अभिवाद्य महाबाहुः स त्वां कौशलमब्रवीत्। रामस्य च सखा देवि सुग्रीवो नाम वानरः
महाबाहू रामाने तुला वंदन करून तुझी कुशलता विचारली आहे; आणि देवी, रामाचा मित्र वानरराज सुग्रीवही तुला शुभेच्छा पाठवतो.
राजा वानरमुख्यानां स त्वां कौशलमब्रवीत्। नित्यं स्मरति ते रामः ससुग्रीवः सलक्ष्मणः
वानरांचा राजा, सुग्रीव आणि लक्ष्मणासह, नेहमी तुझी आठवण काढतो; राम तुझा नेहमीच विचार करतो.
दिष्ट्या जीवसि वैदेहि राक्षसीवशमागता। नचिराद् द्रक्ष्यसे रामं लक्ष्मणं च महारथम्
वैदेही, सुदैवाने तू राक्षसींच्या तावडीत असूनही जिवंत आहेस; लवकरच तू राम आणि पराक्रमी लक्ष्मणाला पाहशील.
मध्ये वानरकोटीनां सुग्रीवं चामितौजसम्। अहं सुग्रीवसचिवो हनूमान् नाम वानरः
वानरांच्या सैन्यात मी हनुमान नावाचा वानर आहे, आणि अपार बळ असलेल्या सुग्रीवाचा मंत्री आहे.
प्रविष्टो नगरीं लङ्कां लङ्घयित्वा महोदधिम्। कृत्वा मूर्ध्नि पदन्यासं रावणस्य दुरात्मनः
मी मोठा समुद्र ओलांडून लंका नगरीत प्रवेश केला आणि दुष्ट रावणाच्या डोक्यावर पाऊल ठेवले.
त्वां द्रष्टुमुपयातोऽहं समाश्रित्य पराक्रमम्। नाहमस्मि तथा देवि यथा मामवगच्छसि। विशङ्का त्यज्यतामेषा श्रद्धत्स्व वदतो मम
माझ्या पराक्रमावर विश्वास ठेवून मी तुला भेटायला आलो आहे; देवी, तू माझ्याबद्दल जशी कल्पना करतेस तसा मी नाही. ही शंका सोड आणि माझ्या शब्दांवर विश्वास ठेव.
thumb|पञ्चत्रिंशः सर्गः श्रूयताम्|center श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे सुन्दरकाण्डे पञ्चत्रिंशः सर्गः ॥५-
श्रीमान वाल्मीकीरामायणातील सुंदरकांडातील पंचत्रिंश सर्ग ऐका.
तां तु रामकथां श्रुत्वा वैदेही वानरर्षभात्। उवाच वचनं सान्त्वमिदं मधुरया गिरा
रामकथा वानरश्रेष्ठाकडून ऐकून, वैदेहीने गोड आवाजात हे शांत शब्द बोलले.
यानि रामस्य चिह्नानि लक्ष्मणस्य च वानर। तानि भूयः समाचक्ष्व न मां शोकः समाविशेत्
हे वानर, मला पुन्हा एकदा राम आणि लक्ष्मण यांच्या ओळखी सांग, म्हणजे माझ्या मनात दु:ख दाटून येणार नाही.
कीदृशं तस्य संस्थानं रूपं तस्य च कीदृशम्। कथमूरू कथं बाहू लक्ष्मणस्य च शंस मे
त्यांची उंची कशी आहे, त्यांचा देखावा कसा आहे, त्यांच्या मांड्या आणि हात कसे आहेत, आणि लक्ष्मणाबद्दलही मला सांग.
एवमुक्तस्तु वैदेह्या हनूमान् मारुतात्मजः। ततो रामं यथातत्त्वमाख्यातुमुपचक्रमे
वैदेहीने असे विचारल्यावर, वायुपुत्र हनुमान रामाचे खरे स्वरूप सांगायला सुरुवात केली.
