ହିମାଳୟ ପାହାଡ଼ରେ ଫଳ ଓ ମୂଳ ଖାଇ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିବା ଅନେକ କୋଟି ବନରାଜମାନେ ଅପଣି ଏକ ହଜାର ମଙ୍ଗଦଳ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ। ଏହିପରି, ବିନ୍ଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ରୁ ମଙ୍ଗଳ ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭୟଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଅନେକ କୋଟି ବନରାଜମାନେ ତ୍ୱରିତ ଭାବେ ଅବତରିଲେ। ଖୀରସାଗର ତଟରେ, ତମାଳ ବନରେ ଥିବା ଏବଂ ନଡିଆ ଖାଇଥିବା ବନରାଜମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁମାନ କରିବା ଅସମ୍ଭବ। ଅନେକ ଜଙ୍ଗଲ, ଗୁହା, ନଦୀରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବନରାଜମାନେ ଏମିତି ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ପିଇ ଦେଉଛନ୍ତି ବୋଲି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ, ଅନ୍ୟ ମଙ୍ଗମାନେ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତ୍ୱରିତ କରିବାପାଇଁ ହିମାଳୟ ପାହାଡ଼ରେ ଏକ ବଡ଼ ଗଛ ଦେଖିଲେ। ସେହି ପବିତ୍ର ଏବଂ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପାହାଡ଼ରେ ପୂର୍ବରୁ ଶିବଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଦେବତାମାନଙ୍କ ମନକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲା। ଏଠାରେ ବନରାଜମାନେ ଦେଖିଲେ ଯଜ୍ଞ ଅନ୍ନର ଆବହା ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ମୂଳ ଓ ଫଳ, ଯାହା ଅମୃତ ସମାନ ରସିକ ଏବଂ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ସେହି ଦିବ୍ୟ ଓ ଆକର୍ଷକ ଫଳ ଓ ମୂଳ ଏକଥର ଖାଇଲେ ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାର ଅନୁଭୂତି ମିଳେ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବନରାଜମାନେ ସେହି ଦିବ୍ୟ ମୂଳ, ଫଳ ଓ ଔଷଧୀ ନିଅନ୍ତି। ଯଜ୍ଞ ସ୍ଥଳରୁ ସେମାନେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ ଆଣିଥିଲେ। ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେ ଉତ୍ସାହିତ କରି, ସେମାନେ ଦଳର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ତ୍ୱରିତ ଚାଲିଗଲେ। ଏହି ଶୀଘ୍ର ଗତିରେ ବନରାଜମାନେ କିଶ୍କିନ୍ଧାରେ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସୁଗ୍ରୀବ ଅଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଔଷଧୀ, ଫଳ ଓ ମୂଳ ଏକତ୍ରିତ କରି, ବନରାଜମାନେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଦେଇ କହିଲେ—“ପୃଥିବୀର ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ପାହାଡ଼, ନଦୀ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ଅନ୍ୱେଷଣ କରାଯାଇଛି; ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ମିଳିବାକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।” ଏଠିରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ସୁଗ୍ରୀବ ଆଣିଥିବା ସମସ୍ତ ଉପହାର ଗ୍ରହଣ କରି, ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେ ଦୟା ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି, ସେମାନେକୁ ମୁକ୍ତ କଲେ। ସେହି ହଜାର ବନରାଜମାନେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି ଚାଲିଗଲେ, ଏବଂ ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ରାଘବ ନିଜେ ସଫଳ ଅନୁଭୂତି କଲେ। ତାପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ କହିଲେ—“ଯଦି ଆପଣଙ୍କୁ ଭଲ ଲାଗେ, ଆମେ କିଶ୍କିନ୍ଧା ଛାଡ଼ି ବାହାରିବାକୁ ଯାଉ।" ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଏହି ଭଲ ଉକ୍ତି ଶୁଣି, ସୁଗ୍ରୀବ ଖୁସି ହୋଇ କହିଲେ—“ଠିକ୍ ଅଛି! ଚାଲିବା। ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ରହିବି।” ଏପରି କହି, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ସୁଗ୍ରୀବ ତାରା ଓ ଅନ୍ୟ ମହିଳାମାନେକୁ ବିଦାୟ କଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେକୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଡାକିଲେ—“ଆସ!" ସେହି ଡାକ ଶୁଣି, ବନରାଜମାନେ ତ୍ୱରିତ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନମ୍ରତାପୂର୍ବକ ନମସ୍କାର କରି, ସୁର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ଚମକୁଥିବା ସୁଗ୍ରୀବ ଏସମୟରେ କହିଲେ—“ମୋ ପାଳଙ୍କି ତ୍ୱରିତ ଆଣ।" ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି ବନରାଜମାନେ ଶୀଘ୍ର ଏକ ସୁନ୍ଦର ପାଳଙ୍କି ଆଣିଦେଲେ। ପାଳଙ୍କି ଦେଖି, ସୁଗ୍ରୀବ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଶୀଘ୍ର ଚଡ଼ିବା।” ଏପରି କହି, ସୁଗ୍ରୀବ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ରଥରେ ବସିଲେ, ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ସାଧା ଛତା ଧରାଯାଉଥିଲା। ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଚାରିପାଖରେ ଧୂପ ତାଲ ଫାନ ଦେଇ ଝୁଲାଯାଉଥିଲା, ଶଙ୍ଖ ଓ ଢୋଲର ଶବ୍ଦ ଉପରେ ଗାୟକମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ରାଜସ୍ୱ ଶ୍ରୀର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପାଇ, ଅନେକ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଭୟଙ୍କର ବନରାଜମାନେ ସେଉଁଠି ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଏପରି ଦଳରେ ଘିରି, ସୁଗ୍ରୀବ ସେଉଁଠି ଯାଇପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାମ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ସେଉଁଠି ପହଞ୍ଚି, ସୁଗ୍ରୀବ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପାଳଙ୍କିରୁ ଉତରି ଯୋଡ଼ି ହାତରେ ରାମଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ଏପରି ନମସ୍କାର କରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ବନରାଜମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ଏକ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନମସ୍କାର କରିଥିବା ଦେଖି, ରାମ ତାଙ୍କୁ ଏକ ଜଳପଦର କଳି ଭଳି ଦେଖି ଖୁସି ହେଲେ। ସୁଗ୍ରୀବ ଚରଣସ୍ପର୍ଶ କରିବାକୁ ଯାଇଥିବା ବେଳେ, ରାମ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ଆଦର ଓ ଭଲପାଇବାରେ। ଏହିପରି ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାମ କହିଲେ—“ବସିବାକୁ ଭଲ ଅଛି।” ସୁଗ୍ରୀବ ଭୂମିରେ ବସିଥିବା ଦେଖି, ରାମ କହିଲେ—“ଯିଏ ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ ଓ କାମର ଧ୍ୟାନ ରଖେ, ସେହି ରାଜା ମଙ୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। କିନ୍ତୁ ଯିଏ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥ ଛାଡ଼ି କେବଳ କାମର ପିଛା କରେ, ସେ ଗଛ ଉପରେ ଶୁଇଥିଲା ଲୋକ ତଳକୁ ପଡ଼ି ଉଠିଥିଲା ପରି। ଶତ୍ରୁ ଦଳନ ଓ ମିତ୍ର ସୁରକ୍ଷାରେ ନିମଗ୍ନ ରାଜା ତିନି ପୁରୁଷାର ଫଳ ଉପଭୋଗ କରି ଧର୍ମରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୁଏ। ବିପକ୍ଷ ଦଳ ନିମନ୍ତେ ଏହି ଅବସର ଆସିଛି, ହେ ପିଙ୍ଗଳ ବନରାଜମାନେ ଏବଂ ତୁମର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଏହାକୁ ଚିନ୍ତା କର।" ରାମଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ସୁଗ୍ରୀବ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ କହିଲେ—“ମୋ ଭାଗ୍ୟ, ଖ୍ୟାତି ଓ ଏହି ଅନନ୍ତ ବନରାଜ ରାଜ୍ୟ ହାରାଇ ଯାଇଥିଲା; ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ, ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଫେରାଇ ପାଇଛି।