ମୁଁ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିବା ଦ୍ୱାରା ସୀତା ହେବେ। ଏବେ ମୋ ଥରେ ଆପଣମାନେ ରାକ୍ଷସ ରାବଣଙ୍କ ନିବାସସ୍ଥଳ ବିଷୟରେ ଶୁଣନ୍ତୁ। ବିଶ୍ରବାସଙ୍କ ପୁତ୍ର ଏବଂ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ଭାଇ ରାବଣ, ଲଙ୍କା ନାମକ ସହରରେ ବାସ କରେ। ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦ୍ୱୀପରେ, ଯାହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶତ ଯୋଜନ ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସେଠାରେ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଚମତ୍କାର ଲଙ୍କାନଗରୀ ଅଛି। ଏହି ସହର ଜାମ୍ବୁସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାର, ନନା ଶୋଭାପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ମଞ୍ଚ ଏବଂ ବିଶାଳ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ରଙ୍ଗର ମହଳମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭା ଭଳି ଚମକୁଥିବା ବଡ଼ ପାହାଡ଼ିଆ ପ୍ରାଚୀର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଛି, ସେଠାରେ ବିଦେହୀ ସୀତା ଦୁଃଖରେ ରହୁଛନ୍ତି, ମୃଦୁ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି। ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ସେ ନିର୍ବନ୍ଧ ରହିଛନ୍ତି, ରାକ୍ଷସୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି; ଏଠି ଆପଣମାନେ ଜନକନନ୍ଦିନୀ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବେ। ଲଙ୍କା ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରକ୍ଷିତ, ଏହି ସମୁଦ୍ରର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ଶତ ଯୋଜନ ଦୂର ଯିବାକୁ ପଡିବ। ଦକ୍ଷିଣ କୂଳରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ଆପଣମାନେ ରାବଣଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବେ; ଏଠି, ବାନରମାନେ, ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ଉତ୍ସାହରେ ଅଗ୍ରସର ହେଉ। ମୋ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଦେଖୁଛି—ଆପଣମାନେ ଯିବେ ଏବଂ ପୁଣି ଫେରିବେ; ପ୍ରଥମ ପଥ ହେଉଛି କୁଳିଙ୍ଗା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଧାନ ଭୋଜୀ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର। ଦ୍ୱିତୀୟ ପଥ ହେଉଛି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୋଜନ କିମ୍ବା ଗଛ ଫଳ ଭୋଜନକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ; ତୃତୀୟ ପଥ ଭାସାମାନେ ଓ କ୍ରଉଞ୍ଚ, କୁରରାମାନେ ଚାଲନ୍ତି। ଚତୁର୍ଥ ପଥ ଶ୍ୟେନମାନେ ଓ ପଞ୍ଚମ ପଥ ଗୃଧ୍ରମାନେ ଚାଲନ୍ତି; ଏହିପରି ଶକ୍ତି, ପ୍ରଭା, ଶୌର୍ୟ ଓ ଯୌବନ ଥିବାମାନେ ପାଇଁ। ଷଷ୍ଠ ପଥ ହଂସମାନେ ଚାଲନ୍ତି, ଏହିପରି ଗତି ଗରୁଡ଼ଙ୍କର; ଆମେ ମଧ୍ୟ ଗରୁଡ଼ବଂଶୀ, ଓ ବନରମୁଖ୍ୟମାନେ। ଏକ ଦୁଷ୍କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ମାଂସଭୋଜୀ ହୋଇଯାଇଛୁ; ଏହି ଶତ୍ରୁତା ମୋ ଭାଇ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା, ମୁଁ ତାହାର ପ୍ରତିଶୋଧ ଦେବାକୁ ଚାହେଁ। ଏଠାରୁ ଦଢ଼ିଏ ଦେଖୁଛି—ରାବଣ ଏବଂ ଜାନକୀଙ୍କୁ; ଆମେ ମଧ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଗରୁଡ଼ ସମାନ ଶକ୍ତିଧାରୀ। ଏହିପରି ଆହାର, ପ୍ରଭା, ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ଦ୍ୱାରା, ବନରମାନେ, ଆମେ ସଦା ଶତ ଯୋଜନ ଓ ତା'ଠାରୁ ଅଧିକ ଦୂର ଦେଖିପାରୁ। ଆମ ପ୍ରକୃତି