ପାର୍ବତୀପତି ଦେବତାମାନେ ଯେତେବେଳେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ, ତାପରେ ଭାଗୀରଥ ଭୂମିକୁ ଅଙ୍ଗୁଠିରେ ଦବାଇ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଦୀର୍ଘ ଉପାସନା କଲେ। ବର୍ଷ ସମାପ୍ତି ପରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ନାଥ, ଉମାପତି, ପଶୁପତି ଶିବ ରାଜାଙ୍କୁ ଦୟାପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଲେ, "ହେ ଭାଗୀରଥ, ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଛ, ମୁଁ ତୁମର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବି। ମୁଁ ପାହାଡ଼ର ଝିଅ ଗଙ୍ଗାକୁ ମୋ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରିବି।" ତାପରେ ହିମବତଙ୍କର ଜେଷ୍ଠା କନ୍ୟା, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପୂଜିତ ଗଙ୍ଗା, ଅପାର ଆକାର ଧାରଣ କରି, ଭୟଙ୍କର ବେଗରେ ଆସିଲେ। ଆକାଶରୁ ଗଙ୍ଗା ଶିବଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ, ଶିବଙ୍କ ଜଟାରେ ବନ୍ଧି ଗଲେ। ଗର୍ବିତ ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କର ପଥ ଚିନ୍ତା କରିଲେ, ଏହା ଦେଖି ଭଗବାନ୍ ହର ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଅଟୁଟ ଶିବ ତାଙ୍କୁ ଗୋପନ କରିବାକୁ ଠାଣ୍ଡିଲେ, ଗଙ୍ଗା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପବିତ୍ର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଝରିଲେ। ଓ ରାମ, ଶିବଙ୍କ ଜଟାର ଗୁହା, ହିମାଳୟ ସମାନ, ଗଙ୍ଗା ଚେଷ୍ଟା କଲେ କିନ୍ତୁ ପୃଥିବୀକୁ ପହଞ୍ଚିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଶିବଙ୍କ ଜଟାର ଘନ ଗୁଞ୍ଜରେ ସେ କୌଣସି ପଥ ନ ପାଇଁ, ସେଠି ବର୍ଷରୁ ବର୍ଷ ଭ୍ରମଣ କରିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ବୀ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ବଡ଼ ଖୁସି ହେଲେ। ତାପରେ ହର ଗଙ୍ଗାକୁ ବିନ୍ଦୁସରସ୍ ସରୋବର ଦିଗକୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ। ଏହି ମୁକ୍ତି ସମୟରେ ସାତଟି ଧାରା ଉଦ୍ଭବ ହେଲା। ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ହ୍ଲାଦିନୀ, ପାବନୀ ଓ ନଳିନୀ ନାମକ ତିନୋଟି ପବିତ୍ର ଜଳ ଶିବଙ୍କ ଦିଗରୁ ପୂର୍ବକୁ ବହିଲା। ସୁଚକ୍ଷୁ, ସିତା ଓ ସିନ୍ଧୁ ନାମକ ଅନ୍ୟ ତିନୋଟି ପଶ୍ଚିମକୁ ବହିଲେ। ସପ୍ତମୀ ଧାରା ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥ ପଛରେ ଚାଲିଲା। ଭାଗୀରଥ ତାଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ି ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ, ମହାଶକ୍ତି ଗଙ୍ଗା ସେମାନଙ୍କ ଆଗରେ ଯାଉଥିଲେ। ଏହିପରି ଦୃଶ୍ୟରେ ଗଙ୍ଗା ଶିବଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଅବତରଣ କଲେ। ଜଳ ବେଗବାନ୍ ଧାରାରେ ମାଛ, କୁମ୍ଭୀର, ଶୁଶୁକ ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରାଣୀ ସହିତ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି ହେଉଥିଲା। ଜଳ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ଆଲୋକିତ ହେଲା। ଦେବ, ଋଷି, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ସିଦ୍ଧମାନେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ। ଗଗନରେ ନଗର ଆକୃତିର ବିମାନ, ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଉଡ଼ୁଥିଲେ। ଦେବତାମାନେ ନୌକାରେ ଘୁରୁଥିଲେ, ଗଙ୍ଗାର ଏହି ଅପୂର୍ବ ଅବତରଣ ଦେଖି ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ। ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ, ସେମାନଙ୍କର ଅଳଙ୍କାର ଚମକୁଥିଲା। ଆକାଶ ମେଘରେ ଢାକିଯାଇ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଶତଧା ଅଭିଭାସ୍ୱର ହେଲା, ମାଛ, ନାଗ ଓ ଚଞ୍ଚଳ ମାଛ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ଆକାଶ ଅନେକ ଝରଣା ଧାରାରେ ଭରିଗଲା, ତାଳିରେ ଧଳା ହଂସମାନେ ମେଘମାଳା ପରି ଉଡ଼ୁଥିଲେ। ଗଙ୍ଗା କେବେ ଦ୍ରୁତ, କେବେ ତେଢ଼ା, କେବେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ବହୁଥିଲେ। କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଉଚ୍ଚ ତରଙ୍ଗ ଉଠୁଥିଲା, କେଉଁଠି ଶାନ୍ତ ହେଉଥିଲା, କେଉଁଠି ଜଳ ଉପରେ ଜଳ ତକ୍କର ଦେଉଥିଲା। ଏହିପରି ଭାବରେ ଗଙ୍ଗା କେବେ ଉପରକୁ ଉଠୁଥିଲେ, କେବେ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ୁଥିଲେ। ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ଓ ପବିତ୍ର ଜଳ ମହାପ୍ରଭା ଦେଖାଉଥିଲା। ପୃଥିବୀରେ ବସୁଥିବା ଋଷି ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଏହି ଜଳକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ପବିତ୍ର ମନେ କଲେ। ଯେମାନେ ଶାପଦ୍ୱାରା ଆକାଶରୁ ପୃଥିବୀକୁ ପଡ଼ିଥିଲେ, ସେମାନେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଅପବିତ୍ରତାରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ପାପ ଧୋଇଯାଇ ଶୁଭତା ଲାଗିଲା। ପୁନଃ ଆକାଶକୁ ଯାଇ ସେମାନେ ନିଜ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ଲୋକମାନେ ଏହି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଜଳ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଗଙ୍ଗାରେ ସ୍ନାନ କରି ସମସ୍ତ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ। ଭାଗୀରଥ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ି ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ, ଗଙ୍ଗା ସେମାନଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବ, ଋଷି, ଦାୟିତ୍ୟ, ଦାନବ, ରାକ୍ଷସ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, କିନ୍ନର, ମହାନାଗ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀମାନେ ଖୁସିରେ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ। ଯେଉଁଠି ଭାଗୀରଥ ଯାଉଥିଲେ, ଗଙ୍ଗା ସେଉଁଠି ଯାଉଥିଲେ। ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରୁଥିବା ଗଙ୍ଗା ଏହିପରି ଚାଲି ଯାଉଥିଲେ। ତାପରେ ସେ ଜହ୍ନୁ ନାମକ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳ ଉପରେ ବହି ଯାଉଥିଲେ। ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳକୁ ବୁଡ଼ାଇଦେଲେ। ଏହି ଅନୁଚିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ଜହ୍ନୁ ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଓ ସମସ୍ତ ଗଙ୍ଗା ଜଳ ପିଇଗଲେ। ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ସମସ୍ତେ ମହାତ୍ମା ଜହ୍ନୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଅନୁରୋଧ କଲେ, "ଦୟାକରି ଗଙ୍ଗାକୁ ତୁମର କନ୍ୟା ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।" ତେଣୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଜହ୍ନୁ ତାଙ୍କ କାନୁ ମାର୍ଗରେ ଗଙ୍ଗାକୁ ପୁନଃ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ଗଙ୍ଗା 'ଜାହ୍ନବୀ' ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲେ। ପୁନଃ ଗଙ୍ଗା ଭାଗୀରଥଙ୍କ ରଥ ପଛରେ ଚାଲିଲେ, ଏବଂ ସେ ମହାନଦୀ ସାଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।