मानुषौ तौ न शक्नोषि हन्तुं वै रामलक्ष्मणौ। निःसत्त्वस्याल्पवीर्यस्य वासस्ते कीदृशस्त्विह
राम आणि लक्ष्मण या दोघांना मारण्याची तुझ्यात ताकद नाही. मग अशा दुर्बल आणि क्षीण सामर्थ्य असलेल्या तुझं इथे काय काम?
रामतेजोऽभिभूतो हि त्वं क्षिप्रं विनशिष्यसि। स हि तेजःसमायुक्तो रामो दशरथात्मजः
रामाच्या तेजाने तू पूर्णपणे दबला आहेस, लवकरच तुझा नाश होईल. कारण दशरथपुत्र राम हे तेज घेऊनच आला आहे.
भ्रातुः समीपे शोकार्ता नष्टसंज्ञा बभूव ह। कराभ्यामुदरं हत्वा रुरोद भृशदुःखिता
भावाच्या जवळ बसून ती दुःखाने बेहोष झाली. तिने हातांनी पोटावर मारले आणि ती फारच दुःखी होऊन रडू लागली.
thumb|द्वाविंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे अरण्यकाण्डे द्वाविंशः सर्गः ॥३-
श्रीमद्वाल्मीकीरामायणाच्या अरण्यकांडातील बावीसावा सर्ग ऐका.
एवमाधर्षितः शूरः शूर्पणख्या खरस्ततः। उवाच रक्षसां मध्ये खरः खरतरं वचः
शूर्पणखेनं अपमान केल्यावर, खरा हा वीर राक्षस आपल्या जातीमध्ये अत्यंत कठोर शब्द बोलला.
तवापमानप्रभवः क्रोधोऽयमतुलो मम। न शक्यते धारयितुं लवणाम्भ इवोल्बणम्
तुझ्या अपमानामुळे माझा हा राग प्रचंड झाला आहे; तो समुद्राच्या खार्या पाण्यासारखा आवरता येत नाही.
न रामं गणये वीर्यान्मानुषं क्षीणजीवितम्। आत्मदुश्चरितैः प्राणान् हतो योऽद्य विमोक्ष्यते
राम हा फक्त एक मनुष्य आहे, त्याचं आयुष्य संपत आलंय, त्याला मी शक्तिशाली मानत नाही. आज त्याच्या वाईट कृत्यांमुळे त्याचा अंत होईल.
बाष्पः संधार्यतामेष सम्भ्रमश्च विमुच्यताम्। अहं रामं सह भ्रात्रा नयामि यमसादनम्
आता तुझे अश्रू थांबव आणि घाबरू नकोस. मी राम आणि त्याचा भाऊ यांना यमाच्या घरात पाठवीन.
परश्वधहतस्याद्य मन्दप्राणस्य भूतले। रामस्य रुधिरं रक्तमुष्णं पास्यसि राक्षसि
आज माझ्या कुऱ्हाडीने जखमी झालेल्या, जमिनीवर पडलेल्या रामाचं गरम रक्त तू प्याशील, हे राक्षसीण.
सम्प्रहृष्टा वचः श्रुत्वा खरस्य वदनाच्च्युतम्। प्रशशंस पुनर्मौर्ख्याद् भ्रातरं रक्षसां वरम्
खराच्या तोंडून हे बोल ऐकून ती खूप आनंदली आणि मूर्खपणाने पुन्हा आपल्या राक्षस भावाचं कौतुक करू लागली.
तया परुषितः पूर्वं पुनरेव प्रशंसितः। अब्रवीद् दूषणं नाम खरः सेनापतिं तदा
तिने आधी कठोर बोलले आणि नंतर पुन्हा कौतुक केल्यावर, खरा नावाच्या राक्षसाने आपल्या सेनापती दूषणाला बोलावलं.
चतुर्दश सहस्राणि मम चित्तानुवर्तिनाम्। रक्षसां भीमवेगानां समरेष्वनिवर्तिनाम्
माझ्या इच्छेनुसार वागणारे, युद्धात मागे न हटणारे, चौदा हजार भयंकर वेगवान राक्षस माझ्या सोबत आहेत.
नीलजीमूतवर्णानां लोकहिंसाविहारिणाम्। सर्वोद्योगमुदीर्णानां रक्षसां सौम्य कारय
हे सर्व राक्षस काळ्या मेघासारखे, जगाला त्रास देणारे आणि पूर्णपणे सज्ज आहेत; हे सर्व राक्षस एकत्र कर, प्रिय.
उपस्थापय मे क्षिप्रं रथं सौम्य धनूंषि च। शरांश्च चित्रान् खड्गांश्च शक्तीश्च विविधाः शिताः
प्रिय, माझ्यासाठी लवकर रथ आण, धनुष्य, वेगवेगळ्या प्रकारचे बाण, तलवारी आणि धारदार भालेही घेऊन ये.
अग्रे निर्यातुमिच्छामि पौलस्त्यानां महात्मनाम्। वधार्थं दुर्विनीतस्य रामस्य रणकोविद
मी पुढे जाऊन त्या रणकुशल, उद्धट रामाचा आणि मोठ्या आत्म्याच्या पौलस्त्यांचा नाश करावा असे इच्छितो.