जानन्ती बत दिष्ट्या मां वैदेहि परिपृच्छसि। भर्तुः कमलपत्राक्षि संस्थानं लक्ष्मणस्य च
कमलासारख्या डोळ्यांची वैदेही, तू आपल्या पतीचे आणि लक्ष्मणाचे रूप विचारतेस, हे माझ्यासाठी खूपच भाग्याचे आहे.
यानि रामस्य चिह्नानि लक्ष्मणस्य च यानि वै। लक्षितानि विशालाक्षि वदतः शृणु तानि मे
मोठ्या डोळ्यांची सिता, आता मी तुला राम आणि लक्ष्मण यांच्या स्पष्ट ओळखी सांगतो, नीट ऐक.
रामः कमलपत्राक्षः पूर्णचन्द्रनिभाननः। रूपदाक्षिण्यसम्पन्नः प्रसूतो जनकात्मजे
रामाचे डोळे कमळाच्या पाकळ्यांसारखे, चेहरा पूर्ण चंद्रासारखा, रूप आणि दयाळूपणा याने युक्त आहेत, हे जनकनंदिनी.
तेजसाऽऽदित्यसंकाशः क्षमया पृथिवीसमः। बृहस्पतिसमो बुद्ध्या यशसा वासवोपमः
राम तेजात सूर्यासारखा, सहनशीलतेत पृथ्वीप्रमाणे, बुद्धीने बृहस्पतीसारखा आणि कीर्तीत इंद्रासारखा आहे.
रक्षिता जीवलोकस्य स्वजनस्य च रक्षिता। रक्षिता स्वस्य वृत्तस्य धर्मस्य च परंतपः
तो सर्व जीवांचा आणि आपल्या लोकांचा रक्षण करणारा आहे, स्वतःच्या वागणुकीचा आणि धर्माचा देखील रक्षक आहे, आणि शत्रूंना जाळणारा आहे.
रामो भामिनि लोकस्य चातुर्वर्ण्यस्य रक्षिता। मर्यादानां च लोकस्य कर्ता कारयिता च सः
सुंदर स्त्री, राम हा जगातील चार वर्णांचा रक्षक आहे, तो लोकांच्या मर्यादा ठरवणारा आणि त्या पाळायला लावणारा आहे.
अर्चिष्मानर्चितोऽत्यर्थं ब्रह्मचर्यव्रते स्थितः। साधूनामुपकारज्ञः प्रचारज्ञश्च कर्मणाम्
तो तेजस्वी आहे, फार सन्मानित आहे, ब्रह्मचर्याचे पालन करणारा आहे, सज्जनांचे उपकार लक्षात ठेवणारा आणि योग्य वर्तन जाणणारा आहे.
राजनीत्यां विनीतश्च ब्राह्मणानामुपासकः। ज्ञानवान् शीलसम्पन्नो विनीतश्च परंतपः
तो राजकारणात निपुण आहे, ब्राह्मणांचा सन्मान करणारा आहे, ज्ञानवान आहे, उत्तम स्वभावाचा आणि शिस्तबद्ध आहे, आणि शत्रूंना जाळणारा आहे.
यजुर्वेदविनीतश्च वेदविद्भिः सुपूजितः। धनुर्वेदे च वेदे च वेदाङ्गेषु च निष्ठितः
तो यजुर्वेदात पारंगत आहे, वेदज्ञ लोकांकडून सन्मानित आहे, धनुर्वेद, वेद आणि वेदांगांमध्येही निपुण आहे.
विपुलांसो महाबाहुः कम्बुग्रीवः शुभाननः। गूढजत्रुः सुताम्राक्षो रामो नाम जनैः श्रुतः
रामाचे खांदे रुंद आहेत, हात बलवान आहेत, गळा शंखासारखा आहे, चेहरा सुंदर आहे, हाडे लपलेली आहेत, डोळे तांबूस आहेत, आणि लोक त्याला राम म्हणून ओळखतात.
