ହନୁମାନ୍ ରାକ୍ଷସ ରାଜା ରାବଣଙ୍କର ଶୋଭାମୟ ରଜନୀଶାଳାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେଠାରେ ରାବଣଙ୍କ ଭୁଜା ଉପରେ ବସିଥିବା, ନୃତ୍ୟ-ସଙ୍ଗୀତରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ଅନେକ ରମଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ସେମାନଙ୍କ କାନର ଶେଷରେ ମାଣିକ୍ୟ ଓ ବୈଡୂର୍ୟ ମୁକୁତ ସହିତ ସୁନାର କୁଣ୍ଡଳ ଓ ବାହୁବଳୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା। ସେମାନଙ୍କ ଚନ୍ଦ୍ରବଦନ ଓ ମନୋହର କୁଣ୍ଡଳ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମୁହଁ ଦେଖି, ହନୁମାନ୍ ଏହି ମହଲଖାନାକୁ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଭରିଥିବା ଆକାଶ ପରି ଦେଖିଲେ। ମଦ୍ୟପାନ ଓ କ୍ରୀଡାରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କ ଅନେକ କମର ସୁନ୍ଦରୀ ମହିଳା ଏଠାରେ ଏଠାରେ ଶୁଇଥିଲେ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ନୃତ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ତାଙ୍କର ଦେହ ଶୋଭା ଓ ଗୌରବରେ ଅତି ଦ୍ରୁତିମାନ୍, ଶୋଭାମୟ ରୂପରେ ଶୁଇଥିଲେ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ବୀଣାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ଏକ ମହାନଦୀରେ ତାଲ ଫୁଲ ତରିକାରେ ଏକ ପତ୍ର ଉପରେ ଶୋଭିଥାଏ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ କଳା ଚକ୍ଷୁ ଓ ତାଳବାଦ୍ୟ ସହିତ ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ମାଆ ତାଙ୍କ ଶିଶୁକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ରଖିଥାନ୍ତି। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗ ଓ ଉଦାର ମନୋଭାବରେ ତାଳବାଦ୍ୟକୁ ପାଖରେ ରଖି ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ପ୍ରେମିକ ପ୍ରେମିକାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ରଖିଥାଏ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ପଦ୍ମନୟନୀ, ସ୍ନେହ ଭରା ଭାବରେ ବୀଣାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ଅତିପ୍ରିୟ ପ୍ରେମିକା ପ୍ରେମିକଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୁଏ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ନୃତ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ତାଙ୍କର ଭିପଞ୍ଚୀକୁ ଧରି ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ନାରୀ ପ୍ରେମିକଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୁଏ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ମଦରେ ମତ୍ତ ଦୃଷ୍ଟି ନେଇ ଶୁଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ହସ୍ତ ମୃଦୁ ଭାବେ ତାଳବାଦ୍ୟକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିଲା, ଯାହା ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିଲା। ଏହିପରି, ଅନେକ ଜଣୀ ମଦ୍ୟରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ତାଳବାଦ୍ୟକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୁଇଥିଲେ, ଯେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ନାରୀ ନବଜାତ ଛାନାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ରଖିଥାଏ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ତାଳବାଦ୍ୟକୁ ଚାପି ଶୁଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ମନ ମଦରେ ମୋହିତ ହୋଇଥିଲା। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଚହେରାରେ କୁମ୍ଭ ଫେଲି ଦେଇ, ଫୁଲ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ବସନ୍ତର ଲତା ପରି ଶୁଇଥିଲେ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ଦୁଇ ହାତରେ ନିଜ ଅନ୍ନାଭାଗକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ସୁନାର କୁମ୍ଭ ପରି ଶୁଇଥିଲେ। ଅନ୍ୟେକ ଜଣୀ ପଦ୍ମନୟନୀ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରପରି ମୁହଁ ନେଇ, ଅନ୍ୟ ଏକ ସୁନ୍ଦର କମର ଅନ୍ୟ ଜଣୀକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ମଦ୍ୟତାରେ ଶୁଇଥିଲେ। ଏପରି ଅନେକ ମହିଳା ନିଜ ନିଜ ସଙ୍ଗୀତ ଉପକରଣକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ପ୍ରେମିକ ମନେ ପ୍ରେମିକାକୁ ଯେପରି ଚାପି ଧରନ୍ତି, ଏପରି ଶୁଇଥିଲେ। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଶୋଭାମୟ ଶଯ୍ୟା ଉପରେ ଅଲଗା ଥିବା ଏକ ଅତିଶୟ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀକୁ ହନୁମାନ୍ ଦେଖିଲେ। ସେ ମୁକୁତ ଓ ମଣି ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ମହଲ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏହିଠାରେ, ସୁନା ପରି ଦେହ ଶୋଭା ଥିବା ଅନ୍ତ:ପୁରର ପ୍ରିୟା ରାଣୀ ମଣ୍ଡୋଦରୀ ଶୁଇଥିବାକୁ ହନୁମାନ୍ ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କ ଅଳଙ୍କାର, ଯୁବତ୍ୱ ଓ ଶୋଭା ଦେଖି, ହନୁମାନ୍ ଭାବିଲେ, “ଏହିଏ ସୀତା!” ଏହି ଭାବନାରେ ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏହି ଆନନ୍ଦରେ ହନୁମାନ୍ ତାଙ୍କ ଲାଜ କାନ୍ଧରେ ଚୁମ୍ବନ କଲେ, ଉଲ୍ଲାସରେ ନାଚିଲେ, ଗାଇଲେ, ଦେଉଳରେ ଚଢିଲେ, ତଳେ ପଡିଲେ, ଏବଂ ମୂଷ୍ଟି ଅନ୍ତର୍ଗତ ବାନର ସ୍ଵଭାବ ପ୍ରଦର୍ଶନ କଲେ। ଏଠିଏ ଶ୍ରୀମଦ୍ ରାମାୟଣର ସୁନ୍ଦରକାଣ୍ଡର ଏଗାରତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଏହି ଭାବନାକୁ ପଛେ ଦେଇ, ମହାବଳୀ ହନୁମାନ୍ ପୁନି ନିଜ ମନରେ ଅନ୍ୟ ଚିନ୍ତା କଲେ—“ଯେଉଁ ସୀତା ଶ୍ରୀରାମଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଏପରି ଶୋଇବେ ନାହିଁ, ଖାଇବେ ନାହିଁ, ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିବେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ମଦ୍ୟପାନ କରିବେ ନାହିଁ। ସେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷ, ଯଦିଓ ସେ ଦେବତାମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ ଥାଏ, ନିକଟକୁ ଯିବେ ନାହିଁ, କାରଣ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ସମାନ ଏହି ତିନି ଲୋକରେ କେହି ନାହାନ୍ତି।” ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରି, “ଏହି ଅନ୍ୟ ଜଣୀ” ବୋଲି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ଏହି ମଦିରାଶାଳାରେ ଆଉ ଅଗ୍ରଗତି କଲେ। ସେଠାରେ କେହି କେହି ଖେଳରେ କ୍ଲାନ୍ତ, କେହି ଗୀତରେ, କେହି ନୃତ୍ୟରେ, ଆଉ କେହି ମଦ୍ୟପାନରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ଶୁଇଥିଲେ। କେହି ତାଳବାଦ୍ୟ, ଝାଞ୍ଜ ବା ମଞ୍ଚ ପାଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, କେହି ମୁଖ୍ୟ ଶଯ୍ୟା ଉପରେ ଶୁଇଥିଲେ। ହନୁମାନ୍ ଦେଖିଲେ ଯେ, ରାବଣ ଏକ ହଜାର ଅଳଙ୍କାରିତ, ସୁନ୍ଦର ଦେହ, ଚତୁର କଥା, ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ। ସେ ଏମିତି ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ, ଯିଏ ସମୟ ଓ ସ୍ଥାନ ଅନୁଯାୟୀ ଚର୍ଚ୍ଚା କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଏକ ସ୍ଥାନରେ ହଜାର ଯୁବତୀ ଚମତ୍କାର ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଶୁଇଥିଲେ, ସେମାନେ ଚତୁର କଥା କରି ପାରଙ୍ଗତ। ଏଠି, ରାବଣ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମହାଗଜ ପରି ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ, ଯେପରି ଦାଉଡ଼ିଆ ହସ୍ତି ଜନନୀ ହସ୍ତିମାନେ ପରିବୃତ ଥାଏ। ହନୁମାନ୍ ଏହି ମଦିରାଶାଳାକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରକାର ଆନନ୍ଦ ଥିଲା। ସେଠାରେ ମଦିରାଶାଳା ମଧ୍ୟରେ ହରିଣ, ମହିଷ ଓ ବନ୍ଦର ମାଂସ ରଖାଯାଇଥିଲା। ସୁନାର ପାତ୍ରରେ ମୟୂର, କୁକୁଡ଼ା ଓ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ମାଂସ ଥିଲା। ହନୁମାନ୍ ଶୁଅର ମୁଣ୍ଡ, ଗଣ୍ଡ ଓ ଦଧି-ଲୁଣରେ ମିଶାଇ ରଖାଯାଇଥିବା ଗଣ୍ଡର ମାଂସ, ଏବଂ ଶଳାକାରେ ଲଗାଇ ରଖିଥିବା ହରିଣ ଓ ମୟୂର ମାଂସ ଦେଖିଲେ। ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ପେଉଁ, ଛାଗ, ଆଉ ଅର୍ଦ୍ଧ ଭୋଜିତ ଶଶକ, ମହିଷ ଓ ଛାଗ ମାଂସ ଖାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲା। ଏପରି ଭାବରେ, ହନୁମାନ୍ ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁର ଓ ମଦିରାଶାଳାର ଅଦ୍ଭୁତ ଶୋଭା ଦେଖି, ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।