स पितृव्यस्य संक्रुद्ध इन्द्रजिच्छरमाददे। उत्तमं रक्षसां मध्ये यमदत्तं महाबलः
तेव्हा, आपल्या काकावर प्रचंड रागावलेला इंद्रजित, राक्षसांमध्ये अत्यंत बलवान असलेला, यमाने दिलेला सर्वोत्तम बाण उचलतो.
तं समीक्ष्य महातेजा महेषुं तेन संहितम्। लक्ष्मणोऽप्याददे बाणमन्यद् भीमपराक्रमः
तो महाबलवान बाण धनुष्याला लावलेला पाहून, भीषण पराक्रमी आणि तेजस्वी लक्ष्मणानेही दुसरा बाण उचलला.
कुबेरेण स्वयं स्वप्ने यद् दत्तममितात्मना। दुर्जयं दुर्विषह्यं च सेन्द्रैरपि सुरासुरैः
तो बाण म्हणजे, अमर्याद सामर्थ्य असलेल्या वीराला कुबेराने एकदा स्वप्नात दिलेला, जो इंद्रासह देव-दानवांनाही जिंकता येत नाही, असा दुर्जय आणि दुर्दम्य बाण होता.
तयोस्तु धनुषी श्रेष्ठे बाहुभिः परिघोपमैः। विकृष्यमाणे बलवत् क्रौञ्चाविव चुकूजतुः
त्यांच्या दोघांच्या उत्तम धनुष्यांना, लोखंडासारख्या भुजांनी जोरात ओढले असता, ते धनुष्य क्रौंच पक्ष्यांच्या आवाजासारखे घुमू लागले.
ताभ्यां तु धनुषि श्रेष्ठे संहितौ सायकोत्तमौ। विकृष्यमाणौ वीराभ्यां भृशं जज्वलतुः श्रिया
त्या दोन्ही वीरांनी आपल्या श्रेष्ठ धनुष्यांना उत्कृष्ट बाण लावून ओढले असता, ती धनुष्ये तेजाने प्रखर चमकत होती.
तौ भासयन्तावाकाशं धनुर्भ्यां विशिखौ च्युतौ। मुखेन मुखमाहत्य संनिपेततुरोजसा
ते दोन्ही बाण, धनुष्यांतून सुटून आकाश उजळवत, तोंडावर तोंड भिडवत, प्रचंड वेगाने एकमेकांवर आदळले.
संनिपातस्तयोश्चासीच्छरयोर्घोररूपयोः। सधूमविस्फुलिङ्गश्च तज्जोऽग्निर्दारुणोऽभवत्
त्या दोन्ही भयंकर बाणांचा जोरदार धडक होऊन, त्यातून धूर आणि ठिणग्या उडणारी भीषण आग निर्माण झाली.
तौ महाग्रहसंकाशावन्योन्यं संनिपत्य च। संग्रामे शतधा यातौ मेदिन्यां चैव पेततुः
ते दोन्ही बाण, मोठ्या ग्रहांसारखे दिसणारे, युद्धात एकमेकांवर आदळून शंभर तुकडे झाले आणि पृथ्वीवर कोसळले.
शरौ प्रतिहतौ दृष्ट्वा तावुभौ रणमूर्धनि। व्रीडितौ जातरोषौ च लक्ष्मणेन्द्रजितौ तदा
युद्धाच्या मध्यभागी दोन्ही बाण निष्प्रभ झालेले पाहून, लक्ष्मण आणि इंद्रजित दोघेही लाजले आणि संतापले.
सुसंरब्धस्तु सौमित्रिरस्त्रं वारुणमाददे। रौद्रं महेन्द्रजिद् युद्धेऽप्यसृजद् युधि निष्ठितः
खूपच संतप्त झालेला सौमित्र, म्हणजे लक्ष्मण, वारुण अस्त्र उचलतो; तर रणात दृढ असलेल्या रौद्र इंद्रजितने भीषण अस्त्र सोडले.