ଏଭଳି ଯେ, ଦୂର ଦେଖିବା ପାଇଁ ଆମ ଜୀବିକା; ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଗଛ ମୂଳ ତଳେ ଜୀବନ ଯାପନ କରନ୍ତି। ଏହି ଲୁଣ ଜଳ ବାଟି ଯିବା ପାଇଁ କିଛି ଉପାୟ ଖୋଜନ୍ତୁ; ବିଦେହୀଙ୍କୁ ଦେଖି ଫେରିବେ, ତେବେ ଆପଣମାନେ କାମ୍ୟ ସଫଳ ହେବେ। ମୁଁ ଆପଣମାନେଙ୍କୁ ଏହି ସମୁଦ୍ର, ଯାହା ବରୁଣଙ୍କ ନିବାସ, ସେଠାକୁ ନେଇଯିବାକୁ ଚାହେଁ; ମୋ ଭାଇ, ଯିଏ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଜଳ ଦେବି। ଏପରେ, ଏହି ସମୁଦ୍ରତଟରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବନରମାନେ ଜଳ ଦେଇ ସମ୍ପାତିଙ୍କୁ, ଯାଙ୍କର ପଖ ଜଳିଥିଲା, ନେଇଗଲେ। ପରେ, ପକ୍ଷୀରାଜଙ୍କୁ ସେଠାରେ ଫେରାଇ ଦେଖି, ବନରମାନେ ଖୁସି ହେଲେ, କାରଣ ସେମାନେ ଆବଶ୍ୟକ ଖବର ପାଇଲେ। ଏବେ ଉନଷ୍ଟିଅଠି ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉ। ତାପରେ, ଗୃଧ୍ରରାଜଙ୍କ ଅମୃତ ତୁଳ୍ୟ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନରମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ କଥା କହିଲେ। ଜାମ୍ବବାନ୍, ବନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତଙ୍କ ସହିତ ତ୍ୱରିତ ଭାବେ ଉଠି, ଗୃଧ୍ରରାଜଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—ସୀତା କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି? କିଏ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଛି? କିଏ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ହରଣ କଲା? ସବୁ କଥା ଆମକୁ କହନ୍ତୁ, ଏବଂ ଆମ ବନବାସୀମାନେ ପାଇଁ ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ହେଉନ୍ତୁ। ଦଶରଥନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ବାଣର ପ୍ରଭାବ କିଏ ଭାବନ୍ତି ନାହିଁ, ଯାହା ବଜ୍ର ଭଳି ତୀବ୍ର ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଛାଡ଼ାଯାଏ? ସେ, ସୀତାଙ୍କ ଖବର ନେଇ ଉତ୍ସୁକ ଏବଂ ମୁକ୍ତ ବନରମାନେଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଇ, ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ—ମୁଁ କିପରି ବିଦେହୀଙ୍କ ହରଣ ଶୁଣିଥିଲି, କିଏ ମୋତେ କହିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ବିଶାଳ ନୟନିଆ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ଏସବୁ ଶୁଣନ୍ତୁ। ମୁଁ, ବୟସ୍କ ଓ ଦୀର୍ଘକାଳ ଧରି ଏହି ବଡ଼ ପାହାଡ଼ରେ ପଡ଼ି ଥିବାରୁ, ମୋର ଶକ୍ତି ଓ ଉତ୍ସାହ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ମୋ ପୁଅ ସୁପାର୍ଶ୍ବ, ଯିଏ ଉଡ଼ିବାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମୟ ମତେ ମୋତେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ଚଳାଇଥାଏ, ମୁଁ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲି। ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୋଗାସକ୍ତ, ନାଗମାନେ କ୍ରୋଧୀ, ପଶୁମାନେ ଭୟଭୀତ—ସେଇପରି ଆମ ଭୋକ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୀବ୍ର। ଏକ ଦିନ, ଭୋକରେ ଅତି ଅଶାନ୍ତ ହେଲି, ମୋ ପୁଅ, ଯିଏ ମାଂସ ଖାଉନଥିଲେ, ସଂଧ୍ୟାବେଳେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଲେ। ସେ, ଖାଦ୍ୟ ନ ମିଳି ଏବଂ ମୋର ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଇ, ଅନୁମତି ମିଳିବା ପରେ, ସତ୍ୟ କଥା କହିଲେ—“ପିତା, ସମୟରେ ମାଂସ ଚାହିଁ, ମୁଁ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଉଡ଼ି, ମହେନ୍ଦ୍ର ପର୍ବତ ଦ୍ୱାରରେ ଅଶ୍ରୟ ନେଲି।