ସୁଗ୍ରୀବ ମନ୍ଦିରରେ ବନରାଜ ସୂଷେଣଙ୍କୁ ଆଦର ସହିତ କହିଲେ—ତୁମେ ସବୁ ମନ୍ଦିରୀମାନେ ମେରୁସାବର୍ଣୀ ନାମକ ମହା ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କ ପାଖରେ ମାଥା ହେଉଁ ଦେଇ, ମୈଥିଳୀ ସୀତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଖବର ନିବା ଉଚିତ। ଏଠାଯାଏ ରାତି ଶେଷ ହେବା ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅନ୍ଧାରକୁ ଦୂର କରି, ଜୀବମାନଙ୍କ ଜଗତର ସୀମାରେ ଥିବା ପର୍ବତରେ ଅସ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଏଠାଯାଏ ତୁମେ ଯିବା ସମ୍ଭବ, ତା'ପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ନଥିବା, ସୀମା ନଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ଅଛି, ସେଠି ଆମେ କିଛି ଜାଣିନାହିଁ। ତୁମେ ଭଲଭାବେ ଶୋଧନ କରି, ବୈଦେହୀଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଓ ରାବଣଙ୍କ ନିବାସ ଜାଣି, ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ପର୍ବତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚି, ଏକ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଫେରି ଆସିବା ଦରକାର। ଏକ ମାସ ପରେ ରୁହିଲେ, ଆମ ପ୍ରତିବାଦ ହେବ; ତୁମେ ଯାଉଥିବା ସହିତ, ମୋ ଶୂର ଶ୍ୱଶୁର ମଧ୍ୟ ବିଦାୟ ହେବେ। ଏ ସବୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଶୁଣି, ଏହି ବଳଶାଳୀ ନିକଟରେ ଶିକ୍ଷା ନେଇ, ତାଙ୍କୁ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ, ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଦୃଷ୍ଟି ଦିଅ। ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଶୂର ଓ ବିଶ୍ୱସ୍ତ; ତାଙ୍କୁ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ, ଜନକୀଙ୍କ ଖୋଜ କାମକୁ ପ୍ରାରମ୍ଭ କର। ରାଜାଙ୍କ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ ପତ୍ନୀ ମିଳିଲେ, ଆମେ ଆମ କାମ ସଫଳ କରିବା। ଏହି କାମ ପାଇଁ ଆଉ କିଛି ଉପାୟ ଥିଲେ, ସ୍ଥାନ, ସମୟ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଭାବି, ଅନ୍ୟ ଉପାୟ ନେବା ଉଚିତ। ସୂଷେଣଙ୍କ ନିତ୍ୟ ଶୂର ବନରାଜମାନେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଗଭୀର ଭାବେ ଶୁଣି, ମହାବଳୀ ବନରାଜଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ବରୁଣଙ୍କ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଯାଇଲେ। ପରେ, ସୁଗ୍ରୀବ ତାଙ୍କ ଶ୍ୱଶୁରକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, ଶତବଳି ନାମକ ଶୂର ବନରାଜକୁ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ପଠାଇଲେ। ସମସ୍ତ ବନରାଜ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଓ ସର୍ବଜ୍ଞ ସୁଗ୍ରୀବ ଏହି ସମୟରେ ନିଜ ଓ ରାମଙ୍କ ଉପକୃତି ଲାଗି ଉପଯୁକ୍ତ ଉପଦେଶ ଦେଲେ। ଏକ ଲକ୍ଷ ବନରାଜ ଏବଂ ବୈବସ୍ୱତଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ସହିତ, ଶତବଳି ନିଜ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ନେଇ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଯାଇଲେ। ତା'ପରେ, ହିମାଳୟ ପର୍ବତରେ ଶୋଭିତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ରାମଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଗଲା। ଏହି କାମ ସଫଳ ହେଲେ ଓ ଦଶରଥପୁତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରିୟା ମିଳିଲେ, ଆମେ ଆମ ଋଣ ମୁକ୍ତ ହେବା ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବାରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ହେବା। ମହାତ୍ମା ରାଘବ ଆମ ପାଇଁ ବଡ଼ ଉପକୃତି କରିଛନ୍ତି; ଆମେ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଲେ ଆମ ଜୀବନ ଫଳଦାୟୀ ହେବ। ଯଦି କୌଣସି ଅନ୍ୟ ଉପକୃତି କରାଯାଏ, ଯାହା ଆଗ୍ରହୀ ବ୍ୟକ୍ତି କିଛି ଉପକୃତି ନ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତା'ପରେ ଜନ୍ମ ଫଳଦାୟୀ ହୁଏ; ଯଦି ପୂର୍ବ ଉପକୃତିକାରୀଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଉଛି, ତା'ପରେ ତ ଅଧିକ ଫଳ ମିଳିବ। ଏହି ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ଧରି, ତୁମେ ଆମର ପ୍ରିୟ ଓ ଉପକୃତିକାରୀ ଜନକୀଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ କାମ କରିବା ଉଚିତ। ରାମ, ଶତ୍ରୁ ନଗର ଜିତିଥିବା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ଓ ଆମର ପ୍ରିୟ। ଏହି ଅନେକ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ—ନଦୀ, ପର୍ବତ ଦ୍ରୁତି, ତୁମେ ତୁମ ବୁଦ୍ଧି, ଶୂରତା ଓ ସମ୍ପଦ ଦ୍ୱାରା ଖୋଜିବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ମ୍ଲେଚ୍ଛ, ପୁଲିନ୍ଦ, ଶୁରସେନ, ପ୍ରସ୍ଥଳ, ଭାରତ, କୁରୁ, ମଦ୍ରକ ଦେଶ ଖୋଜିବାକୁ ଅନୁଶାସନ ଦିଆଗଲା। କାମ୍ବୋଜ, ଯବନ, ଶକ ନଗର ଏବଂ ଦରଦ, ହିମାଳୟ ମଧ୍ୟ ଶୋଧନ କରିବା ଦରକାର। ଲୋଧ୍ର ଓ ପଦ୍ମକ ଜଙ୍ଗଲ, ଦେଉଦାର ଅରଣ୍ୟରେ ରାବଣ ସହିତ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଏଠାଏଠି ଖୋଜିବା ଉଚିତ। ଏହିପରେ, ଦେବ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଯାଉଥିବା ସୋମ ଆଶ୍ରମକୁ ଯାଇ, ବଡ଼ କାଳ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚିବା ଦରକାର। ସେଠାରେ ବିପୁଳ ଶ୍ରେଣୀ ଓ ଗୁହାରେ ରାମଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ଉଚିତ। ସେ ପର୍ବତ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଇ, ସୁନା ଚୁଡ଼ା ଥିବା ବଡ଼ ପର୍ବତ ଦେଖି, ପରେ ସୁଦର୍ଶନ ପର୍ବତକୁ ଯିବା ଦରକାର। ତା'ପରେ ଦେବସଖା ପର୍ବତ, ପକ୍ଷୀମାନେ ରହୁଥିବା, ବିଭିନ୍ନ ଗଛ ଶୋଭିତ ପର୍ବତକୁ ଯିବା ଦରକାର। ସେଠାରେ ଜଙ୍ଗଲ, ଝରଣା, ଗୁହାରେ ରାବଣ ସହିତ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଏଠାଏଠି ଖୋଜିବା ଉଚିତ। ଏହିଠାରୁ ଆଉ ଏକ ଶତ ଯୋଜନ ଚତୁର୍ଦିଗ ଶୂନ୍ୟ ଆକାଶ ଅଛି, ପର୍ବତ, ନଦୀ, ଗଛ, ପ୍ରାଣୀ କିଛି ନାହିଁ। ସେ ଭୟାନକ ଜଙ୍ଗଲ ଦ୍ରୁତ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଇ, ଧୂସର କୈଳାସ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚି, ଆନନ୍ଦିତ ହେବେ। ସେଠାରେ କୁବେରଙ୍କ ରମ୍ୟ ନିବାସ, ଧୂସର ମେଘପ୍ରଭା ଦେଇ, ସୁନା ଶୋଭିତ, ବିଶ୍ୱକର୍ମା ତିଆରି କରିଥିବା। ସେଠାରେ ବିଶାଳ ହ୍ରଦ, ପ୍ରଚୁର ପଦ୍ମ ଓ ନୀଳ ଶତଦଳ, ହଂସ ଓ ସାରସ ଭରି, ଦେବ କନ୍ୟାମାନେ ମନ୍ଦ ମନ୍ଦ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିବା। ସେଠାରେ ବିଶ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଧନୀ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବିଶ୍ରବାଣ, ଯକ୍ଷମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିବା। ସେଠାରେ ଚନ୍ଦ୍ରପ୍ରଭା ପର୍ବତ ଓ ଗୁହାରେ ରାବଣ ସହିତ ସୀତାଙ୍କୁ ସବୁଠି ଖୋଜିବା ଦରକାର। କ୍ରଉଞ୍ଚ ପର୍ବତକୁ ପହଞ୍ଚି, ତା'ର ଗୁହା—ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ପ୍ରବେଶ—ସାବଧାନ ହେଇ ଭିତରକୁ ଯିବା ଦରକାର। ସେଠାରେ ଦେବମାନେ ଅନୁରୋଧ କରିଥିବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭା ଦେଇଥିବା, ଦିବ୍ୟ ଆକୃତି ଓ ମହା ଋଷି ସମାନ ମହା ଋଷିମାନେ ରହୁଛନ୍ତି। କ୍ରଉଞ୍ଚ ପର୍ବତର ଅନ୍ୟ ଗୁହା, ଶ୍ରେଣୀ, ଚୁଡ଼ା, ମାଳା ଓ ପାଦପ୍ରଦେଶ ସବୁ ଦିଗରେ ଖୋଜିବା ଦରକାର। ସେଠାରେ କାମ ପର୍ବତ, ଯେଉଁଠି ଗଛ ନାହିଁ, ମାନସ ହ୍ରଦ, ପକ୍ଷୀମାନେ ରହୁଥିବା; ସେଠାରେ ଦେବ, ଭୂତ, ରାକ୍ଷସ ଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। କ୍ରଉଞ୍ଚ ପର୍ବତର ଶ୍ରେଣୀ, ପ୍ଲାଟୁ, ଚୁଡ଼ା ସବୁ ଖୋଜିବା ଉଚିତ; ଏହିଠାରୁ ପାର୍ ହେଲେ, ମୈନାକ ପର୍ବତ ଅଛି। ଏଭଳି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ତାଙ୍କ ବନରାଜମାନେ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ଓ ଦୂର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ପ୍ରୟାସ ନେଇ, ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ଯାତ୍ରାରେ ନିସ୍ତୁର ଅଞ୍ଚଳ, ପର୍ବତ, ଜଙ୍ଗଲ, ହ୍ରଦ ଓ ଦେବୀୟ ସ୍ଥାନ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଇ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।