तथाऽऽम्रवणसम्पन्नाँल्लताशतसमन्वितान्। ज्यामुक्त इव नाराचः पुप्लुवे वृक्षवाटिकाम्
आंब्याच्या बागा, शेकडो वेलींनी सजलेल्या, अशा वाटेतून तो धनुष्याच्या दोरीवरून सुटलेल्या बाणासारखा झाडांच्या बागेत उडी मारून गेला.
स प्रविश्य विचित्रां तां विहगैरभिनादिताम्। राजतैः काञ्चनैश्चैव पादपैः सर्वतो वृताम्
तो त्या अद्भुत वाटिकेत गेला, जिथे पक्ष्यांचा गजर होत होता आणि चहुबाजूंनी चांदीच्या व सोन्याच्या झाडांनी ती वेढलेली होती.
विहगैर्मृगसङ्घैश्च विचित्रां चित्रकाननाम्। उदितादित्यसंकाशां ददर्श हनुमान् बली
बलवान हनुमानने ती रंगीबेरंगी, पक्ष्यांच्या थव्यांनी आणि हरणांच्या कळपांनी भरलेली, उगवत्या सूर्यासारखी तेजस्वी वाटिका पाहिली.
वृतां नानाविधैर्वृक्षैः पुष्पोपगफलोपगैः। कोकिलैर्भृङ्गराजैश्च मत्तैर्नित्यनिषेविताम्
ती विविध प्रकारच्या फुलांनी आणि फळांनी लगडलेल्या झाडांनी, कोकिळा आणि मदमस्त भृंगराजांनी नेहमीच गजबजलेली होती.
प्रहृष्टमनुजां काले मृगपक्षिमदाकुलाम्। मत्तबर्हिणसंघुष्टां नानाद्विजगणायुताम्
योग्य वेळी, ती बाग आनंदी माणसांनी, उत्साही पक्षी आणि प्राण्यांनी, मदमस्त मोरांच्या आवाजाने आणि विविध पक्ष्यांच्या थव्यांनी भरलेली होती.
मार्गमाणो वरारोहां राजपुत्रीमनिन्दिताम्। सुखप्रसुप्तान् विहगान् बोधयामास वानरः
तो वानर, सुंदर आणि निष्कलंक राजकन्येचा शोध घेत असताना, सुखाने झोपलेल्या पक्ष्यांना जागे करू लागला.
उत्पतद्भिर्द्विजगणैः पक्षैर्वातैः समाहताः। अनेकवर्णा विविधा मुमुचुः पुष्पवृष्टयः
पक्ष्यांच्या थव्यांनी आकाशात उडताना त्यांच्या पंखांनी वारा उठला आणि रंगीबेरंगी फुलांची विविध वृष्टी खाली पडू लागली.
पुष्पावकीर्णः शुशुभे हनूमान् मारुतात्मजः। अशोकवनिकामध्ये यथा पुष्पमयो गिरिः
फुलांनी झाकलेला वायुपुत्र हनुमान अशोकवनाच्या मध्ये जणू फुलांनी बनलेल्या डोंगरासारखा तेजस्वी दिसत होता.
दिशः सर्वाभिधावन्तं वृक्षखण्डगतं कपिम्। दृष्ट्वा सर्वाणि भूतानि वसन्त इति मेनिरे
झाडांच्या फांद्यांमध्ये सर्व दिशांना धावणारा तो कपि पाहून सगळ्या जीवांना जणू वसंत ऋतूच आला आहे असे वाटले.
वृक्षेभ्यः पतितैः पुष्पैरवकीर्णाः पृथग्विधैः। रराज वसुधा तत्र प्रमदेव विभूषिता
झाडांवरून पडलेल्या विविध रंगांच्या फुलांनी झाकलेली ती पृथ्वी तिथे एखाद्या साजशृंगार केलेल्या स्त्रीप्रमाणे शोभून दिसत होती.
निर्धूतपत्रशिखराः शीर्णपुष्पफलद्रुमाः। निक्षिप्तवस्त्राभरणा धूर्ता इव पराजिताः
झाडांच्या शेंड्यांवरील पाने उडून गेली, फुले आणि फळे खाली पडली, आणि ती झाडे जणू वस्त्राभूषणं फेकून दिलेल्या, हरलेल्याच धूर्त स्त्रिया वाटत होत्या.
हनूमता वेगवता कम्पितास्ते नगोत्तमाः। पुष्पपत्रफलान्याशु मुमुचुः फलशालिनः
वेगवान हनुमानाने हलविल्यामुळे ते फळांनी लगडलेले उत्तम झाडे पटकन आपली फुले, पाने आणि फळे खाली टाकू लागली.
विहंगसङ्घैर्हीनास्ते स्कन्धमात्राश्रया द्रुमाः। बभूवुरगमाः सर्वे मारुतेन विनिर्धुताः
पक्ष्यांचे थवे न राहिल्याने, फक्त फांद्या उरलेल्या ती झाडे, वाऱ्याने जोरात हलवल्यामुळे, सजीव नसल्यासारखी दिसत होती.
विधूतकेशी युवतिर्यथा मृदितवर्णका। निपीतशुभदन्तोष्ठी नखैर्दन्तैश्च विक्षता
जशी एखादी तरुणी विस्कटलेल्या केसांनी, तिच्या अलंकारांची शोभा हरवलेली, तिचे सुंदर दात आणि ओठ नखांनी व दातांनी ओरबाडलेले असतात,
तथा लांगूलहस्तैस्तु चरणाभ्यां च मर्दिता। तथैवाशोकवनिका प्रभग्नवनपादपा
तशीच, हनुमानाच्या शेपटीने, हातांनी आणि पायांनी तुडविलेली, मोडलेल्या झाडांनी भरलेली ती अशोकवना दिसत होती.
