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ବିଦି ବେଦିରେ ଗଙ୍ଗା ଉପଲା ହେଲା; ଜହ୍ନୁ ତାଙ୍କ ଅସମ୍ବୃଦ୍ଧ ଆଚରଣ ଦେଖି, ରାଘବ, କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜହ୍ନୁ ସମସ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଜଳକୁ ପିଇଗଲେ—ଏହା ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ଥିଲା। ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଋଷିମାନେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଚକିତ ହେଲେ। ସେମାନେ ମହାତ୍ମା ଜହ୍ନୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ଗଙ୍ଗାକୁ ତାଙ୍କ ଜନ୍ୟ ନନ୍ଦିନୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। ତାପରେ ଜହ୍ନୁ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ କାନ ଠାରୁ ଗଙ୍ଗାକୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ; ଏହି ଦ୍ୱାରା ଗଙ୍ଗାକୁ ଜହ୍ନୁଙ୍କ ଜନ୍ୟ ଜାହ୍ନବୀ ନାମରେ ଉପଲକ୍ଷ କରାଯାଏ। ଗଙ୍ଗା ପୁନି ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥପଛରେ ଚାଲିଲା, ଏବଂ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଲା। ତାପରେ ଭାଗୀରଥ ଦିଗ୍ବନ୍ଧନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ପାଇଁ ଗଙ୍ଗାକୁ ତଳଭୂମିକୁ ନେଇଗଲେ। ଭାଗୀରଥ ଦୟା ଓ ସାବଧାନତାରେ ଗଙ୍ଗାକୁ ନେଇ ଚାଲିଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନେ ଅଗ୍ନିରେ ଭସ୍ମ ହୋଇ ଅବଚେତନ ଦେଖିଲେ; ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ଏହି ଭସ୍ମକୁ ଧୋଇ, ସେମାନେ ପାପମୁକ୍ତ ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ, ରଘୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ। ପରେ ରାଜା ଗଙ୍ଗାର ତଟ ଅନୁସରଣ କରି, ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ଓ ଭୂମିର ତଳଭାଗରେ ଯାଉଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠି ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନେ ଭସ୍ମ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ଭସ୍ମ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ବିଲିନ ହେବା ପରେ, ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାୟକ, ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଓ ମନୁଷ୍ୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସାଗର ମହାତ୍ମାଙ୍କ ସାଠି ହଜାର ପୁଅ ଉଦ୍ଧାର ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଛନ୍ତି।" "ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୁଦ୍ରର ଜଳ ଏହି ଜଗତରେ ଅଛି, ଏହି ସାଗରପୁତ୍ରମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବମାନଙ୍କ ପରି ରହିବେ। ଏହି ଗଙ୍ଗା ତୁମର ଜେଷ୍ଠ କନ୍ୟା ହେବେ; ତୁମର କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତରେ ତୁମ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ। ଦିବ୍ୟ ଗଙ୍ଗା ତ୍ରିପଥଗା ଓ ଭାଗୀରଥୀ ଭାବେ ପରିଚିତ; ତିନି ପଥ ଅନୁସରଣ କରିଥିବାରୁ ଏହି ନାମ ରହିଛି।" "ତୁମେ ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ପୂର୍ବଜଙ୍କ ପୂର୍ବଜ ଅଟୁଟ ଅଛ; ଜଳ ଦାନ କର, ରାଜା, ଏବଂ ତୁମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କର। ପୂର୍ବରୁ ତୁମ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପୂର୍ବଜମାନେ ଏହି ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିପାରିନଥିଲେ।" ଏଭଳି, ଭାଗୀରଥଙ୍କ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଦ୍ୱାରା ଗଙ୍ଗା ଭୂମିକୁ ଅବତରିଲେ, ପୂର୍ବଜମାନେ ଉଦ୍ଧାର ହେଲେ, ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ତ୍ରିପଥଗା, ଭାଗୀରଥୀ ଓ ଜାହ୍ନବୀ ନାମରେ ଏହି ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।