इति तस्य ब्रुवाणस्य सूर्यवर्णं महारथम्। सदश्वैः शबलैर्युक्तमाचचक्षेऽथ दूषणः
तो असे बोलत असताना, दूषणाने त्याच्यासाठी सूर्यासारखा तेजस्वी, उत्तम घोड्यांनी जोडलेला मोठा रथ आणायला सांगितला.
तं मेरुशिखराकारं तप्तकाञ्चनभूषणम्। हेमचक्रमसम्बाधं वैदूर्यमयकूबरम्
तो रथ मेरू पर्वताच्या शिखरासारखा दिसणारा, शुद्ध सोन्याने मढवलेला, सोन्याच्या चाकांनी भरलेला आणि वैडूर्य रत्नांच्या योकाने सजलेला होता.
मत्स्यैः पुष्पैर्द्रुमैः शैलैश्चन्द्रसूर्यैश्च काञ्चनैः। माङ्गल्यैः पक्षिसङ्घैश्च ताराभिश्च समावृतम्
त्या रथावर मासे, फुले, झाडे, डोंगर, सोन्याचे चंद्र-सूर्य, शुभ पक्ष्यांचे थवे आणि तारे यांची सुंदर नक्षी कोरलेली होती.
ध्वजनिस्त्रिंशसम्पन्नं किंकिणीवरभूषितम्। सदश्वयुक्तं सोऽमर्षादारुरोह खरस्तदा
ध्वज, तलवारी, आणि सुंदर किंकिणी यांनी सजलेला, उत्तम घोड्यांनी नेहमी जोडलेला तो रथ, खरा रागाने चढला.
खरस्तु तन्महत्सैन्यं रथचर्मायुधध्वजम्। निर्यातेत्यब्रवीत् प्रेक्ष्य दूषणः सर्वराक्षसान्
खराने ते मोठे सैन्य, रथ, कवच, शस्त्रे आणि ध्वजांनी सजलेले पाहून, दूषणाला आणि सर्व राक्षसांना 'चला!' असे सांगितले.
ततस्तद् राक्षसं सैन्यं घोरचर्मायुधध्वजम्। निर्जगाम जनस्थानान्महानादं महाजवम्
मग ते राक्षसांचे सैन्य, भयंकर कवच, शस्त्रे आणि ध्वजांनी सजलेले, मोठ्या गर्जनेसह आणि वेगाने जनस्थानातून निघाले.
मुद्गरैः पट्टिशैः शूलैः सुतीक्ष्णैश्च परश्वधैः। खड्गैश्चक्रैश्च हस्तस्थैर्भ्राजमानैः सतोमरैः
त्यांच्या हातात गदा, भाले, त्रिशूळ, धारदार कुऱ्हाडी, तलवारी, चक्रे, आणि टोपले चमकत होते.
शक्तिभिः परिघैर्घोरैरतिमात्रैश्च कार्मुकैः। गदासिमुसलैर्वज्रैर्गृहीतैर्भीमदर्शनैः
त्यांच्याकडे शूल, भयंकर लोखंडी सळई, मोठ्या धनुष्यबाण, गदा, तलवारी, मुसळ आणि वज्र होते, जे पाहताना भीती वाटावी असे होते.
राक्षसानां सुघोराणां सहस्राणि चतुर्दश। निर्यातानि जनस्थानात् खरचित्तानुवर्तिनाम्
खराच्या इच्छेप्रमाणे वागणारे चौदा हजार भयंकर राक्षस जनस्थानातून निघाले.
तांस्तु निर्धावतो दृष्ट्वा राक्षसान् भीमदर्शनान्। खरस्याथ रथः किंचिज्जगाम तदनन्तरम्
ते भयंकर राक्षस धावताना पाहून, खराचा रथ थोडा मागून पुढे गेला.
संचोदितो रथः शीघ्रं खरस्य रिपुघातिनः। शब्देनापूरयामास दिशः सप्रदिशस्तथा
शत्रूंचा संहार करणाऱ्या खराचा रथ वेगाने धावत, त्याचा आवाज सर्व दिशांना आणि उपदिशांना भरून टाकत होता.
प्रवृद्धमन्युस्तु खरः खरस्वरो रिपोर्वधार्थं त्वरितो यथान्तकः। अचूचुदत् सारथिमुन्नदन् पुन- र्महाबलो मेघ इवाश्मवर्षवान्
खरा प्रचंड संतापलेला, त्याचा आवाजही कठोर झाला होता. तो शत्रूच्या संहारासाठी यमासारखा घाईने निघाला आणि पुन्हा पुन्हा गरजत सारथ्याला ओरडू लागला, जणू मोठा मेघ दगडांचा वर्षाव करतोय.
thumb|त्रयोविंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे अरण्यकाण्डे त्रयोविंशः सर्गः ॥३-
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणातील अरण्यकांडातील तेवीसावे सर्ग ऐका.
तत्प्रयातं बलं घोरमशिवं शोणितोदकम्। अभ्यवर्षन्महाघोरस्तुमुलो गर्दभारुणः
ते भयंकर, अशुभ सैन्य निघाले तेव्हा, गाढवाच्या रंगासारख्या रक्ताचा भीषण, मोठा पाऊस त्यांच्यावर पडू लागला.
निपेतुस्तुरगास्तस्य रथयुक्ता महाजवाः। समे पुष्पचिते देशे राजमार्गे यदृच्छया
त्या रथाला जोडलेले वेगवान घोडे, फुलांनी सजलेल्या राजमार्गावर अचानक पडले.