तेन तद्विहितं शस्त्रं वारुणं परमाद्भुतम्। ततः क्रुद्धो महातेजा इन्द्रजित् समितिंजयः। आग्नेयं संदधे दीप्तं स लोकं संक्षिपन्निव
त्यामुळे ते अद्भुत वारुण अस्त्र निष्प्रभ झाले; मग प्रचंड तेजस्वी आणि विजयशाली इंद्रजित, रागाने पेटून, जग जाळून टाकावे असा प्रज्वलित आग्नेय अस्त्र लावतो.
सौरेणास्त्रेण तद् वीरो लक्ष्मणः पर्यवारयत्। अस्त्रं निवारितं दृष्ट्वा रावणिः क्रोधमूर्च्छितः
लक्ष्मण या वीराने त्या इंद्रजितच्या अस्त्राचा शौर्याने प्रत्युत्तर दिले; आपले अस्त्र निष्प्रभ झालेले पाहून रावणपुत्र प्रचंड संतापला.
आददे निशितं बाणमासुरं शत्रुदारणम्। तस्माच्चापाद् विनिष्पेतुर्भास्वराः कूटमुद्गराः
त्याने शत्रूंचा नाश करणारा, धारदार आणि असुरी बाण उचलला; त्याच्या धनुष्यापासून जळणारे, काटेरी आणि टोकदार बाण सुटले.
शूलानि च भुशुण्ड्यश्च गदाः खड्गाः परश्वधाः। तद् दृष्ट्वा लक्ष्मणः संख्ये घोरमस्त्रमथासुरम्
शूल, गदा, भुशुंडी, तलवारी, कुऱ्हाडी असे शस्त्र दिसू लागले; ते भयंकर असुरी अस्त्र युद्धात पाहूनही लक्ष्मण घाबरला नाही.
अवार्यं सर्वभूतानां सर्वशस्त्रविदारणम्। माहेश्वरेण द्युतिमांस्तदस्त्रं प्रत्यवारयत्
सर्व जीवांना अडवू न शकणारे, सर्व शस्त्रांचे भेदन करणारे ते अस्त्र, तेजस्वी लक्ष्मणाने महेश्वराच्या अस्त्राने परतवले.
तयोः समभवद् युद्धमद्भुतं रोमहर्षणम्। गगनस्थानि भूतानि लक्ष्मणं पर्यवारयन्
त्यांच्या दोघांमध्ये अद्भुत आणि अंगावर काटा आणणारे असे युद्ध झाले; आकाशातील सर्व जीव लक्ष्मणाभोवती गोळा झाले.
भैरवाभिरुते भीमे युद्धे वानररक्षसाम्। भूतैर्बहुभिराकाशं विस्मितैरावृतं बभौ
वानर आणि राक्षसांच्या त्या भीषण, भयावह गर्जनांनी भरलेल्या युद्धात, आकाशात अनेक विस्मित भूतांनी गर्दी केली होती.
ऋषयः पितरो देवा गन्धर्वगरुडोरगाः। शतक्रतुं पुरस्कृत्य ररक्षुर्लक्ष्मणं रणे
ऋषी, पितर, देव, गंधर्व, गरुड आणि नाग, इंद्राच्या नेतृत्वाखाली, युद्धात लक्ष्मणाचे रक्षण करीत होते.
अथान्यं मार्गणश्रेष्ठं संदधे राघवानुजः। हुताशनसमस्पर्शं रावणात्मजदारणम्
मग राघवाचा लहान भाऊ, लक्ष्मण, रावणाच्या मुलाचा नाश करण्यासाठी, अग्नीच्या स्पर्शासारखा दुसरा एक उत्तम बाण धनुष्यावर चढवला.
सुपत्रमनुवृत्ताङ्गं सुपर्वाणं सुसंस्थितम्। सुवर्णविकृतं वीरः शरीरान्तकरं शरम्
त्या वीराने सुंदर पिसांनी सजवलेला, मजबूत सांध्यांचा, व्यवस्थित बसवलेला, सोन्याने मढवलेला आणि शरीराचा नाश करणारा असा एक बाण हातात घेतला.
