ଏହି ସୁନ୍ଦର ଓ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ମହଲ୍ଟି ଏଠାରେ ଯିଏ ତିଆରି କରିଥିଲେ, ସେ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଦାନବ ଥିଲେ। ସେ ବହୁ ବର୍ଷ ଧରି ମହାବନରେ କଠିନ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ଏହି ତପସ୍ୟାର ପରେ ସେ ସମସ୍ତ ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟର ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇଥିଲେ, ଯାହା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଉଶନାସଙ୍କ ବଂଶର ସମସ୍ତ ଧନ ଏହି ଦାନବ ଅଞ୍ଚଳକୁ ମିଳିଥିଲା। ସେ ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ କରି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଏହି ମହାବନରେ ଶୁଭ ଜୀବନ କାଟିଥିଲେ। ଏହି ଦାନବ ଏଠାରେ ଅପ୍ସରା ହେମାଙ୍କୁ ଭଲପାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଏକ ଦିନ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର, ତାଙ୍କୁ ବଜ୍ରାୟୁଧ ଦ୍ୱାରା ହତ୍ୟା କରିଦେଲେ। ଏହା ପରେ ବ୍ରହ୍ମା ଏହି ଅତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନ ଓ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ମହଲ୍ଟି ହେମାଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ। ଏହି ନିରନ୍ତର ସୁଖ ଭୋଗ ଓ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ମହଲ୍ ହେମାଙ୍କ ହସ୍ତରେ ଗଲା। ମୁଁ ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା, ମେରୁସାବର୍ଣ୍ଣଙ୍କ କନ୍ୟା, ଏହି ହେମା ମୋର ମାଆ। ମାଙ୍କ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ଦଳୀ, ମୁଁ ହେମାଙ୍କ ଏହି ମହଲ୍ଟିକୁ ରକ୍ଷା କରେ। ହେମା ମୋର ଅତି ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ, ନୃତ୍ୟ ଓ ସଙ୍ଗୀତରେ ଅତି ପାରଙ୍ଗତ। ତାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ମୁଁ ଏହି ମହଲ୍ଟିକୁ ରକ୍ଷା କରୁଛି। ତୁମେ କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ଦୁର୍ଗମ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛ? କିମ୍ବା କାହା ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛ? ମୋତେ ସଠିକ୍ କଥା କହ। ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧ ମୂଳ ଓ ଫଳ ଭୋଜନ କରିଛ, ପାନୀୟ ଜଳ ପିଇଛ, ଏବେ ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ କହ। ଏହିପରି ନିର୍ମଳ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ତପସ୍ବିନୀ ସ୍୵ୟଂପ୍ରଭାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ପରେ, ହନୁମାନ୍ଜୀ ସମସ୍ତ ବାନରମାନ୍ୟଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସତ୍ୟ ଓ ସରଳ ଭାବରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ସେ କହିଲେ, “ଦଶରଥନନ୍ଦନ ରାମ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ରାଜା, ମହେନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କ ସମାନ ତେଜସ୍ବୀ, ସେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ସୀତା ସହିତ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ରାବଣ ଜନସ୍ଥାନରୁ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସୀତାଙ୍କୁ ଚୁରି କରି ନେଇଯାଇଛି। ରାମଙ୍କ ଅତି ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ ସୁଗ୍ରୀବ, ଯିଏ ବାନରମାନ୍ୟଙ୍କ ରାଜା, ଆମକୁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପଠାଇଛନ୍ତି। ଅଙ୍ଗଦ ଓ ଅନ୍ୟ ବନରମାନ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ଆମେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଆସିଛୁ, ଯାହା ଯମ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୁନିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର। ସମସ୍ତେ ଆମକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ—‘ରୂପ ବଦଳିବାର କ୍ଷମତା ଥିବା ରାକ୍ଷସ ରାବଣ ଓ ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜ।’ ଆମେ ସମଗ୍ର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରି, ସମୁଦ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖୋଜିଲୁ। ଶେଷରେ ଆମେ ଖୁବ କ୍ଲାନ୍ତ ଓ ଭୁକ୍କରା ହୋଇ ଏକ ବୃକ୍ଷମୂଳରେ ବସିଲୁ। ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁହଁ ମ୍ଲାନ ଓ ଚିନ୍ତିତ ଥିଲା, କାରଣ ଆମେ ଉପାୟ ଖୋଜିପାରୁନଥିଲୁ, ଦୁଃଖ ଓ ଆଶଙ୍କାର ସମୁଦ୍ରରେ ବୁଡ଼ି ଯାଉଥିଲୁ। ସେତେବେଳେ ଆମେ ଚାରିପଟେ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖି, ଲତା ଓ ବୃକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ଢାକା, ଅନ୍ଧକାର ମହାଗୁହା ଦେଖିଲୁ। ସେଠାରୁ ଜଳଭିଜା ପଙ୍କ ଓ ବକ ଓ ମାଦାନା, ପାଖି ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲେ। ମୁଁ ବାନରମାନ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲି—‘ଏଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ନିରାପଦ।’ ସମସ୍ତେ ଏହି ମତରେ ଏକମତ ହେଲେ। ତେଣୁ, ଆମେ ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ହୋଇ, ହାତ ଧରି ଧରି, ଏହି ଅନ୍ଧକାର ଗୁହା ଭିତରକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ପ୍ରବେଶ କଲୁ। ଏହିପରି ଭାବରେ ଆମେ ଏଠାକୁ ଆସିଛୁ। ଏବେ ଆମେ ଭୁକ୍କରା ଓ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛୁ। ତୁମେ ଆତିଥ୍ୟ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ମୂଳ ଓ ଫଳ ଦେଇଛ। ଆମେ ତାହା ଭୋଜନ କରି, ତୁମ ଦୟାରେ ଜୀବନ୍ତ ରହିଛୁ। ଏବେ ଆମେ ତୁମ ପାଇଁ କିଛି କରିପାରିବା, କୃପାକରି ଆମକୁ କହ।' ଏପରି ବାନରମାନ୍ୟଙ୍କ ଉପକୃତି ପ୍ରତି ଉତ୍ତର ଦେଇ, ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା କହିଲେ—‘ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାନରମାନ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ। ମୋ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ମୁଁ ଏଠି କୌଣସି ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇ ରହିନାହିଁ।’ ଏହି ମଙ୍ଗଳମୟ ଓ ଧର୍ମମୟ ଉତ୍ତର ପରେ, ହନୁମାନ୍ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ କହିଲେ—‘ମାତା, ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ଶରଣ ପ୍ରାପ୍ତ। ମହାତ୍ମା ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସହିତ ଯେଉଁ ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୋଇଥିଲା, ତାହା ବିତିଯାଇଛି। ଏହି ଗୁହାରୁ ବାହାରିବାକୁ ଆମେ ଚାହୁଁଛୁ। ଦୟାକରି ଆମକୁ ଏଠାରୁ ବାହାର କର, କାରଣ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ ହେଉଛି ଏବଂ ଆମ ଜୀବନ ସଙ୍କଟରେ। ଆମେ ତାଙ୍କ କ୍ରୋଧରୁ ଭୟଭୀତ, ଏବଂ ଆମର ଏକ ମହା କାର୍ଯ୍ୟ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଛି। ଏଠି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।’ ତେଣୁ, ତପସ୍ବିନୀ ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା କହିଲେ—‘ଏହି ଗୁହାରେ ଯିଏ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ମହାତ୍ମା ତପସ୍ୟା ଓ ନିୟମ ଶକ୍ତି ବ୍ୟତୀତ ବଞ୍ଚି ବାହାରିପାରେ ନାହିଁ। ତଥାପି, ମୁଁ ତୁମେ ମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବାହାରି କରିଦେବି। ସମସ୍ତେ ଆପଣଙ୍କ ଆଖି ବନ୍ଦ କର। ଖୋଲି ରଖି ବାହାରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।’ ଏହିପରି ଶୁଣି, ସମସ୍ତେ ନିଜ ନରମ ଆଙ୍ଗୁଳି ଦ୍ୱାରା ଆଖି ଢାକି ନେଲେ। ଏବଂ ଆଶା ଓ ଆନନ୍ଦରେ ସମସ୍ତେ ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ଆଖି ଢାକିଲେ, ମୁଁହ ମଧ୍ୟ ହାତ ଦ୍ୱାରା ଢାକିଲେ। ଏକ ଦୃଷ୍ଟିପାତରେ, ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା ତାଙ୍କୁ ଗୁହାରୁ ବାହାରେ ନେଇ ଆସିଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ସ୍ଥାନରୁ ବାହାରି ଆସିଥିବା ବାନରମାନ୍ୟଙ୍କୁ ସ୍ୱୟଂପ୍ରଭା ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଇ କହିଲେ—‘ଏଠା ଦେଖ, ଏହି ହେଉଛି ଶ୍ରୀମତ୍ ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତ, ଯେଉଁଥିରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଗଛ ଓ ଲତାରେ ଶୋଭିତ।