ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ରାମଙ୍କୁ କଠୋର କଥାରେ ଆଘାତ କରାଯାଇଥିଲା ବେଳେ ମଧ୍ୟ, ସେ କିପରି ମୈଥିଳୀ ସୀତାଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିପାରିବେ ନାହିଁ? ସୀତାଙ୍କର ବିୟୋଗ ଦୁଃଖ ଶୁଣି ଏବଂ ସେମାନେ ତିନିଜଣ ଅଲଗା ହୋଇଯିବାରେ, ଜଟାୟୁଙ୍କ ଭାଇ ସମ୍ପାତି ମନରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ସେ କହିଲେ, “ଦଶରଥଙ୍କ ପ୍ରେମରୁ ମୋ ପୁତ୍ର ମୋତେ କେବେ ଆନନ୍ଦ ଦେଇନାହାନ୍ତି।” ଏପରି କଥା ସେ ମକଡ଼ସବାରେ କହିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ସମ୍ପାତିଙ୍କ ଦେହରୁ ଲାଲା ରଙ୍ଗର ପଖ ଉଦୟ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା। ସେ ନିଜ ଦେହକୁ ଏପରି ଦେଖି ଅତି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ ଏବଂ ମନ୍ଦ୍ରଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କୃପାରେ ତାଙ୍କ ପୁରୁଣା ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବ ଫେରିଆସିଛି ବୋଲି ମକଡ଼ମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ। ସମ୍ପାତି କହିଲେ, “ସୂର୍ଯ୍ୟର ତାପରେ ଯେଉଁ ପଖ ଜଳିଯାଇଥିଲା, ସେଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ପୁନଃ ଫେରିଛି। ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ମୋତେ ଯେଉଁ ଶକ୍ତି ଥିଲା, ସେଇ ଶକ୍ତି ଏବେ ଆମେ ଅନୁଭବ କରୁଛି। ଏହି ଶକ୍ତି ଓ ପଖ ଫେରିଆସିବା, ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିପାରିବେ ବୋଲି ଚିହ୍ନ।” ଏପରି କହି ସମ୍ପାତି, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ପାହାଡ଼ ଶିଖରରୁ ଉଡ଼ିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ସେଙ୍କ ଦୃଢ କଥା ଶୁଣି ସମସ୍ତ ବାନର ଶୂରମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ, ମନରେ ନୂତନ ସାହସ ଆସିଗଲା। ଏହା ପରେ, ବାୟୁ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମୁଖ୍ୟ ବାନରମାନେ ଆତ୍ମବଳ ପୁନଃପ୍ରାପ୍ତ କରି, ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ଦିଗନ୍ତରେ ଚାଲିଗଲେ। ଏହିଭଳି ଚମତ୍କାର କଥା ଶୁଣିବା ପରେ, ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ଅମର ରାମାୟଣର କିଷ୍କିନ୍ଧାକାଣ୍ଡର ଚଷ୍ଠି ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ସମ୍ପାତିଙ୍କ ଉପଦେଶରେ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ, ବାନରମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଉଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ, ସେମାନେ ସିଂହ ସମାନ ଶୂର, ଉଲ୍ଲାସରେ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ। ସମ୍ପାତିଙ୍କ ମୁଖରୁ ରାବଣଙ୍କ ନାଶ ଓ ସୀତାଙ୍କ ସନ୍ଧାନ ବିଷୟରେ ଶୁଣି, ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଭରି ମହାସାଗର ତଟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚି, ସେମାନେ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀର ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖିଲେ। ତଳ ସାଗରର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବାନର ଶୂରମାନେ ଶିବିର କଲେ। କେଉଁଠି ସେମାନେ ଶୟନ କରୁଥିଲେ, କେଉଁଠି ଖେଳୁଥିଲେ, କେଉଁଠି ପାହାଡ଼ ପରି ଜଳରେ ଢାକିଯାଇଥିଲେ। ଏଇ ସମୁଦ୍ର ତଳେ ବିଭୀଷଣ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ବାନର ଯୋଧାମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ। ସମୁଦ୍ରକୁ ଆସମାନ ପରି ଅପାର ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ନିରାଶ ହୋଇପଡ଼ିଲେ—“ଏହି କାମ କିପରି ସମ୍ଭବ?” ବାନର ସେନା ଭୟରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଥିବା ଦେଖି, କିଛି ବାନର ଶୂରମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ—“ମନକୁ ନିରାଶ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ନିରାଶା ମନୁଷ୍ୟକୁ ସବୁଠୁ ବଡ଼ କ୍ଷତି କରେ, କ୍ରୁଧ୍ଧ ସର୍ପ ଯେମିତି ଶିଶୁକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ସେପରି ନିରାଶା ମନୁଷ୍ୟକୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ। କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିରାଶା ଆସିଲେ, ସେ କେବେ ସଫଳ ହୁଏ ନାହିଁ।” ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନ ସକାଳେ, ଅଙ୍ଗଦ ବଡ଼ ବାନରମାନେ ସହ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇ, ଆଗକୁ କ'ଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ତାହା ନିର୍ଣ୍ୟ କଲେ। ସେମାନେ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ଯେପରି ବାୟୁମାଳା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଘେରି ରହେ। ଏହି ବାନର ସେନାକୁ ଅଙ୍ଗଦ କିମ୍ବା ହନୁମାନ ଛଡ଼ା ଆଉ କେହି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ତେବେ ଅଙ୍ଗଦ, ପ୍ରଶସ୍ତ ବଂଶର ଓ ଶୂରବଳୀ ବାନରମାନେ ସହ ଆଲୋଚନା କରି, ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଲେ—“ତୁମ୍ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିଏ ଏହି ସାଗର ଉପରେ ଲାଘିପାରିବ? କିଏ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ପୂରଣ କରିପାରିବ? କିଏ ଏଠାରୁ ଶତ ଯୋଜନା ଲାଘିପାରିବ? କିଏ ଏହି ବଡ଼ ବିପଦରୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବ? କିଏଙ୍କ ଦୟାରେ ଆମେ ନିଜ ଘର, ପରିବାର, ପତ୍ନୀ, ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଫେରିପାରିବୁ? କିଏଙ୍କ ଦୟାରେ ଆମେ ଆନନ୍ଦରେ ରାମ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସନ୍ନିଧିକୁ ଯିବାକୁ ପାରିବୁ? ତୁମ୍ମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ଏହି ସମୁଦ୍ର ଲାଘିପାରିବ, ତାହା ଦୟାକରି କହନ୍ତୁ।” ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନରେ ସମସ୍ତ ବାନର ଶୂରମାନେ ନିରବ ହେଲେ, କେହି କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ଓ ଅସ୍ଥିର ହୋଇପଡ଼ିଲେ। ପୁନିଥରେ ଅଙ୍ଗଦ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି କହିଲେ—“ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶୂର, ଉତ୍ତମ ବଂଶର, ପୁନଃପୁନଃ ସମ୍ମାନିତ। ତୁମ୍ମାନେ ନିଜ ନିଜ ଯୋଗ୍ୟତା ଅନୁଯାୟୀ କହନ୍ତୁ, କିଏ କେତେ ଦୂର ଲାଘିପାରିବେ।” ଏହିଭଳି ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ବାନରମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିଜ ଉତ୍ସାହ ଏବଂ କ୍ଷମତା କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏଠାରେ ଗଜ କହିଲେ, “ମୁଁ ଦଶ ଯୋଜନା ଲାଘିପାରିବି।” ଗବାକ୍ଷ କହିଲେ, “ମୁଁ କୁଡ଼ିଏ ଯୋଜନା ଯିବି।” ଶରଭ କହିଲେ, “ମୁଁ ତିରିଶ ଯୋଜନା ଲାଘିପାରିବି।” ଋଷଭ କହିଲେ, “ମୁଁ ଚାଳିଶ ଯୋଜନା ନିଶ୍ଚିତ ଯିବି।” ଗନ୍ଧମାଦନ କହିଲେ, “ମୁଁ ପଞ୍ଚାଶ ଯୋଜନା ଯିବି।” ମୈନ୍ଦ କହିଲେ, “ମୁଁ ସାଠିଏ ଯୋଜନା ଲାଘିପାରିବି।” ଏଭଳି ନିଜ ନିଜ କ୍ଷମତା ଦେଖାଇ, ସମସ୍ତ ବାନର ଶୂରମାନେ ସୀତାଙ୍କ ସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଆତ୍ମବଳ ଓ ଉତ୍ସାହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଆନ୍ତି।