महालतानां दामानि व्यधमत् तरसा कपिः। यथा प्रावृषि वेगेन मेघजालानि मारुतः
माकडाने मोठ्या वेलींनी बनलेल्या हार जोरात फाडून टाकले, जसे पावसाळ्यात वारा वेगाने ढगांचे थवे उडवून लावतो.
स तत्र मणिभूमीश्च राजतीश्च मनोरमाः। तथा काञ्चनभूमीश्च विचरन् ददृशे कपिः
तिथे माकडाने फिरताना सुंदर मणींनी मढवलेल्या, चांदीच्या आणि तसंच सोन्याच्या जमिनी पाहिल्या.
वापीश्च विविधाकाराः पूर्णाः परमवारिणा। महार्हैर्मणिसोपानैरुपपन्नास्ततस्ततः
आणि तिथे विविध आकारांच्या, उत्तम पाण्याने भरलेल्या, मोठ्या मौल्यवान मणींच्या पायऱ्यांनी सजलेल्या तलाव होत्या.
मुक्ताप्रवालसिकताः स्फाटिकान्तरकुट्टिमाः। काञ्चनैस्तरुभिश्चित्रैस्तीरजैरुपशोभिताः
त्यांच्या वाळूवर मोत्यांचे आणि प्रवाळांचे कण होते, आतल्या जमिनी स्फटिकाच्या होत्या, आणि काठ सोनेरी झाडांनी सजलेले होते.
बुद्धपद्मोत्पलवनाश्चक्रवाकोपशोभिताः। नत्यूहरुतसंघुष्टा हंससारसनादिताः
त्या तलावांमध्ये कमळे आणि नीलकमळे फुलली होती, चक्रवाक पक्ष्यांनी शोभा आली होती, पाणपक्ष्यांच्या आवाजांनी आणि हंस-सारसांच्या गजरांनी गूंजत होत्या.
दीर्घाभिर्द्रुमयुक्ताभिः सरिद्भिश्च समन्ततः। अमृतोपमतोयाभिः शिवाभिरुपसंस्कृताः
चहुबाजूंनी लांब झाडांनी वेढलेल्या नद्या, ज्यांचे पाणी अमृतासारखे शुद्ध आणि पवित्र होते, त्या तलावांना लाभले होते.
लताशतैरवतताः संतानकुसुमावृताः। नानागुल्मावृतवनाः करवीरकृतान्तराः
शेकडो वेलींनी झाकलेली, फुलांच्या गुच्छांनी वेढलेली, विविध झुडपांनी भरलेली आणि करवीराच्या झाडांनी विभागलेली ती वनं होती.
ततोऽम्बुधरसंकाशं प्रवृद्धशिखरं गिरिम्। विचित्रकूटं कूटैश्च सर्वतः परिवारितम्
नंतर त्याने पावसाळी मेघासारखा, उंच शिखर असलेला, रंगीबेरंगी कड्यांनी वेढलेला मोठा डोंगर पाहिला.
शिलागृहैरवततं नानावृक्षसमावृतम्। ददर्श कपिशार्दूलो रम्यं जगति पर्वतम्
त्या डोंगरावर दगडी राजवाडे उभे होते, आणि वेगवेगळ्या झाडांनी वेढलेला तो रम्य पर्वत कपीश्रेष्ठाने पृथ्वीवर पाहिला.
ददर्श च नगात् तस्मान्नदीं निपतितां कपिः। अंकादिव समुत्पत्य प्रियस्य पतितां प्रियाम्
त्या पर्वतावरून कपिने एक नदी खाली पडताना पाहिली, जणू काही प्रिय व्यक्तीच्या मांडीवरून उडी मारून तिची प्रिया खाली पडली आहे.
जले निपतिताग्रैश्च पादपैरुपशोभिताम्। वार्यमाणामिव क्रुद्धां प्रमदां प्रियबन्धुभिः
पाण्यात पडलेल्या झाडांच्या टोकांनी सजलेली ती नदी, जणू रागावलेली एखादी स्त्री तिच्या सख्या तिला थांबवत आहेत असे वाटत होते.
पुनरावृत्ततोयां च ददर्श स महाकपिः। प्रसन्नामिव कान्तस्य कान्तां पुनरुपस्थिताम्
पुन्हा पाण्याने भरलेली ती नदी, जणू प्रिय व्यक्तीकडे परत आलेली, आनंदी प्रिया आहे असे त्या महाकपिला वाटले.
तस्यादूरात् स पद्मिन्यो नानाद्विजगणायुताः। ददर्श कपिशार्दूलो हनूमान् मारुतात्मजः
त्याच्याजवळच हनुमान या वायुपुत्र कपिश्रेष्ठाने विविध पक्ष्यांनी गजबजलेल्या कमळांच्या तलावांचा देखील पाहिला.
कृत्रिमां दीर्घिकां चापि पूर्णां शीतेन वारिणा। मणिप्रवरसोपानां मुक्तासिकतशोभिताम्
त्याने एक कृत्रिम, लांब तलावही पाहिला, जो थंड पाण्याने भरलेला होता, सुंदर रत्नांच्या पायऱ्या आणि मोत्यांच्या वाळूने झळाळणारा होता.
विविधैर्मृगसङ्घैश्च विचित्रां चित्रकाननाम्। प्रासादैः सुमहद्भिश्च निर्मितैर्विश्वकर्मणा
विविध प्राण्यांच्या झुंडी, रंगीबेरंगी वन, आणि विश्वकर्म्याने बांधलेली भव्य प्रासाद यामुळे ते ठिकाण विलक्षण भासत होते.