ସମ୍ପାତି ମହାବୀର ବାନରମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅଠଟି ପଥ ମଧ୍ୟରୁ ଛଠ ପଥ ହଁସମାନଙ୍କ ପଥ, ଏହି ଗରୁଡଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚାଳ। ଆମର ଜନ୍ମଗତ ପରମ୍ପରା ଗରୁଡଠାରୁ ଆସିଛି, ବନରମାନେ, ତୁମେ ସମ୍ପ୍ରଭାବଶାଳୀ। ଏକ ଅପରାଧ ହୋଇଥିଲା, ତାହାର ଫଳରେ ଆମେ ମାଂସ ଭୋଜନ କରୁଥିଲୁ; ଏହା ଆମର ଭାଇ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିଲା, ଯାହାର ଶତୃତା ଆମେ ଶୋଧିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏଠାରେ ଦଉଡ଼ି, ମୁଁ ରାବଣ ଓ ଜାନକୀଙ୍କୁ ଦେଖୁଛି; ଗରୁଡଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଶକ୍ତି ଆମର ମଧ୍ୟ ଅଛି। ଏହିପରି, ଉତ୍ତମ ଆହାର, ପ୍ରାଣଶକ୍ତି ଓ ଆମର ଜନ୍ମଗତ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ବନରମାନେ, ଆମେ ସଦା ଏକ ଶତ ଯୋଜନା ତଥା ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖିପାରିବା। ଆମର ଜୀବନ ଧାରା ଏପରି ଯେ, ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଆମେ ପାଇଥିବା; ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ତଳ ଗଛର ମୂଳରେ ନିବାସ କରନ୍ତି। ଏବେ ତୁମେ ଲୁଣ ଜଳ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ପାଇଁ କିଛି ଉପାୟ ଖୋଜ; ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ପହଁଚି, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧି, ଫିରିବା। ମୁଁ ଚାହୁଁଛି ତୁମେ ମୋ ସହିତ ସମୁଦ୍ର, ଭଗବାନ ବରୁଣଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଉ; ମୋ ଭାଇ, ଏହି ମହାତ୍ମା ଯେ ଦିବ୍ୟଲୋକକୁ ଗଲେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବି।" ତାପରେ, ବନରମାନେ ସମ୍ପାତିଙ୍କୁ ସମୁଦ୍ର କୂଳକୁ ନେଇଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ତାଙ୍କର ପକ୍ଷ ଜଳିଯାଇଥିଲା। ସମ୍ପାତିଙ୍କୁ ସେଉଁଠାରେ ଫେରାଇ ଦେଇ, ବନରମାନେ ଖୁସି ହେଲେ, କାରଣ ତାଙ୍କୁ ଆବଶ୍ୟକ ତଥ୍ୟ ମିଳିଗଲା। ଏବେ, ଉନଷ୍ଠି ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଗୃଧ୍ର ରାଜା ସମ୍ପାତିଙ୍କର ଅମୃତ ଦ୍ୱାରା ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ବନରମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଉତ୍ସାହିତ ହେଲେ। ଜାମ୍ବବାନ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ବନରମାନେ ଶୀଘ୍ର ଭୂମିରୁ ଉଠି, ସମ୍ପାତିଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ସୀତା କେଉଁଠି? କିଏ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଛି? କିଏ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଉଠାଇନେଲା? ସବୁକିଛି କହ, ଆମେ ଅରଣ୍ୟବାସୀଙ୍କୁ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦିଅ।" ସମ୍ପାତି କହିଲେ, "ଦଶରଥପୁତ୍ର ରାମଙ୍କର ବାଣଗୁଡିକ, ଯାହା ଦୂର୍ଗମ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଭଳି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଦ୍ୱାରା ନିକ୍ଷିପ୍ତ, ତାହାର ପ୍ରଭାବ କେଉଁଠି ଅପେକ୍ଷା କରିବେ? ଏବେ ମୋ ଶୁଣ, କିପରି ମୁଁ ବୈଦେହୀଙ୍କ ଅପହରଣ ଶୁଣିଥିଲି, କିଏ ମୋତେ କହିଥିଲା, ଓ ସୀତା କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି।" "ମୁଁ ଏହି ପର୍ବତ ଦୂର୍ଗରେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଅସ୍ଥିର ଏବଂ ଶକ୍ତିହୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ପଡ଼ିଥିଲି। ମୋ ପୁଅ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ଉଡ଼ିବାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମୟ ସମୟରେ ମୋତେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ଜୀବନ ଦେଇଥିଲା। ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଇଚ୍ଛାରେ ଦ୍ରଢ଼, ସର୍ପମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଦ୍ରଢ଼, ପଶୁମାନେ ଭୟରେ ଦ୍ରଢ଼; ଏହିପରି, ଆମର ଭୋକ ମଧ୍ୟ ଦ୍ରଢ଼।" "ଏକଦିନ, ମୁଁ ଭୋକାର୍ତ୍ତ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଅଭିଲାଷୀ, ସୁପାର୍ଶ୍ୱ ମାଂସ ଖାଇନଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଆସିଲା। ସେ, ଖାଦ୍ୟ ନ ଦେଇ ଦୁଃଖିତ, ମୋ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଇ, ଅନୁମତି ପାଇ ସତ୍ୟ କଥା କହିଲା।" "ପିତା, ଖାଦ୍ୟ ଅଭିଲାଷାରେ, ମୁଁ ଆକାଶ ମାନେ ଉଡ଼ି, ମହେନ୍ଦ୍ର ପର୍ବତ ଦ୍ୱାରରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲି। ଏଠାରେ, ହଜାର ଜୀବ ଦୁଇ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିଲେ, ମୁଁ ଏକା ରାସ୍ତା ଅଟକାଇ ମୁଁ ମୁହଁ ବନ୍ଦ କରି ଚୁପ ରହିଲି।" "ଏଠାରେ, ମୁଁ ଦେଖିଲି, ଉଦୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ ଏକ ପୁରୁଷ, ଜଣେ ମହିଳାକୁ ଉଠାଇ ନେଉଛି, ଅନ୍ଧକାର କଜଳ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଛି।" "ସେମାନେ ଦେଖି, ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ମନରେ ଖାଦ୍ୟ ପାଇଁ ସଉମ୍ୟ ଓ ସମ୍ମାନପୂର୍ବକ କଥା କହି ରାସ୍ତା ଚାହିଲି।" "ପୃଥିବୀରେ କେଉଁଠି ଏମିତି କିଏ ଅଛି, ଯେ ସମ୍ମିଳନେ ଆସିଥିବାକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବ? ନିମ୍ନଜନ ମଧ୍ୟ ଏହା କରେନି, ଏବଂ ମୋର ଭଳି କିଏ କରିବ?" "ସେ ଆକାଶ ମାନେ ଦୂରୁ ଏପରି ଗତିରେ ଯାଇଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ମନେ ଆକାଶକୁ ଚିପି ଦେଇଥିଲେ; ମୁଁ ଦେବମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେଲି।" "ମହାର୍ଷିମାନେ କହିଲେ, ‘ସୀତା ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଜୀବନ୍ତ; କିପରି ନାଥ ବିୟୋଗରେ ଅଛି, ତଥାପି ସୁରକ୍ଷିତ ରହିଛି, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।’" "ଏହିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ସିଦ୍ଧମାନେ କହିଥିବା ପରେ, ରାକ୍ଷସ ରାଜା ରାବଣ ମୋତେ ଉପସ୍ଥାପିତ ହେଲେ।" "ମୁଁ ଦେଖିଥିଲି, ଦଶରଥପୁତ୍ର ରାମଙ୍କ ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀ, ଜନକଙ୍କ ଜନ୍ମଜାତ କନ୍ୟା, ଅଳଙ୍କାର ଓ ମେଘା ହୀନ, ଶୋକରେ ଦୁଃଖିତ।" "ତାଙ୍କର କେଶ ଖୋଲା, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ନାମ ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ—ଏହି ସମୟ ବିତିଗଲା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାକ୍ପଟୁମାନେ କହିଥିଲେ।" "ସୁପାର୍ଶ୍ୱ ଏହି ଘଟଣା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମୋତେ କହିଥିଲା; ତଥାପି ଶୁଣିଲା ପରେ ମୋର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ନିଶ୍ଚୟ ହୋଇନଥିଲା।" "କିପରି ଏକ ପକ୍ଷହୀନ ପକ୍ଷୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବ? ତଥାପି ମୋତେ ଯେ କିଛି ସମ୍ଭବ, ବୁଦ୍ଧି ଓ କଥା ଦ୍ୱାରା—" "ଏବେ ମୁଁ କହିବି, ତୁମର ପ୍ରାଣଶକ୍ତି ଉପରେ ଭରସା କରି; କଥା ଓ ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା, ମୁଁ ତୁମେମାନେ ଯାହା ଚାହୁଛ, ତାହା କରିବି।" "ଏଠାରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନାହିଁ—ରାମଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ; ଏହାର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ତୁମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୁଦ୍ଧିଶାଳୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦୃଢ଼।" "ବନର ରାଜା ଦ୍ୱାରା ପଠାଯାଇ, ତୁମେ ଦେବମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୃଢ଼; ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଇଗ୍ରିବାଣ ପ୍ରସ୍ତୁତ।" "ତିନି ଲୋକର ଅସ୍ତ୍ରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ; ଦଶମୁଖ ରାବଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଶକ୍ତିମାନ୍, ତଥାପି ତୁମେ ଯେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, କିଛି ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।" "ଏପରି, ବିଳମ୍ବ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ; ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କର; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀମାନେ, ତୁମେ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଳମ୍ବ କରିନାହିଁ।" ଏବେ, ଏକଷଠି ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ବନରମାନେ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରି ନିସ୍ନାନ କରି, ସୁନ୍ଦର ପର୍ବତ ଉପରେ ଗୃଧ୍ର ସମ୍ପାତିଙ୍କୁ ଚାରିପାଖରେ ବସି ପରିବେଷ୍ଟିତ କରିଥିଲେ।