दुरावारं दुर्विषहं राक्षसानां भयावहम्। आशीविषविषप्रख्यं देवसंघैः समर्चितम्
तो बाण राक्षसांसाठी थांबवता न येणारा, सहन न होणारा, भीतीदायक, सर्पाच्या विषासारखा आणि देवांच्या समूहांनी पूजलेला होता.
येन शक्रो महातेजा दानवानजयत् प्रभुः। पुरा देवासुरे युद्धे वीर्यवान् हरिवाहनः
याच बाणाने पूर्वी इंद्राने, मोठ्या तेजाचा आणि ऐरावतावर बसणाऱ्या त्या वीराने, देव-दानवांच्या युद्धात दानवांचा पराभव केला होता.
अथैन्द्रमस्त्रं सौमित्रिः संयुगेष्वपराजितम्। शरश्रेष्ठं धनुश्रेष्ठे विकर्षन्निदमब्रवीत्
मग सौमित्र लक्ष्मणाने, युद्धात कधीही पराभूत न होणारे, उत्तम धनुष्यावरील श्रेष्ठ बाण, म्हणजेच ऐंद्र अस्त्र, ओढून घेतले आणि म्हणाला—
लक्ष्मीवाँल्लक्ष्मणो वाक्यमर्थसाधकमात्मनः। धर्मात्मा सत्यसंधश्च रामो दाशरथिर्यदि। पौरुषे चाप्रतिद्वन्द्वस्तदैनं जहि रावणिम्
लक्ष्मण म्हणाला, 'जर दाशरथी राम हा धर्मशील, सत्यव्रती, आणि पराक्रमात अद्वितीय असेल, तर हे बाण, रावणाच्या मुलाचा नाश कर.'
इत्युक्त्वा बाणमाकर्णं विकृष्य तमजिह्मगम्। लक्ष्मणः समरे वीरः ससर्जेन्द्रजितं प्रति। ऐन्द्रास्त्रेण समायुज्य लक्ष्मणः परवीरहा
असे म्हणून, समोरच्या युद्धात लक्ष्मणाने सरळ जाणारा बाण कानापर्यंत ओढला आणि ऐंद्र अस्त्राशी जोडून तो इंद्रजितावर सोडला.
तच्छिरः सशिरस्त्राणं श्रीमज्ज्वलितकुण्डलम्। प्रमथ्येन्द्रजितः कायात् पातयामास भूतले
तो बाण, शिरस्त्राण आणि तेजस्वी कुंडले घातलेल्या इंद्रजिताचे डोके त्याच्या शरीरापासून वेगळे करून जमिनीवर पाडला.
तद् राक्षसतनूजस्य भिन्नस्कन्धं शिरो महत्। तपनीयनिभं भूमौ ददृशे रुधिरोक्षितम्
त्या राक्षस राजकुमाराचे मोठे डोके, खांद्यापासून वेगळे झालेले, सोन्यासारखे चमकत आणि रक्ताने माखलेले, जमिनीवर पडलेले दिसले.
हतः स निपपाताथ धरण्यां रावणात्मजः। कवची सशिरस्त्राणो विप्रविद्धशरासनः
रावणाचा मुलगा, कवच आणि शिरस्त्राण घातलेला, धनुष्य-बाण दूर फेकलेला, मारला जाऊन जमिनीवर कोसळला.
चुक्रुशुस्ते ततः सर्वे वानराः सविभीषणाः। हृष्यन्ते निहते तस्मिन् देवा वृत्रवधे यथा
मग सर्व वानर आणि विभीषण आनंदाने ओरडले; त्या वेळी देवांना जसा वृत्राचा वध झाल्यावर आनंद झाला होता, तसा तेही आनंदले.
अथान्तरिक्षे देवानामृषीणां च महात्मनाम्। जज्ञेऽथ जयसंनादो गन्धर्वाप्सरसामपि
मग आकाशात देव, महान ऋषी, तसेच गंधर्व आणि अप्सरा यांच्या तोंडून विजयाचा गजर झाला.