आरुह्य गिरिसंकाशं प्रासादं हरियूथपः। बभौ स सुमहातेजाः प्रतिसूर्य इवोदितः
पर्वतासारख्या त्या प्रासादावर चढून, वानरांचा सेनापती, प्रचंड तेजाने उजळून, उगवत्या सूर्यासारखा भासू लागला.
सम्प्रधृष्य तु दुर्धर्षश्चैत्यप्रासादमुन्नतम्। हनूमान् प्रज्वलँल्लक्ष्म्या पारियात्रोपमोऽभवत्
तो दुर्धर्ष हनुमान, उंच चैत्यप्रासादावर ठामपणे उभा राहून, प्रज्वलित तेजाने पारिजात वृक्षासारखा भासू लागला.
स भूत्वा सुमहाकायः प्रभावान् मारुतात्मजः। धृष्टमास्फोटयामास लङ्कां शब्देन पूरयन्
मग वायुपुत्र हनुमान, प्रचंड देह धारण करून, भीषण गर्जना करत लंकेला आवाजाने भरून टाकू लागला.
तस्यास्फोटितशब्देन महता श्रोत्रघातिना। पेतुर्विहंगमास्तत्र चैत्यपालाश्च मोहिताः
त्याच्या त्या मोठ्या, कानठळ्या बसवणाऱ्या गर्जनेने, तिथल्या पक्षी खाली पडले आणि चैत्याचे रक्षक गोंधळून गेले.
अस्त्रविज्जयतां रामो लक्ष्मणश्च महाबलः। राजा जयति सुग्रीवो राघवेणाभिपालितः
शस्त्रविद्येत पारंगत राम आणि बलाढ्य लक्ष्मण यांना विजय मिळो! राघवाच्या संरक्षणाखालील राजा सुग्रीव यालाही विजय लाभो!
दासोऽहं कोसलेन्द्रस्य रामस्याक्लिष्टकर्मणः। हनूमान् शत्रुसैन्यानां निहन्ता मारुतात्मजः
मी कोसलराज्याच्या रामाचा, निष्कलंक कर्म करणाऱ्या राजाचा दास आहे – वायुपुत्र हनुमान, शत्रूंच्या सैन्याचा संहार करणारा.
न रावणसहस्रं मे युद्धे प्रतिबलं भवेत्। शिलाभिश्च प्रहरतः पादपैश्च सहस्रशः
युद्धात हजार रावण जरी आले तरी, माझ्याशी बळाने जिंकू शकणार नाहीत; मी हजारो दगड आणि झाडे फेकून त्यांचा सामना करीन.
धर्षयित्वा पुरीं लङ्कामभिवाद्य च मैथिलीम्। समृद्धार्थो गमिष्यामि मिषतां सर्वरक्षसाम्
लंकेवर विजय मिळवून, मैथिलीला वंदन करून, सर्व राक्षसांच्या समोर माझे कार्य पूर्ण करून मी परत जाईन.
एवमुक्त्वा महाकायश्चैत्यस्थो हरियूथपः। ननाद भीमनिर्ह्रादो रक्षसां जनयन् भयम्
असे म्हणून, महाकाय वानरांचा सेनापती चैत्यावर उभा राहून, भीषण गर्जना केली आणि राक्षसांच्या मनात भीती निर्माण केली.
तेन नादेन महता चैत्यपालाः शतं ययुः। गृहीत्वा विविधानस्त्रान् प्रासान् खड्गान् परश्वधान्
त्या प्रचंड गर्जनेने, शंभर चैत्यरक्षक विविध अस्त्रे, भाले, तलवारी आणि कुऱ्हाडी घेऊन तिथे आले.
विसृजन्तो महाकाया मारुतिं पर्यवारयन्। ते गदाभिर्विचित्राभिः परिघैः काञ्चनाङ्गदैः
त्या उंच शरीराच्या राक्षसांनी वायुपुत्र माऱ्युतिला वेढा घातला आणि त्यांनी सोन्याने मढवलेल्या गदांनी व लोखंडी परिघांनी त्याच्यावर हल्ला केला.
आजग्मुर्वानरश्रेष्ठं बाणैश्चादित्यसंनिभैः। आवर्त इव गङ्गायास्तोयस्य विपुलो महान्
ते सर्व वानरांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या त्याच्यावर सूर्यासारख्या तेजस्वी बाणांनी चाल करून आले, जणू काही गंगेच्या पाण्याचा मोठा, जोरदार भंवर उठला आहे.
परिक्षिप्य हरिश्रेष्ठं स बभौ रक्षसां गणः। ततो वातात्मजः क्रुद्धो भीमरूपं समास्थितः
राक्षसांचा तो समूह वानरांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या त्याला वेढून चमकत होता; तेव्हा वायुपुत्र हनुमान रागावून भीषण रूप धारण करतो.
प्रासादस्य महांस्तस्य स्तम्भं हेमपरिष्कृतम्। उत्पाटयित्वा वेगेन हनूमान् मारुतात्मजः
मग वायुपुत्र हनुमानाने त्या इमारतीचा मोठा, सोन्याने सजवलेला खांब प्रचंड वेगाने उपटून घेतला.
ततस्तं भ्रामयामास शतधारं महाबलः। तत्र चाग्निः समभवत् प्रासादश्चाप्यदह्यत
मग त्या बलाढ्याने तो खांब सर्व बाजूंनी फिरवायला सुरुवात केली; तिथे अग्नी प्रकट झाला आणि ती इमारतही पेटली.
