अचिरान्मोक्ष्यते सीते देवि ते जघनं गताम्। धृतामेकां बहून् मासान् वेणीं रामो महाबलः
सीते, देवी, तू इतके दिवस एकटी वेणी धरून कैदेत होतीस, पण लवकरच राम हे महाबलाढ्य तुझे बंधन सोडवतील.
तस्य दृष्ट्वा मुखं देवि पूर्णचन्द्रमिवोदितम्। मोक्ष्यसे शोकजं वारि निर्मोकमिव पन्नगी
देवी, जेव्हा तुला रामाचं चेहरा पूर्ण चंद्रासारखा तेजस्वी दिसेल, तेव्हा तुझ्या दुःखातून आलेले अश्रू सर्पाने कात टाकावी तसे निघून जातील.
रावणं समरे हत्वा नचिरादेव मैथिलि। त्वया समग्रः प्रियया सुखार्हो लप्स्यते सुखम्
मैथिली, जेव्हा राम रणांगणात रावणाचा वध करतील, तेव्हा ते लवकरच तुझ्यासोबत, आपल्या प्रिय पत्नीसोबत, सुखाचा अनुभव घेतील.
सभाजिता त्वं रामेण मोदिष्यसि महात्मना। सुवर्षेण समायुक्ता यथा सस्येन मेदिनी
रामाच्या सन्मानाने तू आनंदी होशील, जशी चांगल्या पावसाळ्यात पीकांनी समृद्ध झालेली पृथ्वी आनंदी होते.
गिरिवरमभितो विवर्तमानो हय इव मण्डलमाशु यः करोति। तमिह शरणमभ्युपैहि देवि दिवसकरं प्रभवो ह्ययं प्रजानाम्
जसा वेगवान घोडा मोठ्या डोंगराभोवती वळण घेतो, तशी तू देवी, इथे त्यांच्याकडे आधारासाठी ये. कारण तेच सूर्य आहेत, सर्व जीवांचे मूळ आहेत.
thumb|चतुस्त्रिंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे युद्धकाण्डे चतुस्त्रिंशः सर्गः ॥६-
चौतीसावा सर्ग ऐका.
अथ तां जातसंतापां तेन वाक्येन मोहिताम्। सरमा ह्लादयामास महीं दग्धामिवाम्भसा
त्या वेळी, त्या दुःखाने व्याकुळ आणि त्या शब्दांनी गोंधळलेल्या सीतेला सरमा पाण्याने भाजलेल्या जमिनीला जसा शांती मिळते तशी धीर देऊ लागली.
ततस्तस्या हितं सख्याश्चिकीर्षन्ती सखी वचः। उवाच काले कालज्ञा स्मितपूर्वाभिभाषिणी
मग, आपल्या मैत्रिणीसाठी हितकर काही करावं म्हणून, योग्य वेळी हसत सरमा तिला बोलली.
उत्सहेयमहं गत्वा त्वद्वाक्यमसितेक्षणे। निवेद्य कुशलं रामे प्रतिच्छन्ना निवर्तितुम्
काळ्या डोळ्यांची सिता, मी तुझं सांगणं रामापर्यंत पोहोचवू शकते, त्यांची कुशलता जाणून गुपचूप परत येऊ शकते.
नहि मे क्रममाणाया निरालम्बे विहायसि। समर्थो गतिमन्वेतुं पवनो गरुडोऽपि वा
माझ्या वेगाशी आकाशात कोणतीही मदत न घेता चालताना, वारा किंवा गरुडसुद्धा पोहोचू शकत नाही.
एवं ब्रुवाणां तां सीता सरमामिदमब्रवीत्। मधुरं श्लक्ष्णया वाचा पूर्वशोकाभिपन्नया
असं म्हणताना, दुःखाने भरलेल्या मनाने सिता सरमाला गोड आणि मृदू शब्दांत उत्तर दिलं.
समर्था गगनं गन्तुमपि च त्वं रसातलम्। अवगच्छाद्य कर्तव्यं कर्तव्यं ते मदन्तरे
तू आकाशात किंवा पाताळात जाऊ शकतेस, आता काय करावं लागेल आणि माझ्यासाठी काय करावं हे समजून घे.
मत्प्रियं यदि कर्तव्यं यदि बुद्धिः स्थिरा तव। ज्ञातुमिच्छामि तं गत्वा किं करोतीति रावणः
जर तुला माझं प्रिय काही करायचं असेल आणि तुझं मन ठाम असेल, तर रावण काय करतोय हे जाऊन समजून ये.
स हि मायाबलः क्रूरो रावणः शत्रुरावणः। मां मोहयति दुष्टात्मा पीतमात्रेव वारुणी
कारण तो रावण फारच क्रूर आणि मायावी आहे, तो माझा शत्रू, दुष्ट मनाचा, तो मला दारू प्यायल्यावर जशी मती फिरते तसा गोंधळवतो.
तर्जापयति मां नित्यं भर्त्सापयति चासकृत्। राक्षसीभिः सुघोराभिर्यो मां रक्षति नित्यशः
तो मला नेहमी धमकावतो, पुन्हा पुन्हा अपमान करतो, आणि भीषण राक्षसींनी नेहमी माझी पहारा ठेवतो.
