जेव्हा वैदेही सीतेचे अपहरण झाले, तेव्हा साऱ्या सृष्टीत – चराचर जगतात – अराजकता पसरली, जणू घनदाट अंधाराने सर्वत्र वेढले. त्या क्षणी वारा वाहेनासा झाला, सूर्याने आपला तेज गमावला. देवता आपल्या दिव्य दृष्टीने सीतेचे अपहरण पाहत होते आणि त्या वेळी सृष्टीचे तेज हरपले. मग तेजस्वी ब्रह्मदेव म्हणाले, "कार्य सिद्ध झाले आहे," आणि सर्व ऋषिमुनी एकाच वेळी आनंदित आणि दुःखी झाले. दंडकारण्यात राहणाऱ्या प्राण्यांनी, सीतेचे अपहरण होताना पाहून आणि हे जाणून घेतले की आता रावणाचा अंत निश्चित आहे, आपली स्थिती समजून घेतली. राक्षसांचा स्वामी रावण, सीतेला पकडून, ती ‘राम! लक्ष्मण!’ असे ओरडत असताना, आकाशात उडून गेला. पिवळ्या रेशमी वस्त्रात, सोन्यासारखी उजळणारी सीता, काळ्या मेघांमध्ये वीज चमकावी तशी झळकत होती. तिच्या पिवळ्या वस्त्राच्या फडफडीने रावणाचे तेज अधिकच वाढले, जणू ज्वाळांनी पेटलेल्या पर्वतावर प्रकाश पडावा. ती मंगलमयी स्त्री ज्या ठिकाणी गेली, तिथे तिच्या सुगंधी लाल कमळांच्या पाकळ्या रावणावर पडत होत्या. तिचे पिवळे वस्त्र आकाशात फडफडत, सोन्यासारखे चमकत, सूर्याच्या किरणांत लाल मेघासारखे भासत होते. आकाशात रावणाच्या मांडीवर तिचे शुद्ध, सुंदर मुख होते; पण रामाशिवाय ते कमळाच्या देठाविना कमळासारखे फिकट दिसत होते. तिच्या मुखावर सुंदर कपाळ, नाजूक भुवया, आणि कमळाच्या हृदयासारखे तेज होते; जणू निळ्या मेघातून बाहेर पडणारा चंद्रच. तिच्या सुंदर, शुभ्र दातांनी व डोळ्यांनी शोभलेले मुख, रावणाच्या मांडीवर, आकाशात तेजस्वी दिसत होते. अश्रूंनी भरलेले, पण पुसलेले, सुंदर नाक आणि लाल ओठांनी सजलेले तिचे मुख, चंद्रासारखे मोहक, आकाशात सोन्यासारखे झळकत होते. राक्षसाधिपतीने हलविल्यामुळे तिचे सुंदर मुख रामाशिवाय चंद्राच्या दिवसा न दिसावा तसे फिकट झाले होते. सुवर्णवर्णी मैथिली, काळ्या रावणाच्या अंगावर, जणू निळ्या हत्तीवर सोन्याचा कंबरपट्टा शोभावा तशी दिसत होती. जनककन्या, कमळासारखी सुवर्णवर्णी, झगमगत्या दागिन्यांनी सजून, रावणात जणू वीज मेघात शिरावी तशी विलीन झाली. वैदेहीच्या दागिन्यांच्या आवाजाने रावण जणू गडगडणाऱ्या काळ्या मेघासारखा दिसू लागला. तिच्या डोक्यावरून पडणाऱ्या फुलांचा वर्षाव सर्वत्र जमिनीवर पसरला. रावणाच्या वेगामुळे ही फुले पुन्हा त्याच्याभोवती फिरून गोळा झाली. वैश्रवणाचा भाऊ रावण, जणू मेरू पर्वतावर तारकांची माळ पडावी तशी, फुलांच्या वर्षावाने न्हालेला दिसला. वैदेहीच्या पायातील रत्नजडित पैंजण, वीजेच्या वर्तुळासारखा चमकत, जमिनीवर पडला. झाडांच्या कोवळ्या फांद्यांमुळे तिच्या अंगावर लालसर छटा उमटली होती आणि ती काळ्या रावणाच्या अंगावर, जणू हत्तीच्या अंगावर सोन्याचा पट्टा शोभावा तशी, तेजस्वी दिसत होती. वैश्रवणाचा भाऊ रावण, आकाशात प्रवेश करत, स्वतेजाने झळकणाऱ्या सीतेला पकडून, जणू आकाशात मोठा उल्का तारा चमकावा तसा दिसला. तिचे अग्नीप्रमाणे चमकणारे दागिने जमिनीवर पडत, तारे आकाशातून तुटून पडावेत तसे तुटले. तिच्या उरातल्या मण्यांची माळ, जणू तारकाधिपतीसारखी तेजस्वी, खाली पडताना गंगेसारखी आकाशातून झरत होती. झाडांच्या टोकांना अशुभ वाऱ्यांनी हलवले होते, विविध पक्ष्यांचे थवे भरून, जणू त्या सर्वांनी ‘भीती बाळगू नकोस’ असे सांगितले. कमळांची फुले तुटली होती, जलचर प्राणी घाबरले होते; जणू मैथिलीच्या या दु:खावर त्यांच्याही हृदयात शोक उमटला. मग सिंह, वाघ, हरणे आणि पक्षी, चारही बाजूंनी एकत्र येऊन, संतापाने सीतेच्या सावलीचा पाठलाग करू लागले. पर्वत, त्यांच्या प्रवाहांनी तोंडासारखे आणि शिखरांनी हातासारखे उंचावून, सीतेचे अपहरण होत असताना जणू आक्रोश करत होते. वैदेहीचे अपहरण होताना पाहून, सूर्याने आपले तेज गमावले आणि फिकट दिसू लागला. जिथे रावण रामाची वैदेही सीतेचे अपहरण करतो, तिथे धर्म, सत्य, प्रामाणिकपणा आणि दया उरलेली नव्हती. सर्व प्राणी, समूहाने, हळहळले; भीतीने आणि दुःखाने त्यांच्या चेहऱ्यावर काळजी उमटली, तर लहान प्राणी रडू लागले. वनदेवता, अंग थरथर कापत, वारंवार काळजीने आणि गोंधळलेल्या नजरेने पाहू लागल्या. सीता मोठ्याने रडत, दुःखाने व्याकुळ होऊन, ‘राम, लक्ष्मण’ असे गोड आवाजात हाका मारत होती. त्या दहा डोक्यांच्या रावणाने, वारंवार पृथ्वीवर नजर टाकत, विस्कटलेल्या केसांनी, विस्कळीत दागिन्यांसह वैदेहीला आपल्या विनाशासाठी पकडले. ती सुंदर, निर्मळ हास्याची मैथिली, आपल्या आप्तजनांपासून दूर, राम आणि लक्ष्मण यांना शोधू लागली, तिचे मुख फिकट आणि भयाने ग्रस्त झाले होते. आता, वाल्मीकी रामायणाच्या गौरवशाली अरण्यकांडातील त्रेपन्नाव्या सर्गाचे ऐका. रावण आकाशातून उडताना पाहून, जनककन्या मैथिली अतिशय व्याकुळ झाली, तिच्या मनात भीतीचे कडेलोट झाले. राग आणि अश्रूंनी डोळे लाल झालेले सीता, आपले अपहरण होत असताना, त्या भयंकर डोळ्याच्या राक्षसाधिपतीला दुःखाने म्हणाली, “अरे नीच रावणा, तुला लाज वाटत नाही का? मी एकटी असताना, माझे अपहरण करून, चोरासारखा पळून जातोस!