दह्यमानं ततो दृष्ट्वा प्रासादं हरियूथपः। स राक्षसशतं हत्वा वज्रेणेन्द्र इवासुरान्
ती इमारत जळताना पाहून वानरांचा सेनापती हनुमान, इंद्राने वज्राने असुरांचा नाश केला तसा, शंभर राक्षसांचा संहार करतो.
अन्तरिक्षस्थितः श्रीमानिदं वचनमब्रवीत्। मादृशानां सहस्राणि विसृष्टानि महात्मनाम्
आकाशात उभा राहून, तेजस्वी हनुमान म्हणाला, 'माझ्यासारख्या हजारो वानरांना मोठ्या आत्म्यांनी पाठवले आहे.'
बलिनां वानरेन्द्राणां सुग्रीववशवर्तिनाम्। अटन्ति वसुधां कृत्स्नां वयमन्ये च वानराः
'सुग्रीवाच्या आज्ञेत असलेले आम्ही आणि इतर बलवान वानरराज पृथ्वीवर सर्वत्र संचार करतो.'
दशनागबलाः केचित् केचिद् दशगुणोत्तराः। केचिन्नागसहस्रस्य बभूवुस्तुल्यविक्रमाः
'काहींमध्ये दहा हत्तींचे बळ आहे, काहींमध्ये त्याच्या दहापटीने जास्त, तर काही वानर हजार हत्तींच्या बळाशी समकक्ष आहेत.'
सन्ति चौघबलाः केचित् सन्ति वायुबलोपमाः। अप्रमेयबलाः केचित् तत्रासन् हरियूथपाः
'काहींमध्ये पुरासारखे बळ आहे, काही वाऱ्यासारखे सामर्थ्यवान आहेत, आणि काही वानर सेनापतींचे बळ मोजता येणार नाही इतके प्रचंड आहे.'
ईदृग्विधैस्तु हरिभिर्वृतो दन्तनखायुधैः। शतैः शतसहस्रैश्च कोटिभिश्चायुतैरपि
'अशा दात-नखांचे शस्त्र असलेल्या वानरांनी, शेकडो, लाखो, कोटी आणि दहा कोटी वानरांनी वेढले जाईल.'
आगमिष्यति सुग्रीवः सर्वेषां वो निषूदनः। नेयमस्ति पुरी लङ्का न यूयं न च रावणः। यस्य त्विक्ष्वाकुवीरेण बद्धं वैरं महात्मना
'सुग्रीव, जो सर्वांचा संहार करणारा आहे, लवकरच येईल; आता या लंकेला, तुम्हाला आणि रावणालाही काही आशा उरलेली नाही, कारण इक्ष्वाकू कुळातील त्या महान वीराशी वैर जडले आहे.'
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे त्रिचत्वारिंशः सर्गः ॥ ५.
अशा प्रकारे वाल्मिकी ऋषी रचलेल्या पवित्र रामायणाच्या सुंदरकांडातील त्रेचाळीसावा सर्ग समाप्त झाला.
thumb|चतुश्चत्वारिंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे सुन्दरकाण्डे चतुश्चत्वारिंशः सर्गः ॥५-
पवित्र वाल्मिकी रामायणाच्या सुंदरकांडातील चव्वेचाळीसावा सर्ग ऐका.
संदिष्टो राक्षसेन्द्रेण प्रहस्तस्य सुतो बली । जम्बुमाली महादंष्ट्रो निर्जगाम धनुर्धरः
राक्षसांचा राजा रावणाने आज्ञा दिल्यावर प्रहस्ताचा बलाढ्य पुत्र, मोठ्या दातांचा आणि धनुष्यधारी जंबुमाळी रणभूमीत उतरला.
रक्तमाल्याम्बरधरः स्रग्वी रुचिरकुण्डलः । महान् विवृत्तनयनश्चण्डः समरदुर्जयः
त्याने लाल फुलांच्या माळा आणि वस्त्रे घातली होती, गळ्यात हार आणि कानात तेजस्वी कुंडले होती; त्याच्या डोळ्यांत क्रोध आणि भीषणता होती, आणि तो युद्धात अजिंक्य होता.
धनुः शक्रधनुःप्रख्यं महद्रुचिरसायकम् । विस्फारयानो वेगेन वज्राशनिसमस्वनम्
त्याचे धनुष्य इंद्राच्या इंद्रधनुष्याप्रमाणे मोठे आणि सुंदर होते, त्यावर सुंदर बाण चढवलेला होता; आणि तो वेगाने ते ओढताना वज्र आणि विजेसारखा आवाज झाला.
तस्य विस्फारघोषेण धनुषो महता दिशः । प्रदिशश्च नभश्चॆव सहसा समपूर्यत
त्याच्या धनुष्याच्या प्रचंड टणत्काराने सर्व दिशांना, उपदिशांना आणि आकाशालाही अचानक आवाजाने भरून टाकले.
रथेन खरयुक्तेन तमागतमुदीक्ष्य सः । हनुमान् वेगसंपन्नो जहर्ष च ननाद च
गाढवांनी ओढलेल्या रथातून तो येताना पाहून, वेगवान हनुमान आनंदित झाला आणि मोठ्याने गर्जना केली.
तं तोरणविटङ्कस्थं हनुमन्तं महाकपिम् । जम्बुमाली महाबाहुर्विव्याध निशितैः शरैः
तो हनुमान महाकपि तोरणाच्या कमानीवर उभा असताना, महाबली जंबूमाळीने तीक्ष्ण बाणांनी त्याच्यावर वार केला.