आनयिष्यामि विक्रम्य सहायस्तत्र मे भव। त्वया ह्यहं सहायेन पार्श्वस्थेन महाबल
मी तिच्यावर जबरदस्तीने अधिकार मिळवीन—तू मला मदतीला ये; तुझ्यासारखा बलवान सोबत असेल तर माझे काम नक्कीच साध्य होईल.
भ्रातृभिश्च सुरान् सर्वान् नाहमत्राभिचिन्तये। तत्सहायो भव त्वं मे समर्थो ह्यसि राक्षस
सर्व देव आणि त्यांचे भाऊ जरी आले तरी मला काहीच भीती नाही; म्हणून तूच माझा साथीदार हो, कारण तू हे नक्कीच करू शकतोस, हे राक्षसा.
वीर्ये युद्धे च दर्पे च न ह्यस्ति सदृशस्तव। उपायतो महान् शूरो महामायाविशारदः
शौर्य, युद्ध आणि अभिमान यात तुझ्यासारखा दुसरा कोणी नाही; तू मोठा वीर आहेस, मोठ्या मायेत आणि डावपेचात कुशल आहेस.
एतदर्थमहं प्राप्तस्त्वत्समीपं निशाचर। शृणु तत् कर्म साहाय्ये यत् कार्यं वचनान्मम
याच कारणासाठी मी तुझ्याकडे आलो आहे, हे निशाचरा; माझ्या मदतीला काय करायचे ते नीट ऐक.
सौवर्णस्त्वं मृगो भूत्वा चित्रो रजतबिन्दुभिः। आश्रमे तस्य रामस्य सीतायाः प्रमुखे चर
तू सोन्यासारखा हरण होऊन, चांदीच्या ठिपक्यांनी सजलेला, त्या रामाच्या आश्रमाजवळ सीतेसमोर फिर.
त्वां तु निःसंशयं सीता दृष्ट्वा तु मृगरूपिणम्। गृह्यतामिति भर्तारं लक्ष्मणं चाभिधास्यति
तुला हरणाच्या रूपात पाहून, सीता नक्कीच आपल्या पतीला आणि लक्ष्मणाला तुला पकडायला सांगेल.
ततस्तयोरपाये तु शून्ये सीतां यथासुखम्। निराबाधो हरिष्यामि राहुश्चन्द्रप्रभामिव
मग दोघेही दूर गेल्यावर आणि जागा रिकामी झाल्यावर, मी सीतेला अगदी सहजपणे पकडीन, जसे राहू चंद्राच्या प्रकाशाला गिळतो.
ततः पश्चात् सुखं रामे भार्याहरणकर्शिते। विश्रब्धं प्रहरिष्यामि कृतार्थेनान्तरात्मना
नंतर, राम पत्नीच्या अपहरणाने दुःखी असताना, मी निवांतपणे त्याच्यावर वार करीन, कारण माझे उद्दिष्ट पूर्ण झालेले असेल आणि माझे मन संतुष्ट होईल.
तस्य रामकथां श्रुत्वा मारीचस्य महात्मनः। शुष्कं समभवद् वक्त्रं परित्रस्तो बभूव च
रावणाने रामाची गोष्ट सांगितल्यावर, महात्मा मारीचाचे तोंड कोरडे पडले आणि तो भीतीने थरथर कापू लागला.
ओष्ठौ परिलिहन् शुष्कौ नेत्रैरनिमिषैरिव। मृतभूत इवार्तस्तु रावणं समुदैक्षत
तो कोरडे ओठ चाटत, डोळे न हलवता, जणू काही मरण पावलेला, व्याकुळ अवस्थेत रावणाकडे पाहू लागला.
स रावणं त्रस्तविषण्णचेता महावने रामपराक्रमज्ञः। कृताञ्जलिस्तत्त्वमुवाच वाक्यं हितं च तस्मै हितमात्मनश्च
रामाच्या पराक्रमाची जाणीव असलेला तो, मोठ्या वनात भयभीत व उदास मनाने, हात जोडून रावणाला खरी आणि हिताची, स्वतःसाठी व त्याच्यासाठी उपयुक्त अशी वचने म्हणाला.
thumb|सप्तत्रिंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे अरण्यकाण्डे सप्तत्रिंशः सर्गः ॥३-
श्रीवाल्मीकी रामायणातील अरण्यकांडातील सत्ताविसावा सर्ग ऐका.
तच्छ्रुत्वा राक्षसेन्द्रस्य वाक्यं वाक्यविशारदः। प्रत्युवाच महातेजा मारीचो राक्षसेश्वरम्
राक्षसराजाच्या वचन ऐकून, वाक्पटू आणि तेजस्वी मारीचाने राक्षसांच्या स्वामीला उत्तर दिले.
सुलभाः पुरुषा राजन् सततं प्रियवादिनः। अप्रियस्य च पथ्यस्य वक्ता श्रोता च दुर्लभः
राजा, नेहमी गोड बोलणारे लोक सहज सापडतात; पण अप्रिय पण उपयुक्त गोष्टी सांगणारा आणि ऐकणारा दुर्मिळ असतो.
न नूनं बुध्यसे रामं महावीर्यगुणोन्नतम्। अयुक्तचारश्चपलो महेन्द्रवरुणोपमम्
तुला रामाचे सामर्थ्य आणि गुण अजून समजलेले नाहीत; तो विचित्र वागणारा, चंचल आणि इंद्र-वरुणासारखा सामर्थ्यवान आहे.
अपि स्वस्ति भवेत् तात सर्वेषामपि रक्षसाम्। अपि रामो न संक्रुद्धः कुर्याल्लोकानराक्षसान्
बाळा, सर्व राक्षसांचे कल्याण व्हावे, आणि राम जर रागावला तर त्याने या जगाचा आणि राक्षसांचा नाश करू नये, हीच इच्छा.
