ହନୁମାନ୍ ଶିଂଶପା ଗଛର ଛାୟାରେ ଚୁପଚାପ ଲୁଚିଥିଲେ, ସେଠାରୁ ସିତାଙ୍କୁ ଆତଙ୍କିତ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ କଥା ସୁଣୁଥିଲେ। ସେମାନେ ସବୁଦିଗରୁ ଦୃତଗତିରେ ଆସି, କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଦାନ୍ତ ଚାଟୁଥିଲେ ଓ ସିତା ଭୟରେ କମ୍ପିତ ହେଉଥିଲେ। ତୀକ୍ଷ୍ଣ କୁହାଡ଼ି ଧରି, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ, “ସିତା, ରାକ୍ଷସମହାରାଜ ରାବଣଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟ ଘରବାଳି ନୁହେଁ।” ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ଆତଙ୍କରେ ମହିଳାଶିରୋମଣି ସିତା ତାଙ୍କର ଅଶ୍ରୁ ପୁଞ୍ଜି ଶିଂଶପା ଗଛକୁ ଆସିଲେ। ସେଠାରେ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରଖିଥିଲେ; ତାଙ୍କର ଆଖି ଡେଉଳିଆ, ଚିନ୍ତାରେ ଦୁଃଖିତ, ମୁହଁ କ୍ଷୀଣ ଓ ପରିଧାନ ମଲିନ। ତାଳିକାରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀ, ନାମ ଭିନତା, କ୍ରୋଧରେ କହିଲେ, “ସିତା, ପତିଙ୍କ ପ୍ରେମ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଦେଖିଛ, ଅତିରିକ୍ତ ପ୍ରେମ ଦୁଃଖ ଆଣେ। ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ସୁଭ ହେଉ। ମାନବୀ ହିସାବରେ ତୁମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସମାପ୍ତ, କିନ୍ତୁ ଏବେ ମୋ କଥା ଶୁଣ, ଏହି ଉପକାରକ। ରାବଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କର; ସେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ରାଜା, ମହାବଳୀ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ। ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧି, ଏହି ଦିନରୁ ସମସ୍ତ ଜଗତର ରାଣୀ ହେଉ। ସ୍ୱାହା ଯେମିତି ଅଗ୍ନିଙ୍କ, ଶଚୀ ଯେମିତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ, ତେଣୁ ରାମଙ୍କ ପ୍ରୟୋଜନ କ’ଣ? ସେ ଦୁଃଖୀ, ତାଙ୍କର ଜୀବନ ଶେଷ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଯଦି ମୋ କଥା ଶୁଣିବନାହଁ, ଏଠିଏ ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ଖାଇଦେବୁ।” ଏହାପରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀ, ବିକଟା, ତାଙ୍କର ଛାତି ଲଟକିଥିବା, କ୍ରୋଧରେ ମୁଠି ଉଠାଇ ସିତାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କଲେ। ସେ କହିଲେ, “ମୈଥିଲୀ, ତୁମ ଦୁଷ୍ଟ ମନ ଦେଖି ମଧୁର ଓ ଦୟାବାନ୍ ହୋଇ ଅନେକ ଅନୁଚିତ କଥା ସହିଛୁ। ଆମେ ଯାହା କହୁଛୁ, ତାହା ଶୁଣୁନାହିଁ; ତୁମେ ସମୁଦ୍ର ପାର୍ ହୋଇ ଏଠାକୁ ଆଣାଯାଇଛ; ରାବଣଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ତଃପୁରରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛ, ଏଠି ଆମେ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରୁଛୁ। ପୁରନ୍ଦର ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ବଞ୍ଚାଇପାରିବେନି; ମୋ କଥା ଶୁଣ, ଏହି ଉପକାରକ। ଅତିରିକ୍ତ ଅଶ୍ରୁ ପତାଇବା ଚାଲିଛି; ଏହି ଅନର୍ଥକ ଦୁଃଖ ଛାଡ଼; ଆନନ୍ଦ ଓ ଖୁସି ଦେଖ। ରାକ୍ଷସମହାରାଜ ସହ ମନରେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା, ତାହା କର; ଯୁବତୀମାନେ ଲାଗି ଯୌବନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଳ୍ପ ସମୟ ରହେ। ଯେତେଦିନ୍ ସମୟ ଅଛି, ଖୁସି ଭୋଗ କର; ଉଦ୍ୟାନ, ପାହାଡ଼ ତୁମର। ରାକ୍ଷସମହାରାଜ ସହ ଯାଉ, ମଦମାତ ନୟନ ଧାରିଣୀ; ହଜାର ହଜାର ନାରୀ ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ ରହିବେ। ଯଦି ରାବଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବନାହଁ, ତେବେ ମୁଁ ତୁମ ହୃଦୟ ଉଖିଁ ଖାଇଦେବି। ଯଦି ମୋ କଥା ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଶୁଣିବନାହଁ, ଚଣ୍ଡୋଦରୀ ନାମକ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀ…” ଏହିପରି କହି, ଏକ ବଡ଼ ବାଣ ନେଇ ଚଣ୍ଡୋଦରୀ କହିଲେ, “ଏହି ମୃଗନୟନୀ, ଭୟରେ କମ୍ପିତ ଛାତି, ରାବଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅପହୃତ ହେବାରୁ ମୋର ଏତେ କ୍ରୋଧ ଜନ୍ମିଛି, ମୁଁ ତାଙ୍କର ଯକୃତ, ପ୍ଲୀହା, ହୃଦୟ ଓ ଅନ୍ତ୍ର ଖାଇବାକୁ ଚାହେଁ। ମୋ ମନ ତାଙ୍କର ଅଂଗ ଓ ମୁଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ଚାହେଁ।” ପରେ ପ୍ରଘାସା ନାମକ ରାକ୍ଷସୀ କହିଲେ, “ଏହି କ୍ରୂର ନାରୀଙ୍କ ଗଳା ଚେପି ମାରିଦିଅ; ବିଳମ୍ବ କାହିଁକି? ରାଜାଙ୍କୁ ଖବର ଦେଉ, ଏହି ମାନବୀ ମୃତ। ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କହିବେ, ‘ଖାଉ।’” ଏହାପରେ ଅଜାମୁଖୀ କହିଲେ, “ତାଙ୍କୁ କାଟି ଭାଗ କରି ସମସ୍ତେ ଖାଉ; ବିବାଦ ଭଲ ଲାଗେନାହିଁ।” ସେତେବେଳେ ସୂର୍ପଣଖା କହିଲେ, “ଅଜାମୁଖୀ ଯାହା କହିଛି, ତାହା ମୋତେ ଭଲ ଲାଗିଲା; ଶୀଘ୍ର ମଦ ଆଣ, ଯାହା ଦୁଃଖ ନଶ୍ଟ କରେ। ମାନବ ମାଂସ ଖାଇ, ନିକୁମ୍ଭିଳାରେ ନୃତ୍ୟ କରିବା।” ଏପରି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଦେବକନ୍ୟା ସମାନ ସିତାଙ୍କୁ ଆତଙ୍କିତ କରୁଥିବାବେଳେ, ସିତାଙ୍କ ଧୈର୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ସେ କାନ୍ଦି ପକାଇଲେ। ଏଠାରେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ରାମାୟଣର ସୁନ୍ଦରକାଣ୍ଡର ପঁଚିଶତମ ସର୍ଗ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଏପରି ଭୟଙ୍କର, କଠୋର ଓ ଅନେକ ଅମାନବୀୟ କଥା କହିଲେ, ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସିତା ଅତି ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ। ସେମାନଙ୍କ କଥାରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ମନ ଅଦୃଢ଼ ହୋଇ, ଅଶ୍ରୁରେ ଅଟକିଥିବା କଣ୍ଠରେ ସିତା କହିଲେ, “ମନୁଷ୍ୟୀ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ତୁମେ ଯାହା ଚାହ, ମୋତେ ଖାଉ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତୁମ ଆଜ୍ଞା ମାନିବିନାହିଁ।” ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଘେରି ରଖିଥିବା, ଦେବକନ୍ୟା ସମାନ ସିତା ଦୁଃଖରେ ଶାନ୍ତି ନାପାଇ, ରାବଣଙ୍କ ଆତଙ୍କରେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ହୋଇଥିଲେ। ସିତା ଶରୀର ଛାଡ଼ିଦେବା ପରି ଭୟରେ କମ୍ପିତ ହେଉଥିଲେ, ଜଣେ ହରିଣୀ ଯେମିତି ଦଳ ଛାଡ଼ି ଅରଣ୍ୟରେ କାଉଁର ଆକ୍ରମଣରେ ଅସହାୟ ହୁଏ। ଏହି ଭୟଭୀତ ଦୁଃଖରେ, ସିତା ଏକ ଫୁଲ ଫୁଟିଥିବା ଅଶୋକ ଶାଖା ଧରି, ମନେ ରାମଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।