रावणाच्या बंदिवासात अशोकवनात असलेल्या सीतेने, आपल्या मनातील दृढ निश्चयाने आणि पतिव्रतेच्या धर्माने, दुष्ट राक्षस रावणासमोर निर्भयपणे आपले विचार मांडले. ती म्हणाली, “ज्याप्रमाणे द्विजांच्या मंत्रांनी पवित्र झालेल्या यज्ञकुंडातील पात्रे आणि समिधा, अगदी चांडाळानेही स्पर्श केली, तरी त्या अपवित्र होत नाहीत, त्याचप्रमाणे मीही धर्मनिष्ठ पतिव्रता म्हणून तुझ्या स्पर्शाला कधीच येणार नाही.” सीता पुढे म्हणाली, “जसे नेहमी कमळांमध्ये विहार करणारे हंस कधीच गवतामध्ये लपलेल्या कुरकुरणाऱ्या चिमणीला पाहत नाही, तसेच मीदेखील तुझ्या आवाक्याबाहेर आहे.” ती पुढे म्हणाली, “हे राक्षसा, हे शरीर जड आहे; तू याला बांध किंवा ठार कर, मला त्याची पर्वा नाही. माझे शरीर किंवा प्राण मला जपायचे नाहीत, पण माझा सतीत्व आणि कीर्ती मी कधीच सोडणार नाही. पृथ्वीवर माझे सन्मानच मला सर्वात प्रिय आहेत.” असे कठोर आणि संतप्त शब्द बोलून वैदेहीने रावणासमोर आपले मौन पाळले. यानंतर रावणाने सीतेला धमकी देणारे भयप्रद शब्द उच्चारले, “हे मैथिली, सुंदर सुभगे, माझे शब्द ऐक. तुला बारा महिने वेळ देतो. जर तू या काळात मला स्वीकारले नाहीस, तर माझे स्वयंपाकी तुला तुकडे तुकडे करून न्याहारीसाठी शिजवतील.” हे भीषण शब्द उच्चारून रावणाने राक्षसी स्त्रियांना आदेश दिला, “ही अभिमानी सीता, या भयंकर आणि रक्तमांसभक्षी राक्षसींनी नमवावी.” रावणाच्या आज्ञेने त्या भयंकर, कुरूप आणि भीतीदायक राक्षसी स्त्रिया हात जोडून सीतेभोवती उभ्या राहिल्या. रावणाने जमिनीत पाय आपटत त्यांना पुन्हा आदेश दिला, “ही मैथिली अशोकवनाच्या मध्यभागी घेऊन जा, तिला तुमच्या पहाऱ्यात ठेवून लपवा. प्रथम भीती दाखवा, मग गोड बोलून, जशी जंगली हत्तीणीला वश केले जाते, तसे तिला वश करा.” त्या राक्षसी स्त्रिया सीतेला घेऊन अशोकवनात गेल्या. तो अशोकवन विविध फळांनी आणि फुलांनी सजलेला, मनोरम वृक्षांनी वेढलेला, आणि मदोन्मत्त पक्ष्यांनी गजबजलेला होता. तिथे जनकनंदिनी सीता दुःखाने व्याकुळ झाली, जणू हरिणी वाघांच्या मध्ये सापडली असावी. ती भीती आणि शोकाने ग्रासलेली होती, जणू जाळ्यात अडकलेली हरिणी असावी. त्या भयंकर डोळ्यांच्या राक्षसी स्त्रिया तिला सतावत होत्या, आणि ती आपल्या प्रिय पती व देवराचे स्मरण करत, भीतीने व दुःखाने विव्हळ होत होती. इतक्यात, दुसरीकडे, वाल्मीकि रामायणाच्या अरण्यकांडातील पुढील प्रसंग सुरु होतो. रामाने मारीच नावाच्या मायावी राक्षसाचा, जो मृगाच्या रूपात फिरत होता, वेगाने वध केला आणि परत आश्रमाकडे निघाला. त्याच्या मागे एक भयंकर आवाजात कोल्हा ओरडला. तो भीषण आणि अंगावर काटा आणणारा आवाज ऐकून रामाच्या मनात शंका आली. तो विचार करू लागला, “हा कोल्ह्याचा आवाज अपशकुन आहे असे वाटते; वैदेही सुरक्षित असो, राक्षसांनी तिला काही हानी पोहोचवू नये.” राम विचार करू लागला, “जर लक्ष्मणाने हा आवाज ऐकला, आणि मारीचाने माझा आवाज काढून लक्ष्मणाला फसवले, तर सुमित्रानंदन लक्ष्मण सीतेला सोडून माझ्याकडे धावून येईल.” त्याने मनाशी विचार केला, “राक्षसांना सीतेचा नाशच हवा आहे. त्यांनी मला सोन्याच्या हरणाच्या रूपाने आश्रमाबाहेर नेले आणि मारीचाने माझ्या बाणाने घायाळ होऊन ‘हाय लक्ष्मण, मी मेलो!’ असे ओरडले.” राम चिंतेने म्हणाला, “मी दोघांना, सीता आणि लक्ष्मण, वनात एकटे सोडले आहे; जनस्थानातील घटना घडल्यामुळे मी राक्षसांचा शत्रू झालो आहे. आज अनेक अपशकुन दिसत आहेत.” असे विचार करता करता रामाने पुन्हा कोल्ह्याचा आवाज ऐकला आणि तो वेगाने आश्रमाकडे वळला. राक्षसाने हरणाच्या रूपाने आपल्याला दूर नेले, हे आठवत तो व्याकुळ मनाने परतू लागला. रामाच्या या दु:खी अवस्थेला वनातील प्राणी आणि पक्षीही सामील झाले, त्यांच्या ओरडण्याने वातावरण आणखी भयप्रद झाले. रामाने हे सर्व अपशकुन पाहिले आणि आपल्या आश्रमाकडे धाव घेतली. तेव्हा त्याला लक्ष्मण समोर आला, त्याचा तेज हरवलेला होता. दोघेही दुःखी होते. रामाने व्यथित होऊन लक्ष्मणाचा हात धरला आणि त्याला थोडे कठोर पण प्रेमळ शब्दांत विचारले, “हे लक्ष्मण, तू सीतेला एकटी सोडून येथे आलास, हे योग्य झाले नाही.” राम पुढे म्हणाला, “तू सीतेला सोडून आलास, देव करो, सर्व ठीक असो! पण मला खात्री आहे, जनकनंदिनी सीता कदाचित मारली गेली असावी किंवा या राक्षसांनी तिला खाऊन टाकले असावे. कारण माझ्यासमोर केवळ अपशकुनच दिसत आहेत.” शेवटी राम व्याकुळपणे म्हणाला, “हे लक्ष्मण, आपण अजूनही जनकनंदिनी सीतेचा काही ठावठिकाणा शोधू शकू का, ती जिवंत आहे का?” अशा प्रकारे रावणाच्या अशोकवनातील सीतेच्या दु:खपूर्ण अवस्थेपासून रामाच्या व्याकुळतेपर्यंत, संपूर्ण वातावरण शोकमग्न आणि आशंकांनी भरलेले होते.