दुन्दुभिस्वननिर्घोषः स्निग्धवर्णः प्रतापवान्। समश्च सुविभक्ताङ्गो वर्णं श्यामं समाश्रितः
त्याचा आवाज नगाऱ्यासारखा घुमतो, रंग मऊ आणि आकर्षक आहे, तो पराक्रमी आहे, शरीर सम प्रमाणात आहे, सर्व अवयव नीटस आहेत, आणि रंग काळसर आहे.
त्रिस्थिरस्त्रिप्रलम्बश्च त्रिसमस्त्रिषु चोन्नतः। त्रिताम्रस्त्रिषु च स्निग्धो गम्भीरस्त्रिषु नित्यशः
तो तीन प्रकारे स्थिर आहे, तीन अंग लांब आहेत, तीन गोष्टीत सम आहे, तीन ठिकाणी उंच आहे, तीन ठिकाणी तांबूस आहे, तीन ठिकाणी मृदू आहे, आणि तीन ठिकाणी खोल आहे.
त्रिवलीमांस्त्र्यवनतश्चतुर्व्यङ्गस्त्रिशीर्षवान्। चतुष्कलश्चतुर्लेखश्चतुष्किष्कुश्चतुःसमः
त्याच्या शरीरावर तीन रेषा आहेत, तो तीन ठिकाणी वाकलेला आहे, चार अंग विशेष आहेत, तीन शिर आहेत, चार विभाग आहेत, चार खुणा आहेत, चार मांड्या आहेत आणि चार गोष्टीत सम आहे.
चतुर्दशसमद्वन्द्वश्चतुर्दंष्ट्रश्चतुर्गतिः। महोष्ठहनुनासश्च पञ्चस्निग्धोऽष्टवंशवान्
त्याच्याकडे चौदा जोड आहेत, चार दात आहेत, चार प्रकारे चालतो, ओठ, जबडा आणि नाक मोठे आहेत, पाच मृदू गुण आहेत, आणि आठ कुळांचा आहे.
दशपद्मो दशबृहत् त्रिभिर्व्याप्तो द्विशुक्लवान्। षडुन्नतो नवतनुस्त्रिभिर्व्याप्नोति राघवः
त्याच्यात दहा कमळासारखी चिन्हे आहेत, दहा रुंद अंग आहेत, तो तीन गोष्टींनी व्यापलेला आहे, दोन पांढऱ्या खुणा आहेत, सहा उंच भाग आहेत, नऊ सडपातळ भाग आहेत, आणि राघव तीन प्रकारे विस्तारतो.
सत्यधर्मरतः श्रीमान् संग्रहानुग्रहे रतः। देशकालविभागज्ञः सर्वलोकप्रियंवदः
तो सत्य आणि धर्म यामध्ये रमणारा, तेजस्वी, लोकांना एकत्र ठेवणारा आणि दयाळू आहे. देश आणि काळ याची समज असलेला, सर्व लोकांना प्रिय वाटेल असे बोलणारा आहे.
भ्राता चास्य च वैमात्रः सौमित्रिरमितप्रभः। अनुरागेण रूपेण गुणैश्चापि तथाविधः
त्याचा सावत्र भाऊ म्हणजे सौमित्र, ज्याचे तेज अमाप आहे. तोही प्रेम, रूप आणि गुण यामध्ये तसाच आहे.
स सुवर्णच्छविः श्रीमान् रामः श्यामो महायशाः। तावुभौ नरशार्दूलौ त्वद्दर्शनकृतोत्सवौ
तो सुवर्णासारखा तेजस्वी, श्रीमंत, काळ्या वर्णाचा आणि मोठ्या कीर्तीचा राम, आणि हे दोघेही नरांमध्ये वाघासारखे, तुझ्या दर्शनाने आनंदी झाले.
विचिन्वन्तौ महीं कृत्स्नामस्माभिः सह संगतौ। त्वामेव मार्गमाणौ तौ विचरन्तौ वसुन्धराम्
संपूर्ण पृथ्वीवर शोध घेत असताना, ते आमच्यासोबत आले आणि तुला शोधताना दोघेही या भूमीवर भटकत आहेत.