उद्विग्ना शङ्किता चास्मि न स्वस्थं च मनो मम। तद्भयाच्चाहमुद्विग्ना अशोकवनिकां गता
मी सतत घाबरलेली आणि शंकित आहे, माझं मन शांत नाही; त्याच्या भीतीने मी या अशोकवनात आले.
यदि नाम कथा तस्य निश्चितं वापि यद्भवेत्। निवेदयेथाः सर्वं तद् वरो मे स्यादनुग्रहः
त्याच्याबद्दल काही ठोस बातमी किंवा गोष्ट असेल, तर कृपया सगळं सांग, तेच माझ्यासाठी मोठं उपकार होईल.
साप्येवं ब्रुवतीं सीतां सरमा मृदुभाषिणी। उवाच वदनं तस्याः स्पृशन्ती बाष्पविक्लवम्
सीता असं बोलत असताना, मृदू बोलणारी सरमा तिच्या अश्रूंनी ओले झालेल्या चेहऱ्यावर हात ठेवून उत्तर देऊ लागली.
एष ते यद्यभिप्रायस्तस्माद् गच्छामि जानकि। गृह्य शत्रोरभिप्रायमुपावर्तामि मैथिलि
जर तुझी ही इच्छा असेल, जानकी, तर मी जाते. शत्रूचा हेतू जाणून घेऊन परत येईन, मैथिली.
एवमुक्त्वा ततो गत्वा समीपं तस्य रक्षसः। शुश्राव कथितं तस्य रावणस्य समन्त्रिणः
असं म्हणून ती त्या राक्षसाजवळ गेली आणि रावणाने आपल्या मंत्र्यांसमोर काय सांगितलं ते ऐकलं.
सा श्रुत्वा निश्चयं तस्य निश्चयज्ञा दुरात्मनः। पुनरेवागमत् क्षिप्रमशोकवनिकां शुभाम्
त्या दुष्टाचा निश्चय ऐकून, ती लगेचच पुन्हा शुभ अशोकवनात परत आली.
सा प्रविष्टा ततस्तत्र ददर्श जनकात्मजाम्। प्रतीक्षमाणां स्वामेव भ्रष्टपद्मामिव श्रियम्
ती आत गेल्यावर तिने जनकनंदिनीला पाहिलं, जी स्वतःच्या मुक्तीची वाट पाहत होती, जणू कोमेजलेल्या कमळातून सौभाग्य निघून गेलं आहे.
तां तु सीता पुनः प्राप्तां सरमां प्रियभाषिणीम्। परिष्वज्य च सुस्निग्धं ददौ च स्वयमासनम्
ती प्रिय बोलणारी सरमा पुन्हा आल्यावर, सीतेने तिला प्रेमाने मिठी मारली आणि स्वतः तिला आसन दिलं.
इहासीना सुखं सर्वमाख्याहि मम तत्त्वतः। क्रूरस्य निश्चयं तस्य रावणस्य दुरात्मनः
इथे बस आणि सगळं खरं खरं मला सांग, त्या क्रूर रावणाचा नक्की काय हेतू आहे?
एवमुक्ता तु सरमा सीतया वेपमानया। कथितं सर्वमाचष्ट रावणस्य समन्त्रिणः
सीतेने थरथरत विचारल्यावर, सरमेने रावणाने आपल्या मंत्र्यांसमोर काय सांगितलं ते सर्व सांगितलं.
जनन्या राक्षसेन्द्रो वै त्वन्मोक्षार्थं बृहद्वचः। अतिस्निग्धेन वैदेहि मन्त्रिवृद्धेन चोदितः
राक्षसांचा राजा, आपल्या आईने आणि वयोवृद्ध मंत्र्याने प्रेमाने सांगितल्यामुळे, वैदेही, तुझ्या सुटकेसाठी मोठ्या आपुलकीने बोलला.
दीयतामभिसत्कृत्य मनुजेन्द्राय मैथिली। निदर्शनं ते पर्याप्तं जनस्थाने यदद्भुतम्
मैथिलीला आदराने मनुष्यराजाकडे परत द्या; जनस्थानात जे अद्भुत घडलं, तेच तुमच्यासाठी पुरेसं आहे.
लङ्घनं च समुद्रस्य दर्शनं च हनूमतः। वधं च रक्षसां युद्धे कः कुर्यान्मानुषो युधि
समुद्र ओलांडणं, हनुमानाला भेटणं आणि युद्धात राक्षसांचा वध करणं, हे मनुष्याला शक्य आहे का?
एवं स मन्त्रवृद्धैश्च मात्रा च बहुबोधितः। न त्वामुत्सहते मोक्तुमर्थमर्थपरो यथा
आईने आणि बुद्धिमान मंत्र्यांनी वारंवार समजावलं तरी, तो स्वतःच्या फायद्यासाठी तुला सोडायला तयार नाही.
नोत्सहत्यमृतो मोक्तुं युद्धे त्वामिति मैथिलि। सामात्यस्य नृशंसस्य निश्चयो ह्येष वर्तते
मैथिली, मृत्यूसुद्धा तुला युद्धात सोडू शकत नाही; हा त्या क्रूर राजाचा आणि त्याच्या मंत्र्यांचा ठाम निश्चय आहे.