ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ବଡ଼ ଋଷି, ଯିଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠୋର ଏବଂ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଥିଲେ, ସେ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ରତରେ ଲିନ୍ ଥିଲେ। ସେଉଁଠି ଜଙ୍ଗଲରେ ତାଙ୍କର ଦଶ ବର୍ଷର ପୁଅ ହଠାତ୍ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା, ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଥିଲା। ପୁଅ ହାରାଇଯିବାରେ ଏହି ମହାତ୍ମା ଋଷି ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ, ଏବଂ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ଥିବା ସେଇ ଋଷି ସମଗ୍ର ମହାବନକୁ ଶାପ ଦେଲେ। ଏହି ଶାପର ପ୍ରଭାବରେ ସେଇ ଜଙ୍ଗଲ ଶୂନ୍ୟ, ଅପ୍ରବେଶ୍ୟ, ପଶୁପକ୍ଷୀ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଗଲା। ଏହିଠାରୁ ଅପେକ୍ଷା କରାଯାଏ ଯେ, ତୁମେ ଜଙ୍ଗଲ ଧାର ଏବଂ ପାହାଡ଼ ଗୁହାଗୁଡ଼ିକୁ ଖୋଜିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହିପରି ଧ୍ୟାନ ଏବଂ ଏକାଗ୍ରତା ସହିତ, ମହାବୀର ବାନରମାନେ ନଦୀ ଉତ୍ସ ଏବଂ ପାହାଡ଼ ଗୁହାଗୁଡ଼ିକୁ ତଲାଶିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ତାମେ ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ନ ପାଇଲେ। ସେମାନେ ରାବଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିନାହାନ୍ତି, ଯିଏ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନତା ପାଇଁ ଏହି ଦୁଷ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ଏହିଭଳି ଭୟାନକ ଲତା ଓ ଝାଡ଼ିରେ ଘେରା ଏକ ସ୍ଥାନକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେଠାରେ ସେମାନେ ଏକ ଭୟଙ୍କର, ନିର୍ଭୟ ରାକ୍ଷସକୁ ଦେଖିଲେ। ଏହି ରାକ୍ଷସ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ବାନରମାନେ ଭୟରେ ପଛକୁ ହଟିଗଲେ। କିନ୍ତୁ ସେଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାକ୍ଷସ, ସମସ୍ତ ବାନରଙ୍କୁ ଦେଖି, କହିଲା – "ତୁମେ ହେଲୁ ବିପଥରେ ପଡ଼ିଛ!" ଏହା କହି ସେ କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ମୁଠି ଉଠାଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉପରେ ଝପଟିଲା, କିନ୍ତୁ ସେଇ ସମୟରେ ବାଲିଙ୍କ ପୁଅ ଅଙ୍ଗଦ ହଠାତ୍ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ। ଅଙ୍ଗଦ ଏହି ଦେଖିଲେ ଯେ ସେଇ ରାକ୍ଷସ ରାବଣ ଅଟେ, ତେଣୁ ସେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ହସ୍ତେ ଭୟଙ୍କର ଆଘାତ କଲେ। ବାଲିପୁତ୍ରଙ୍କ ଆଘାତରେ, ସେଇ ରାକ୍ଷସ ମାଟିରେ ପଡ଼ିଗଲା, ମୁହଁରୁ ରକ୍ତ ଝରିଯିବାରେ ଏକ ଭାଙ୍ଗିପଡ଼ିଥିବା ପାହାଡ଼ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହିପରି ରାକ୍ଷସର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ବିଜୟୀ ବାନରମାନେ ପୁନିଥରେ ପାହାଡ଼ ଗୁହାଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲରେ ତଲାଶିଲେ। ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ ତଲାଶି ସESH, ସେମାନେ ଆଉ ଏକ ଭୟାନକ ପାହାଡ଼ ଗୁହାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ତାହାଁ ଖୋଜି, କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ବାହାରିଲେ ଏବଂ ଏକ ବୃକ୍ଷ ତଳେ ଏକାନ୍ତରେ ବସି ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଅଙ୍ଗଦ, ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ କ୍ଲାନ୍ତ ଥିଲେ, ସମସ୍ତ ବାନରଙ୍କୁ ମୃଦୁ ସ୍ୱରରେ ଉତ୍ସାହିତ କରି କହିଲେ, "ବନ, ପାହାଡ଼, ନଦୀ, ଏବଂ ସମସ୍ତ କଠିନ ଏବଂ ଘନ ସ୍ଥାନ, ଉପତ୍ୟକା ଏବଂ ପାହାଡ଼ ଗୁହାଗୁଡ଼ିକୁ ଆମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ତଲାଶିଛୁ। ଏପରି ଖୋଜିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ଜନକନନ୍ଦିନୀ ସୀତାକୁ ନାହିଁ ଦେଖିପାରୁଛୁ, ନାହିଁ ସେଇ ଦୁଷ୍ଟ ରାକ୍ଷସ ଯିଏ ସୀତାଙ୍କୁ ଅପହରଣ କରିଥିଲେ। ଆମେ ବହୁତ ସମୟ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିଦେଲୁ, ଏବଂ ସୁଗ୍ରୀବ ଏକ କଠୋର ଆଜ୍ଞାଦାତା ରାଜା; ତେଣୁ ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ହୋଇ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିଗକୁ ତଲାଶିବା ଉଚିତ। ନିଦ୍ରା, ଦୁଃଖ ଓ କ୍ଳାନ୍ତିକୁ ଛାଡ଼ି ଏପରି ତଲାଶ କର, ଯେପରି ଆମେ ଜନକନନ୍ଦିନୀଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବା। ଲୋକମାନେ କହନ୍ତି, ଅଦମ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା, ଦକ୍ଷତା ଓ ଅଖଣ୍ଡ ମନୋବଳ ଥିଲେ କାର୍ଯ୍ୟର ସଫଳତା ମିଳେ; ତେଣୁ ଏହି କଥା ମୁଁ କହୁଛି। ଏହି କଠିନ ବନକୁ ପୁନିଥରେ ତଲାଶ କର, କ୍ଳାନ୍ତିକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ସମସ୍ତେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଙ୍ଗଲ ଖୋଜ। ଯେଉଁମାନେ ଅଦମ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଦେଖନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଯଦି ନିରାଶାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବେ, କିଛି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ସୁଗ୍ରୀବ ରାଜା କ୍ରୁଧ୍ଧ ଓ କଠୋର ଦଣ୍ଡଦାତା, ହେ ବାନରମାନେ, ସେଉଁଠି ଏବଂ ମହାତ୍ମା ରାମଙ୍କୁ ସଦାଭାବେ ଭୟ କରିବ। ଏହା ତୁମର କ୍ଷେମ ପାଇଁ କୁହାଯାଇଛି; ଯଦି ଏହା ଭଲ ଲାଗେ, ତେବେ ଏହିପରି କର। ଯଦି କିଛି ଉପଯୁକ୍ତ ମତ ଅଛି, ତେବେ ସମସ୍ତ ବାନର ମଧ୍ୟରୁ କେହି କହନ୍ତୁ।" ଅଙ୍ଗଦଙ୍କ ଏହି ଉଚିତ କଥା ଶୁଣି ଗନ୍ଧମାଦନ ତାଙ୍କର କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ପିପାସା ଦୂର୍ବଳ ଦେହରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସ୍ୱରରେ କହିଲେ, "ଅଙ୍ଗଦ ଯାହା କହିଛନ୍ତି ତାହା ନିଶ୍ଚୟ ଉପକାରକ ଏବଂ ଆନନ୍ଦଦାୟକ; ତାଙ୍କ କଥା ଅନୁସରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଆମେ ପୁନିଥରେ ପାହାଡ଼, ଗୁହା, ପାଥର, ଶୂନ୍ୟ ବନ ଓ ପାହାଡ଼ ଝରଣାଗୁଡ଼ିକୁ ତଲାଶିବା ଦରକାର। ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ହୋଇ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ତଲାଶ କରିବା ଦରକାର।" ଏହାପରେ, ସେଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାନରମାନେ ପୁନି ଉଠି, ବିନ୍ଧ୍ୟା ପର୍ବତର ଘନ ବନରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ଖୋଜିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତି ଧୌଳ ମେଘ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚାନ୍ଦ୍ରଶିଳା ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଯାହାର ଅନେକ ଶିଖର ଏବଂ ଗୁହା ଥିଲା। ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଆଶାରେ ସେମାନେ ଲୋଧ୍ର ଓ ସପ୍ତପର୍ଣ୍ଣୀ ଜଙ୍ଗଲ ଉପରେ ଖୋଜିଲେ। ଶିଖରକୁ ଚଢ଼ି, ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ କ୍ଲାନ୍ତ ବାନରମାନେ ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟା ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏହିପରି ଅନେକ ଗୁହା ଥିବା ପାହାଡ଼ ଦେଖି, ସେମାନେ ଚାରିପାଖ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ତଳକୁ ଅବତରଣ କଲେ, କ୍ଲାନ୍ତ ମନରେ ଏକ ବୃକ୍ଷ ତଳେ ଅଲ୍ପ ସମୟ ବିଶ୍ରାମ କଲେ। କିଛି ବିଶ୍ରାମ ପରେ, କ୍ଲାନ୍ତି କିଛି କମିଲା, ସେମାନେ ପୁନି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ତଲାଶିବାକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ। ଏହାପରେ, ହନୁମାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସେମାନେ ବିନ୍ଧ୍ୟାକୁ ଆରମ୍ଭ ସ୍ଥଳୀ କରି ସମସ୍ତ ଦିଗ ଖୋଜିଲେ। ଏଠାରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ବାନର ହନୁମାନ, ତାରା ଓ ଅଙ୍ଗଦ ସହିତ, ବିନ୍ଧ୍ୟା ପର୍ବତର ଗୁହା ଓ ଘନ ଝାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକୁ ତଲାଶିଲେ। ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଚାରିପାଖ ଶେର, ବାଘ ଓ ଭୟାନକ ଜନ୍ତୁ ଥିବା ଗୁହା ଏବଂ ବଡ଼ ଝରଣା ଥିବା ଦୁର୍ଗମ ପାହାଡ଼ ଦେଖିଲେ। ସେମାନେ ସେଇ ପାହାଡ଼ର ଦକ୍ଷିଣପଶ୍ଚିମ ଶିଖରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଅନେକ ଦିନ ବ୍ୟତୀତ କଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଗମ, ଗୁହା ଓ ଘନ ଝାଡ଼ିରେ ଭରିଥିଲା; ସେଠାରେ ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାହାଡ଼ ତଲାଶିଲେ।