अपि ते जीवितान्ताय नोत्पन्ना जनकात्मजा। अपि सीतानिमित्तं च न भवेद् व्यसनं महत्
जनककन्या तुझ्या आयुष्याच्या अंतासाठी कारणीभूत ठरू नये, आणि सीतेमुळे मोठे संकट ओढवू नये, अशीच प्रार्थना.
अपि त्वामीश्वरं प्राप्य कामवृत्तं निरङ्कुशम्। न विनश्येत् पुरी लङ्का त्वया सह सराक्षसा
तू इच्छांच्या आहारी जाऊन, स्वैर वागणारा असताना, तुझ्यासह सर्व राक्षसांसह लंका नगरीचा नाश होऊ नये.
त्वद्विधः कामवृत्तो हि दुःशीलः पापमन्त्रितः। आत्मानं स्वजनं राष्ट्रं स राजा हन्ति दुर्मतिः
तुझ्यासारखा इच्छांच्या आहारी गेलेला, वाईट सल्लागारांच्या संगतीत असलेला राजा, आपल्या चुकीच्या निर्णयामुळे स्वतःचा, आपल्या आप्तांचा आणि राज्याचा नाश करतो.
न च पित्रा परित्यक्तो नामर्यादः कथंचन। न लुब्धो न च दुःशीलो न च क्षत्रियपांसनः
त्याला वडिलांनी कधीच टाकले नाही, तो कधीही मर्यादा ओलांडत नाही, तो लोभी नाही, वाईट स्वभावाचा नाही, आणि क्षत्रिय जातीला कलंक नाही.
न च धर्मगुणैर्हीनः कौसल्यानन्दवर्धनः। न च तीक्ष्णो हि भूतानां सर्वभूतहिते रतः
कौसल्येचा आनंद वाढवणारा राम धर्मगुणांनीही युक्त आहे; तो कोणत्याही जीवावर कठोर नाही, सर्वांच्या कल्याणात रमणारा आहे.
वञ्चितं पितरं दृष्ट्वा कैकेय्या सत्यवादिनम्। करिष्यामीति धर्मात्मा ततः प्रव्रजितो वनम्
कैकेयीने सत्यवचन असलेल्या वडिलांना फसवलेले पाहून, त्या धर्मात्म्याने 'मी करीन' असे सांगून वनवास स्वीकारला.
कैकेय्याः प्रियकामार्थं पितुर्दशरथस्य च। हित्वा राज्यं च भोगांश्च प्रविष्टो दण्डकावनम्
कैकेयीच्या इच्छेसाठी आणि वडील दशरथ यांच्या हितासाठी, त्याने राज्य आणि सर्व सुख सोडून दंडकारण्यात प्रवेश केला.
न रामः कर्कशस्तात नाविद्वान् नाजितेन्द्रियः। अनृतं न श्रुतं चैव नैव त्वं वक्तुमर्हसि
राम कठोर नाही, अज्ञानी नाही, किंवा इंद्रियांना वश नसलेला नाही; म्हणून त्याच्याबद्दल असत्य किंवा ऐकले नाही असे बोलू नकोस.
रामो विग्रहवान् धर्मः साधुः सत्यपराक्रमः। राजा सर्वस्य लोकस्य देवानामिव वासवः
राम म्हणजे साक्षात धर्म, तो उत्तम आणि सत्यधैर्यवान आहे; तो सर्व लोकांचा राजा आहे, जसा देवांमध्ये इंद्र.
कथं नु तस्य वैदेहीं रक्षितां स्वेन तेजसा। इच्छसे प्रसभं हर्तुं प्रभामिव विवस्वतः
स्वतःच्या तेजाने सुरक्षित असलेल्या वैदेहीला, जशी सूर्याची प्रभा कोणी हिसकावू पाहतो, तशी तू तिला जबरदस्तीने नेण्याचा विचार कसा करतोस?
शरार्चिषमनाधृष्यं चापखड्गेन्धनं रणे। रामाग्निं सहसा दीप्तं न प्रवेष्टुं त्वमर्हसि
रणांगणात ज्या रामाच्या बाणांची ज्वाळा आहे, ज्याची आग प्रखर आहे आणि जो कोणालाही सहन होत नाही, त्या रामाग्नीत तू प्रवेश करण्याचा प्रयत्न करू नकोस.
धनुर्व्यादितदीप्तास्यं शरार्चिषममर्षणम्। चापबाणधरं तीक्ष्णं शत्रुसेनापहारिणम्
ज्याचा धनुष्य पूर्णपणे ताणलेले आहे, ज्याचे मुख तेजस्वी आहे, ज्याचे बाण ज्वाळेसारखे आहेत, जो कठोर, धनुष्य-बाणधारी आणि शत्रूंच्या सैन्याचा संहार करणारा आहे.
राज्यं सुखं च संत्यज्य जीवितं चेष्टमात्मनः। नात्यासादयितुं तात रामान्तकमिहार्हसि
राज्य, सुख आणि अगदी आपलं प्रिय जीवन सोडून, फक्त रामासाठी इथे स्वतःचं अंत घडवू नकोस, प्रिय.
अप्रमेयं हि तत्तेजो यस्य सा जनकात्मजा। न त्वं समर्थस्तां हर्तुं रामचापाश्रयां वने
ज्याच्या पत्नीचा जन्म जनकाच्या घरात झाला आहे, त्याचं तेज मोजता येणार नाही; रामाच्या धनुष्याच्या आश्रयाने असलेल्या तिला, या वनात तू घेऊन जाऊ शकशील असं नाही.